Μεταρρύθμιση του κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου

Το κοινό ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου (ΚΕΣΑ) ορίζει κοινά ελάχιστα πρότυπα για τη μεταχείριση όλων των αιτούντων άσυλο και των αιτήσεων.

Στην πράξη, οι αιτούντες άσυλο αντιμετωπίζονται με διαφορετικό τρόπο, και τα ποσοστά αναγνώρισης διαφέρουν, από το ένα κράτος μέλος στο άλλο.

Οι αποκλίσεις αυτές ενδέχεται να ενθαρρύνουν τις δευτερογενείς μετακινήσεις και το φαινόμενο της αναζήτησης του ευνοϊκότερου κράτους υποδοχής, οι οποίες έχουν οξυνθεί εξαιτίας της προσφυγικής και της μεταναστευτικής κρίσης από τις αρχές του 2015. Ως εκ τούτου, αρκετά κράτη μέλη έχουν θέσει σε εφαρμογή προσωρινούς ελέγχους στα εσωτερικά σύνορα.

Η μεταρρύθμιση του κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου έχει ως στόχο:

  • Να καταστήσει το σύστημα αποτελεσματικότερο και ανθεκτικότερο στις μεταναστευτικές πιέσεις
  • Να εξαλείψει τους παράγοντες έλξης και τις δευτερογενείς μετακινήσεις
  • Να καταπολεμήσει τις καταχρήσεις και να παράσχει επαρκή στήριξη στα κράτη μέλη που πλήττονται περισσότερο

 

2017

23 Ιουνίου

Οι ηγέτες της ΕΕ επιβεβαιώνουν εκ νέου τη δέσμευσή τους για τη μεταρρύθμιση του ΚΕΣΑ

Κατά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Ιουνίου, οι ηγέτες της ΕΕ επανέλαβαν ότι πρέπει να μεταρρυθμιστεί το κοινό σύστημα ασύλου. «Χάρη στην πρόοδο που επιτεύχθηκε κατά τη διάρκεια της μαλτέζικης Προεδρίας, είναι κοινώς αποδεκτό ότι το μεταρρυθμισμένο ΚΕΣΑ πρέπει να επιτυγχάνει τη σωστή ισορροπία μεταξύ ευθύνης και αλληλεγγύης», δήλωσαν οι ηγέτες.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε το Συμβούλιο να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις και να τροποποιήσει τις νομοθετικές προτάσεις όπου αρμόζει, με τη βοήθεια της Επιτροπής.

Προσωρινοί έλεγχοι στα εσωτερικά σύνορα

Αρκετά κράτη μέλη αντιμετωπίζουν ελλείψεις όσον αφορά τη διασφάλιση αποτελεσματικών ελέγχων στα εξωτερικά σύνορα, λόγω της μεταναστευτικής και της προσφυγικής κρίσης. Οι ελλείψεις αυτές έχουν προκαλέσει δευτερογενείς μετακινήσεις παράτυπων μεταναστών, γεγονός που συνιστά σοβαρή απειλή για τη δημόσια τάξη ή την εσωτερική ασφάλεια σε αρκετά κράτη μέλη.

Τον Φεβρουάριο του 2017, το Συμβούλιο εξέδωσε σύσταση για παράταση των προσωρινών ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα της Αυστρίας, της Γερμανίας, της Δανίας, της Σουηδίας και της Νορβηγίας. Οι έλεγχοι μπορούν να πραγματοποιούνται μόνο σε συγκεκριμένα τμήματα των συνόρων τους και για διάστημα που δεν υπερβαίνει τους τρεις μήνες. Η απόφαση αυτή έπεται της 6μηνης παράτασης των προσωρινών ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα αυτών των χωρών, η οποία εγκρίθηκε τον Μάιο του 2016 και παρατάθηκε για τρεις ακόμα μήνες τον Νοέμβριο του 2016.

Η αρχική απόφαση του Μαΐου του 2016 ακολουθεί την έκδοση, τον Φεβρουάριο του 2016, σύστασης της Επιτροπής για την αντιμετώπιση διαφόρων ελλείψεων που διαπιστώθηκαν στην εφαρμογή του κεκτημένου του Σένγκεν από την Ελλάδα στον τομέα της διαχείρισης των εξωτερικών συνόρων.

Ο κώδικας συνόρων του Σένγκεν ορίζει ότι, εάν τρεις μήνες μετά την έκδοση τέτοιας σύστασης, εξακολουθούν να διαπιστώνονται σοβαρές ελλείψεις και τα μέτρα που έχουν ληφθεί αποδειχθούν ανεπαρκή, η Επιτροπή μπορεί να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 29.

Η εν λόγω διαδικασία επιτρέπει στην Επιτροπή να προτείνει την έκδοση σύστασης από το Συμβούλιο για την επαναφορά των συνοριακών ελέγχων σε ένα ή περισσότερα εσωτερικά σύνορα. Η επαναφορά αυτών των ελέγχων μπορεί να έχει διάρκεια έως έξι μήνες. Οι έλεγχοι μπορούν να παραταθούν για συμπληρωματικές περιόδους έξι μηνών, για μέγιστο διάστημα δύο ετών.