Ο ρόλος του Προέδρου

Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου είναι ο Charles Michel. Ξεκίνησε την πρώτη του θητεία την 1η Δεκεμβρίου 2019.

Ο ρόλος του Προέδρου ορίζεται στο άρθρο 15 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ). Ειδικότερα, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου:

• προεδρεύει στις συνόδους του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και διευθύνει τις εργασίες του
• μεριμνά για την προετοιμασία των συνόδων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και τη συνέχεια των εργασιών του, σε συνεργασία με τον Πρόεδρο της Επιτροπής και βάσει των εργασιών του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων
• συμβάλλει για να διευκολυνθεί η συνοχή και η συναίνεση στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου
• παρουσιάζει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έκθεση μετά από κάθε σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου

Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου εξασφαλίζει επίσης την εξωτερική εκπροσώπηση της ΕΕ στο επίπεδο των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων:

• σε ό,τι αφορά θέματα που άπτονται της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ) της ΕΕ, από κοινού με τον Ύπατο Εκπρόσωπο της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας, ο οποίος συμβάλλει στην εφαρμογή της ΚΕΠΠΑ και στην εξασφάλιση της ενότητας, της συνέπειας και της αποτελεσματικότητάς της
• στις διεθνείς συνόδους κορυφής, συνήθως από κοινού με τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Διορισμός

Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου εκλέγεται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο με ειδική πλειοψηφία.

Εκλέγεται για θητεία 2,5 ετών, η οποία μπορεί να ανανεωθεί μία φορά. Σύμφωνα με την καθιερωμένη πρακτική, η εκ περιτροπής Προεδρία είναι επιφορτισμένη με τον συντονισμό της εκλογικής διαδικασίας. Κατά τη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου όπου συζητείται η εκλογή του Προέδρου, στο σχετικό μέρος προεδρεύει ο αρχηγός κράτους ή κυβέρνησης που εκπροσωπεί την Προεδρία.

Ο Πρόεδρος δεν μπορεί να ασκεί παράλληλα εθνικό αξίωμα.

Προσωπικό

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και ο Πρόεδρός του επικουρούνται από τη Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου (ΓΓΣ) της ΕΕ.

Ο Πρόεδρος διαθέτει ιδιαίτερο γραφείο, το Γραφείο του Προέδρου. Το προσωπικό και το γραφείο του στεγάζονται στο κτίριο Europa του Συμβουλίου στις Βρυξέλλες.

Ο πρώην Πρόεδρος Herman Van Rompuy εξηγεί τον ρόλο του στην εκπροσώπηση της ΕΕ στη διεθνή σκηνή

Διεθνείς σύνοδοι κορυφής

Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου εκπροσωπεί την ΕΕ σε τρεις βασικούς τύπους διεθνών συνόδων κορυφής:

Διμερείς σύνοδοι κορυφής

Οι σύνοδοι αυτές διοργανώνονται μεταξύ της ΕΕ και των στρατηγικών της εταίρων. Διεξάγονται τακτικά, συνήθως μία φορά τον χρόνο, με χώρες όπως η Ιαπωνία, οι ΗΠΑ, η Ρωσία, η Νότια Αφρική, η Βραζιλία και η Κίνα. Ο τόπος διεξαγωγής των συνόδων εναλλάσσεται μεταξύ των Βρυξελλών και της εκάστοτε χώρας.

Πολυμερείς σύνοδοι κορυφής σε διεθνές επίπεδο

Πρόκειται για συνόδους όπως η G7, η G20 και η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, στις οποίες η ΕΕ είτε συμμετέχει ως μέλος είτε προσκαλείται ως κορυφαίος διεθνής παράγοντας.

Πολυμερείς σύνοδοι κορυφής σε επίπεδο ΕΕ

Στις συνόδους αυτές περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, οι διασκέψεις της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης και οι σύνοδοι κορυφής ΕΕ-Αφρικανικής Ένωσης, EE-Ασίας και ΕΕ-Κοινότητας των κρατών της Λατινικής Αμερικής και Καραϊβικής. Κατά παράδοση, όταν είναι η σειρά της ΕΕ να φιλοξενήσει τέτοιες συνόδους, τη φιλοξενία αναλαμβάνει το κράτος μέλος που ασκεί την εκ περιτροπής προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ. Από το 2014, οι σύνοδοι φιλοξενούνται και στο Συμβούλιο της ΕΕ στις Βρυξέλλες. Στις συνόδους αυτές συμμετέχουν οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων όλων των κρατών μελών της ΕΕ, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των συμμετεχόντων κρατών.