Europese Raad 18-19 februari 2016 - conclusies over migratie

Europese Raad
  • 19/02/2016
  • 5:30
  • Brussel
  • Persmededeling
  • 72/16
  • Justitie
  • Binnenlandse zaken
19/02/2016
Persverantwoordelijke

Jüri Laas
Persvoorlichter
+32 2 281 55 23
+32 470 95 75 61

Preben Aamann
Woordvoerder van de voorzitter van de Europese Raad
+32 2 281 51 50
+32 476 85 05 43

Ester Arauzo-Azofra
Persvoorlichter
+32 2 281 53 61
+32 473 63 07 23

II. MIGRATIE

4. In respons op de migratiecrisis waarmee de EU wordt geconfronteerd, moet het doel zijn de stromen snel in te dammen, onze buitengrenzen te beschermen, illegale migratie te verminderen en de integriteit van de Schengenruimte te vrijwaren. In het kader van deze integrale aanpak heeft de Europese Raad op basis van gedetailleerde verslagen van het voorzitterschap en de Commissie de stand van uitvoering van de in december overeen-gekomen beleidslijnen geëvalueerd.

5. De Europese Raad is ingenomen met het besluit van de NAVO bijstand te verlenen bij het uitvoeren van verkenningsoperaties, monitoring en toezicht van illegaal oversteken van de Egeïsche Zee en roept alle NAVO-leden op deze maatregel actief te steunen. De EU, en met name Frontex, moet nauw samenwerken met de NAVO.

6. De volledige en snelle uitvoering van het actieplan EU-Turkije blijft een prioriteit, teneinde de migratiestromen in te dammen en de netwerken van mensenhandelaars- en -smokkelaars aan te pakken. Er zijn door Turkije stappen gezet ter uitvoering van het actieplan, met name inzake toegang voor Syrische vluchtelingen tot de Turkse arbeidsmarkt en gegevens¬uitwisseling met de EU. De instroom van migranten in Griekenland vanuit Turkije blijft echter veel te hoog. Het aantal illegale binnenkomsten vanuit Turkije in de EU moet aanzienlijk en duurzaam verminderen. Dit vereist ook van Turkse kant nog meer doortastende maatregelen om te zorgen voor daadwerkelijke uitvoering van het actieplan. De Europese Raad is verheugd over het akkoord dat is bereikt over de Faciliteit voor vluchtelingen in Turkije en verzoekt de Commissie en de lidstaten om snel uitvoering te geven aan de prioritaire projecten. Hij is ook ingenomen met de vooruitgang die is geboekt bij het uitwerken van een geloofwaardig vrijwillig programma voor toelating op humanitaire gronden met Turkije.

7. Voorts

a) wat betreft de relaties met de betrokken derde landen, vereisen de alomvattende en op maat gesneden pakketten stimuleringsmaatregelen die thans voor bepaalde landen worden ontwikkeld om daadwerkelijke terugkeer en overname te bewerkstelligen, de volle steun van de EU en de lidstaten. De Europese Raad roept daarnaast de Commissie, de hoge vertegenwoordiger en de lidstaten op factoren die migratiestromen kunnen opwekken, in het oog te houden en aan te pakken;

b) moeten de uitvoering en de operationele follow-up van de top van Valletta, in het bijzonder de overeengekomen lijst van 16 prioritaire acties, worden voortgezet en bespoedigd;

c) moet verder humanitaire bijstand worden verleend aan Syrische vluchtelingen en aan de buurlanden van Syrië. Dat is een urgente mondiale verantwoordelijkheid. In dit verband is de Europese Raad ingenomen met het resultaat van de Conferentie over steun aan Syrië en de regio (Londen, 4 februari) en vraagt hij de Commissie, de lidstaten en alle andere bijdragende landen hun beloften met spoed gestand te doen;
 
d) blijven de voortdurende en aanhoudende irreguliere migratiestromen langs de Westelijke Balkanroute een punt van grote zorg dat vereist dat er nog meer gecoördineerde actie wordt ondernomen en er een einde komt aan de doorwuifaanpak en aan ongecoördineerde maatregelen langs de route, rekening houdend met de humanitaire gevolgen voor de betrokken lidstaten. Ook is het belangrijk om alert te blijven op potentiële ontwikkelingen in verband met andere routes, zodat er snel en in overleg actie kan worden ondernomen;

e) heeft de Raad op 12 februari 2016 een aanbeveling aangenomen. Het is belangrijk dat het normale functioneren van de Schengenruimte op gecoördineerde wijze wordt hersteld, met volledige ondersteuning voor lidstaten die worden geconfronteerd met moeilijke omstandigheden. Wij moeten terug naar een situatie waarin alle leden van het Schengengebied onverkort de Schengengrenscode toepassen en aan de buiten-grenzen de toegang weigeren aan onderdanen van derde landen die niet aan de toegangs¬voorwaarden voldoen of die geen asielverzoek hebben ingediend hoewel zij daartoe de gelegenheid hadden, waarbij rekening wordt gehouden met de eigenheid van zeegrenzen, onder meer door uitvoering van de agenda EU-Turkije;

f) geven, met de hulp van de EU, het opzetten en het functioneren van hotspots een geleidelijke verbetering te zien wat betreft de identificatie, de registratie, het afnemen van vingerafdrukken en veiligheidscontroles van personen en reisdocumenten; er moet echter nog veel gebeuren, met name wat betreft het volledig functioneel maken van de hotspots, het verwezenlijken van 100% identificatie en registratie van alle binnen¬komers (inclusief systematische veiligheidscontroles met gebruikmaking van Europese databanken, met name het Schengeninformatiesysteem, in overeenstemming met het EU-recht), het volledig uitvoeren van het herplaatsingsproces, het indammen van secundaire stromen irreguliere migranten en asielzoekers en het aanbieden van de aanzienlijke opvangfaciliteiten die nodig zijn ter huisvesting van migranten in humane omstandigheden in de periode dat hun situatie wordt opgehelderd. Asielzoekers hebben niet het recht te kiezen in welke lidstaat zij asiel aanvragen;
 
g) vraagt de humanitaire situatie van migranten op de Westelijke Balkanroute om dringende maatregelen; alle beschikbare EU- en nationale middelen moeten worden ingezet om die situatie te verlichten. Daartoe acht de Europese Raad het noodzakelijk nu de capaciteit te creëren waarmee de EU intern, in samenwerking met organisaties als het UNHCR, humanitaire bijstand kan verlenen om landen te ondersteunen die met grote aantallen vluchtelingen en migranten worden geconfronteerd, waarbij wordt voort-gebouwd op de ervaringen van de dienst Humanitaire Hulp en Civiele Bescherming van de EU. De Europese Raad verwelkomt het voornemen van de Commissie om zo spoedig mogelijk concrete voorstellen te doen;

h) moeten alle elementen waarover in december jongstleden een akkoord is bereikt, waaronder de besluiten inzake herplaatsing en maatregelen om te zorgen voor terugkeer en overname, voortvarend worden uitgevoerd. Over het voorstel inzake de "Europese grens- en kustwacht" moeten de besprekingen worden versneld, zodat er tijdens het Nederlandse voorzitterschap een politiek akkoord kan worden bereikt en het nieuwe systeem zo snel mogelijk operationeel wordt;

i) verzoekt de Europese Raad de Europese Investeringsbank om snel, in samenwerking met de Commissie, ideeën te ontwikkelen over manieren waarop de bank aan de EU respons kan bijdragen.

8. De in december overeengekomen alomvattende strategie zal slechts resultaten opleveren als alle elementen ervan gezamenlijk worden nagestreefd en als de instellingen en de lidstaten tezamen en volledig gecoördineerd handelen. Tegelijkertijd moeten vorderingen worden gemaakt met de hervorming van het bestaande EU-kader, opdat een humaan en efficiënt asielbeleid kan worden gevoerd. Daartoe zullen, na de diepgaande besprekingen van vandaag, de voorbereidingen worden geïntensiveerd, zodat een breed debat kan worden gevoerd tijdens de volgende bijeenkomst van de Europese Raad, waar op basis van een definitievere beoordeling verdere beleidslijnen moeten worden vastgesteld en keuzes moeten worden gemaakt.