Co robi Rada UE?

1. Negocjuje i przyjmuje prawo UE

Rada UE jest ważnym organem decyzyjnym UE.

Negocjuje i przyjmuje akty ustawodawcze – zwykle wraz z Parlamentem Europejskim, w drodze zwykłej procedury ustawodawczej, nazywanej też współdecyzją. Procedurę tę stosuje się w dziedzinach, w których UE ma kompetencje wyłączne lub dzieli kompetencje z państwami członkowskimi. Rada stanowi wtedy na podstawie wniosków legislacyjnych przedłożonych przez Komisję Europejską.

2. Koordynuje politykę państw członkowskich

Rada odpowiada za koordynowanie polityki państw członkowskich w konkretnych dziedzinach, takich jak:

  • polityka gospodarcza i fiskalna: Rada koordynuje politykę gospodarczą i fiskalną państw członkowskich, po to by usprawnić zarządzanie gospodarcze w UE. Monitoruje ich politykę budżetową i ulepsza unijne ramy fiskalne. Zajmuje się też prawnymi i praktycznymi aspektami waluty euro, rynków finansowych i przepływu kapitału
  • edukacja, kultura, młodzież i sport: Rada przyjmuje ramy polityki UE i plany działania, w których określa priorytety współpracy państw członkowskich i Komisji
  • polityka zatrudnienia:  Rada co roku sporządza wytyczne i zalecenia dla państw członkowskich oparte na wnioskach Rady Europejskiej co do unijnej sytuacji w dziedzinie zatrudnienia.

3. Tworzy wspólną unijną politykę zagraniczną i bezpieczeństwa

Na podstawie wytycznych Rady Europejskiej Rada określa i realizuje wspólną unijną politykę zagraniczną i bezpieczeństwa. Obejmuje ona m.in. pomoc rozwojową i humanitarną, obronę i handel. Wraz z wysokim przedstawicielem Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa dba o jednolitość, spójność i skuteczność unijnych działań zewnętrznych. 

4. Zawiera umowy międzynarodowe

Rada udziela Komisji mandatu do prowadzenia negocjacji w imieniu UE w sprawie umów między UE a państwami do niej nienależącymi lub organizacjami międzynarodowymi. Na zakończenie negocjacji Rada decyduje – na wniosek Komisji – o podpisaniu i zawarciu takiej umowy. Rada podejmuje też ostateczną decyzję o zawarciu umowy, po tym jak zgody udzieli Parlament Europejski (w dziedzinach podlegających współdecyzji), a wszystkie państwa członkowskie UE umowę ratyfikują.

Umowy takie mogą dotyczyć szerokich dziedzin (takich jak handel, współpraca i pomoc rozwojowa) lub koncentrować się na konkretnych kwestiach (takich jak wyroby włókiennicze, łowiska, cła, transport, badania naukowe czy technika). 

5. Uchwala budżet UE

Rada uchwala budżet UE wraz z Parlamentem Europejskim.

Okresem budżetowym jest jeden rok kalendarzowy. Budżet zwykle jest uchwalany w grudniu, a wchodzi w życie 1 stycznia kolejnego roku.