De Raad Justitie en Binnenlandse Zaken (JBZ)

Raad van de EU

De Raad Justitie en Binnenlandse Zaken werkt aan samenwerking en een gemeenschappelijk beleid inzake diverse grensoverschrijdende aangelegenheden, met het doel een Europese ruimte van vrijheid, veiligheid en recht te ontwikkelen.

Hoe werkt de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken?

De Raad Justitie en Binnenlandse Zaken (JBZ) bestaat uit de ministers van Justitie en van Binnenlandse Zaken van alle EU-lidstaten. In het algemeen houden de ministers van Justitie zich bezig met justitiële samenwerking in burgerlijke en strafzaken, en de grondrechten, terwijl de ministers van Binnenlandse Zaken verantwoordelijk zijn voor, onder andere, migratie, grensbeheer en politiële samenwerking. De taakverdeling tussen de ministers is echter niet in alle EU-lidstaten dezelfde. De Raad JBZ is ook verantwoordelijk voor civiele bescherming.

De Raad JBZ komt gewoonlijk eens in de 3 maanden bijeen.

Zoals afgesproken in de EU-verdragen, nemen Denemarken, het Verenigd Koninkrijk en Ierland niet ten volle, of slechts onder bepaalde voorwaarden, deel aan de uitvoering van sommige maatregelen op het gebied van justitie en binnenlandse zaken.

De besprekingen over aangelegenheden die verband houden met het "Schengenacquis", vinden in een gemengd comité plaats. Dit comité bestaat uit de EU-lidstaten, plus de 4 niet-EU-landen die partij zijn bij het Schengenakkoord (IJsland, Liechtenstein, Noorwegen, Zwitserland). Wetgevingsmaatregelen worden eerst besproken in het gemengd comité en vervolgens door de Raad JBZ vastgesteld (het Verenigd Koninkrijk en Ierland nemen niet aan de stemming deel).

Over het beleidsdomein justitie en binnenlandse zaken

De Raad stelt, meestal samen met het Europees Parlement, wetgeving vast die de grondrechten moet garanderen, het vrije verkeer van personen in de EU moet waarborgen en de burger een hoog beschermingsniveau moet bieden. Hij is verantwoordelijk voor het asiel- en immigratiebeleid, justitiële samenwerking in burgerlijke en strafzaken, civiele bescherming en de bestrijding van zware en georganiseerde criminaliteit en terrorisme. Hij houdt zich ook bezig met aangelegenheden die verband houden met de Schengenruimte zonder grenzen in Europa.

Voorts moet de Raad ook de coördinatie van de acties van de lidstaten op het gebied van interne veiligheid bevorderen en versterken. Dat doet hij door zich in te zetten voor de bescherming van de buitengrenzen en voor nauwere samenwerking tussen politie- en douanediensten.

Prioriteiten van het Estse voorzitterschap

Justitie

Het voorzitterschap wil doorgaan met de onderhandelingen over toetreding van de EU tot het Europees Verdrag voor de rechten van de mens en het Verdrag van Istanbul inzake het voorkomen en bestrijden van geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld.

Het voorzitterschap zal verder werken aan de gedeeltelijke harmonisering van deinsolventiewetgeving, om het ondernemingsklimaat in de EU te verbeteren. Ook zal het zich inspannen voor het bijwerken van de regels inzake grensoverschrijdende geschillen waarbij gezinnen en kinderen betrokken zijn.

Met betrekking tot terrorismebestrijding zal het Estse voorzitterschap proberen overeenstemming te bereiken met het Europees Parlement over een ontwerprichtlijn inzake de strafrechtelijke bestrijding van witwaspraktijken. Het zal doorgaan met de onderhandelingen over wederzijdse erkenning van bevelen tot bevriezing en inbeslagneming.

Binnenlandse Zaken

De Raad JBZ zal zich tijdens het Estse voorzitterschap voornamelijk bezighouden met legale en illegale migratie, controle aan de buitengrenzen en samenwerking met derde landen.

Hij zal werken aan de herziening van de "blauwe kaart"-richtlijn, die voor hooggekwalificeerde werknemers toegang tot de EU en mobiliteit binnen de EU gemakkelijker moet maken.

Het zal samenwerken met derde landen om oplossingen te vinden voor de onderliggende oorzaken van illegale migratie en om het terugkeerpercentage te verbeteren. Verder zal het voorzitterschap zich blijven inspannen om het Europees asielstelsel en het gemeenschappelijk visumbeleid te hervormen.

In de tweede helft van 2017 zal de Raad JBZ proberen de onderhandelingen over de instelling van een EU-systeem voor reisinformatie en -autorisatie (ETIAS) af te ronden. Ook zal het streven naar een akkoord met het Europees Parlement over nieuwe regels voor het Schengeninformatiesysteem van de tweede generatie.