Wij gebruiken cookies om u zo goed mogelijk te helpen zoeken op onze website. Voor meer informatie kijkt u op how we use cookies and how you can change your settings.

De rol van de voorzitter

Europese Raad

De huidige voorzitter van de Europese Raad is Donald Tusk. Hij is op 1 december 2014 in de plaats getreden van Herman Van Rompuy.

De rol van de voorzitter staat beschreven in artikel 15 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU). De voorzitter van de Europese Raad moet met name:

  • de bijeenkomsten van de Europese Raad leiden en de werkzaamheden van de Europese Raad stimuleren
  • in samenwerking met de voorzitter van de Commissie en op basis van de werkzaamheden van de Raad Algemene Zaken, zorgen voor de voorbereiding en de continuïteit van de werkzaamheden van de Europese Raad
  • helpen de samenhang en consensus binnen de Europese Raad te bevorderen
  • na afloop van iedere bijeenkomst van de Europese Raad een verslag voorleggen aan het Europees Parlement

De voorzitter van de Europese Raad zorgt ook voor de externe vertegenwoordiging van de EU:

  • in aangelegenheden met betrekking tot het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB), samen met de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, die helpt uitvoering te geven aan het GBVB en toe te zien op de eenheid, de samenhang en de doeltreffendheid daarvan
  • op internationale toppen, gewoonlijk samen met de voorzitter van de Europese Commissie

Geschiedenis van het ambt van voorzitter van de Europese Raad

Het ambt van voorzitter van de Europese Raad werd na de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon in 2009een permanente en voltijdse rol.

Voordien was de Europese Raad een informeel orgaan en was voorzitter van de Europese Raad geen officiële functie. Deze rol werd vervuld door het staatshoofd of de regeringsleider van de lidstaat die op dat moment het roulerende voorzitterschap van de Raad van de EU bekleedde.

Benoeming

De voorzitter van de Europese Raad wordt met gekwalificeerde meerderheid van stemmen door de Europese Raad gekozen. Hij wordt gekozen voor een termijn van 2,5 jaar, die één keer kan worden verlengd.

De voorzitter mag tegelijkertijd geen nationaal mandaat uitoefenen.

Personeel 

De Europese Raad en zijn voorzitter worden bijgestaan door het secretariaat-generaal van de Raad van de EU (SGR). 

De voorzitter heeft ook zijn eigen kabinet, het kabinet van de voorzitter. Zijn personeel en zijn kabinet zijn gevestigd in het Justus Lipsiusgebouw in Brussel, België.

Internationale toppen

De voorzitter van de Europese Raad vertegenwoordigt de EU op drie hoofdsoorten internationale toppen:

  1. Bilaterale toppen
    Deze worden georganiseerd tussen de EU en haar strategische partners. Dergelijke toppen worden regelmatig gehouden, meestal eens per jaar, met landen als Japan, de VS, Rusland, Zuid-Afrika, Brazilië en China. Ze vinden afwisselend in Brussel en in het betrokken land plaats.
  2. Multilaterale toppen op internationaal niveau
    De EU is lid of wordt uitgenodigd om deel te nemen als belangrijke internationale speler, bijvoorbeeld de G7, de G8, de G20 en de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties (AVVN).
  3. Multilaterale toppen op EU-niveau
    Voorbeelden daarvan zijn het Oostelijk Partnerschap, EU-Afrika, EU-ASEM en EU-Celac.  Als de EU aan de beurt is om zo'n top te organiseren, vindt deze traditiegetrouw plaats in de lidstaat die het roulerende voorzitterschap van de Raad van de EU bekleedt. Sinds 2014 worden zij ook door de Raad van de EU in Brussel georganiseerd. De deelnemers aan deze toppen zijn de staatshoofden en regeringsleiders van alle lidstaten van de EU, plus de voorzitter van de Europese Raad, de voorzitter van de Europese Commissie en de betrokken staatshoofden en regeringsleiders van de deelnemende landen.