Unijne sankcje w odpowiedzi na kryzys na Ukrainie

Kalendarium unijnych sankcji

14.9.2017

UE przedłuża sankcje za naruszenie integralności terytorialnej Ukrainy

4.8.2017

UE dodaje 3 osoby i 3 firmy do wykazu podmiotów podlegających sankcjom

28.6.2017

Przedłużenie sankcji gospodarczych

19.6.2017

UE przedłuża sankcje za bezprawną aneksję Krymu i Sewastopola

13.3.2017

UE przedłuża sankcje za naruszanie integralności terytorialnej Ukrainy

Od marca 2014 r. UE sukcesywnie wprowadza sankcje wobec Rosji. To odpowiedź na bezprawną aneksję Krymu i celową destabilizację Ukrainy.

Unijne sankcje mają różną formę:

  • środki dyplomatyczne
  • sankcje indywidualne (zamrożenie aktywów i ograniczenie podróży)
  • restrykcje w stosunkach gospodarczych z Krymem i Sewastopolem
  • sankcje gospodarcze
  • restrykcje we współpracy gospodarczej.

Poszczególne rodzaje sankcji opisano poniżej.

Środki dyplomatyczne

W 2014 r. odwołany został szczyt UE–Rosja. Państwa członkowskie UE postanowiły też, że nie będą spotykać się z tym krajem na regularnych szczytach dwustronnych. Zawieszone zostały także dwustronne rozmowy z Rosją o wizach oraz o nowym porozumieniu UE–Rosja.

4–5 czerwca 2014 r. zamiast szczytu G-8 w Soczi odbył się szczyt G-7 w Brukseli. Od tego czasu mają miejsce spotkania grupy G-7.

Państwa UE poparły także wstrzymanie negocjacji w sprawie przystąpienia Rosji do Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) oraz do Międzynarodowej Agencji Energetycznej.

Sankcje indywidualne

Zamrożenie aktywów i ograniczenia podróży

149 osób i 38 podmiotów podlega zamrożeniu aktywów i zakazowi podróży ze względu na działania podważające integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy.

Sankcje te obowiązują od marca 2014 r. Ostatnio zostały przedłużone we wrześniu 2017 r. – do 15 marca 2018 r.

Sankcje za sprzeniewierzenie ukraińskich środków publicznych

W marcu 2014 r. Rada postanowiła zamrozić aktywa osób odpowiedzialnych za sprzeniewierzenie ukraińskich środków publicznych. Ostatnio sankcje te zostały przedłużone w maju 2017 r. – do 6 marca 2018 r.

Restrykcje w stosunkach gospodarczych z Krymem i Sewastopolem

Rada przyjęła restrykcje będące odpowiedzią na bezprawne zaanektowanie przez Rosję Krymu i Sewastopola.

Obowiązują one obywateli UE i unijne firmy. Ograniczają się do terytorium Krymu i Sewastopola.

Są to:

  • zakaz importu towarów z Krymu i Sewastopola
  • ograniczenia handlowo-inwestycyjne w niektórych sektorach gospodarki i projektach infrastrukturalnych
  • zakaz świadczenia usług turystycznych na Krymie lub w Sewastopolu
  • zakaz eksportu niektórych towarów i technologii.

19 czerwca 2017 r. Rada przedłużyła obowiązywanie tych restrykcji do 23 czerwca 2018 r.

Sektorowe sankcje gospodarcze

W lipcu i wrześniu 2014 r. UE nałożyła sankcje gospodarcze na wymianę z Rosją w konkretnych sektorach gospodarki.

W marcu 2015 r. przywódcy UE postanowili uzależnić zniesienie obowiązujących sankcji od pełnego wdrożenia porozumień mińskich (przewidzianego na koniec grudnia 2015 r.). Ponieważ do tego nie doszło, Rada przedłużyła sankcje gospodarcze do 31 lipca 2016 r.

1 lipca 2016 r., 19 grudnia 2016 r. i 28 czerwca 2017 r. sankcje gospodarcze były sukcesywnie przedłużane o kolejnych 6 miesięcy – każdorazowo po ocenie wdrażania porozumień mińskich. Obecnie obowiązują do 31 stycznia 2018 r.

Odnośne sankcje to:

  • ograniczenie dostępu niektórych rosyjskich banków i firm do unijnych pierwotnych i wtórnych rynków kapitałowych
  • zakaz eksportu i importu broni
  • zakaz eksportu produktów podwójnego zastosowania do celów militarnych lub dla użytkowników wojskowych w Rosji
  • ograniczenie dostępu Rosji do pewnych strategicznie cennych technologii i usług, które można wykorzystać do produkcji i wydobycia ropy naftowej.

Restrykcje we współpracy gospodarczej

W lipcu 2014 r. przywódcy UE wprowadzili ograniczenia we współpracy gospodarczej:

  • poprosili Europejski Bank Inwestycyjny, by zawiesił zatwierdzanie nowych operacji finansowania w Federacji Rosyjskiej
  • państwa członkowskie UE zgodziły się skoordynować swoje stanowiska w ramach Rady Dyrektorów Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju, aby również zawiesić finansowanie nowych operacji
  • ponownie oceniona została realizacja unijnych programów współpracy dwustronnej i regionalnej z Rosją i niektóre z nich zostały zawieszone.