De EU in ons dagelijks leven
⸺
Wat betekent het om in de EU te wonen?
Beslissingen die op EU-niveau worden genomen, beïnvloeden je dagelijkse bezigheden, wat je ook doet en waar je ook bent in de EU. Vaak merk je het niet eens.
Die besluiten en wetten gelden in alle EU-landen en zijn het resultaat van onderhandelingen tussen de vertegenwoordigers van jouw land en de 26 andere lidstaten, zowel in de Raad van de Europese Unie als met de door jou gekozen leden van het Europees Parlement.
Wat zijn de gevolgen voor jou? Dat zie je hieronder.
... wanneer je eet en water gebruikt
⸺
In de EU moeten levensmiddelen aan zeer strenge veiligheidseisen voldoen.
Daardoor heeft iedereen overal in de EU toegang tot veilig en hoogwaardig voedsel waarvan de herkomst en de samenstelling duidelijk is.
Nationale voedselveiligheidsautoriteiten wisselen informatie uit wanneer zij een mogelijk riskant levensmiddel ontdekken. Zo ben je in alle EU-landen beschermd.
Er gelden strenge regels over voedsel en drinkwater
Ook voor water gelden in de EU de allerhoogste normen.
Dankzij ruim 30 jaar EU-beleid op dit gebied heb je toegang tot veilig water van hoge kwaliteit wanneer je:
- kraanwater drinkt
- een douche neemt
- je kleren wast
De laatste herziening van de regels over waterkwaliteit was een rechtstreeks gevolg van een Europees burgerinitiatief. Ook dat is een manier om invloed te hebben op beleid dat ieders leven raakt.
... wanneer je winkelt
⸺
Bij het aanschaffen van goederen of diensten, online of in een fysieke winkel, gelden er duidelijke regels die jou als consument beschermen.
De EU-regels voor consumentenbescherming zorgen ervoor dat iedereen recht heeft op een eerlijke behandeling en op correcte en transparante informatie over zijn aankopen. Bij het boeken van een vliegticket moeten bijvoorbeeld alle verschillende kosten duidelijk worden aangegeven.
Daarnaast geldt voor alle goederen een garantie van 2 jaar. Wanneer producten gebreken vertonen of afwijken van hun beschrijving, moet de handelaar reparatie, vervanging, korting of volledige terugbetaling aanbieden.
Er geldt 2 jaar garantie op je aankopen
Wanneer je een product of dienst op afstand (bijvoorbeeld online) koopt, mag je de bestelling binnen 14 dagen zonder opgaaf van redenen annuleren en terugsturen.
En wat je koopt, moet voldoen aan de algemene veiligheidsvoorschriften.
Je aankopen zijn veilig
De CE-markering geeft aan dat goederen veilig zijn. Dat is onder meer belangrijk voor speelgoed.
Deze EU-norm garandeert dat chemische, kankerverwekkende stoffen en zware elementen zoals kwik, boven strikte grenzen niet zijn toegestaan in de aanraakbare delen van speelgoed.
... wanneer je online surft
⸺
Wie in de EU online gaat, wordt beschermd door de strengste privacy- en veiligheidswetgeving ter wereld.
Dankzij de algemene verordening gegevensbescherming (AVG) heb je meer controle over je persoonsgegevens online. Je hebt het recht je gegevens in te zien, te wijzigen of te wissen.
Jouw privacy wordt geëerbiedigd
De verordening artificiële intelligentie, uniek in de wereld, zorgt er dan weer voor dat AI-oplossingen in de Europese Unie ethisch zijn en je privacy eerbiedigen. Dit betekent bijvoorbeeld dat het niet een machine is die op basis van automatisch verwerkte gegevens kan beslissen of je al dan niet een lening krijgt.
Op grond van het EU-recht is het verder verboden dat adverteerders je op basis van gevoelige persoonsgegevens zoals seksuele gerichtheid, ras, godsdienst of politieke overtuiging, direct benaderen.
Je kunt illegale inhoud melden
Deze nieuwe regels moeten je ook beschermen tegen illegale online-goederen, -inhoud of -diensten. Zo kunnen illegale producten of haatzaaiende uitlatingen aan onlineplatforms worden gemeld.
De regels zijn van toepassing op alle onlinebedrijven die actief zijn in de EU, ook als hun hoofdzetel zich niet in de EU bevindt.
... wanneer je de natuur in trekt
⸺
Veel dieren zijn wettelijk beschermd. En dat geldt ook voor hun habitats.
Op EU-niveau overeengekomen maatregelen dragen bij tot de bescherming van de natuur en de biodiversiteit.
18% van het landoppervlak van de EU wordt beschermd door het Natura 2000-netwerk ten behoeve van bedreigde soorten en van natuurgebieden. Er worden ook acties gefinancierd om de populaties van bijvoorbeeld de Iberische lynx en de karetschildpad in stand te houden.
De natuur in je omgeving wordt beschermd
Een gezonde flora en fauna zijn op veel manieren belangrijk:
- bestuivers helpen voedsel te produceren
- bomen zorgen voor schone lucht
- een gezonde omgeving draagt bij aan ons geestelijk welzijn
Je ademt schonere lucht in
De EU-landen hebben ook strenge maatregelen genomen om ervoor te zorgen dat de lucht die we inademen aan hoge normen voldoet.
De hoeveelheid luchtverontreinigende stoffen, zoals fijnstof en ozon, moet binnen zeer strikte grenzen blijven. Zo zijn sinds 1990 de emissies van de 6 meest luchtverontreinigende stoffen al met 70% gedaald.
... wanneer je ziek wordt of gewond raakt
⸺
Heb jij of iemand in je omgeving een ongeluk of medische problemen? Waar je ook bent, in de hele EU kun je gratis 112 bellen voor een ambulance of eerste hulp.
Je kunt overal in de EU 112 bellen
Als je op reis in het buitenland ziek wordt of een ongeluk krijgt, heb je recht op dezelfde medische behandeling als de inwoners van dat land. De Europese ziekteverzekeringskaart is het bewijs dat je in een EU-land verzekerd bent.
Ook in geneesmiddelen en vaccins kun je gerust zijn: de EU reguleert de toelating van geneesmiddelen op EU-niveau via het Europees Geneesmiddelenbureau of op nationaal niveau via de bevoegde autoriteiten in de EU-landen. Ook nadat een geneesmiddel in de handel is gebracht, wordt de veiligheid ervan de gehele levensduur gecontroleerd.
... wanneer je in het buitenland wilt studeren of werken
⸺
Dankzij het Erasmus+-programma hebben de afgelopen 35 jaar ruim 12 miljoen mensen hun horizon verruimd, kennis opgedaan en ervaringen gedeeld in verschillende landen.
Je kunt deelnemen aan het Erasmus+-programma
De afgelopen jaren is het programma sterker en inclusiever geworden. Dit betekent dat je aan Erasmus+ kunt deelnemen:
- als leerling, student, stagiair, jeugdwerker, leerling in het volwassenenonderwijs, leraar of sportcoach
- ongeacht je culturele, sociale of economische achtergrond
- ongeacht je leeftijd
Voor onderzoekers zijn er de Marie Skłodowska-Curie-acties. Die omvatten mobiliteitsbeurzen en opleidings- en samenwerkingsmogelijkheden om je loopbaan verder te ontwikkelen.
Je hebt geen werkvergunning nodig
EU-burgers mogen in de hele EU werken – voor een baas of als zelfstandige – zonder werkvergunning.
Een ondernemer mag zijn of haar producten zonder extra kosten en zonder beperkingen verkopen op de hele EU-markt, mits ze aan de EU-standaarden voldoen.
... wanneer je een betaling doet
⸺
In veel EU-landen is de euro al 25 jaar de gemeenschappelijke munt. Het aanschaffen van goederen en diensten in eurolanden is hierdoor eenvoudiger.
Betalingen in euro tussen banken in verschillende landen kosten evenveel als binnenlandse betalingen.
Jouw spaargeld is beschermd
Het EU-recht beschermt jouw spaargeld. Als jouw bank failliet gaat, kun je tot € 100 000 aan verloren spaargeld terugkrijgen, en dat binnen 7 dagen.
Maar er is meer.
Als je geld overmaakt, ontvangt de begunstigde dat vaak de volgende werkdag. Dat gaat veranderen!
Je kunt binnen 10 seconden geld overschrijven
De EU heeft nieuwe regels aangenomen waarmee je instantbetalingen in euro kunt verzenden en ontvangen:
- dag en nacht
- zonder extra kosten
- in eigen land of naar of vanuit een andere EU-lidstaat
... wanneer je reist
⸺
Als EU-burger kun je met een geldig paspoort of een nationale identiteitskaart vrij reizen in de 27 EU-landen.
Je bent goed beschermd op reis
Of je nu per vliegtuig, trein, schip of bus reist, de EU-regels zorgen ervoor dat je beschermd bent in geval van:
- annulering
- vertraging bij vertrek
- laattijdige aankomst
- verloren of beschadigde bagage
- verwonding tijdens de reis
Je kunt, afhankelijk van de omstandigheden, een volledige of gedeeltelijke terugbetaling, een andere route, een andere boeking, maaltijden, logies of een vergoeding aangeboden krijgen.
Als je een handicap of beperkte mobiliteit hebt:
- kan je geen vervoer worden geweigerd
- moet je informatie over je reis ontvangen in een toegankelijk formaat
- heb je recht op gratis bijstand in terminals en aan boord
En geen zorgen als je moet bellen, sms'en of surfen op internet: je hoeft geen extra kosten te betalen dankzij de roamingregels van de EU
Je kunt hulp krijgen buiten de EU
Mocht je hulp nodig hebben in een niet-EU-land waar jouw eigen land geen ambassade of consulaat heeft, dan kun je je wenden tot de ambassade of het consulaat van een andere lidstaat.
Meer weten
Hoe komt de EU-wetgeving tot stand?
De meeste EU-wetten worden gezamenlijk aangenomen door de Raad van de Europese Unie – waarin de regeringen van de EU-lidstaten zitting in hebben – en het Europees Parlement. Daarbij vertrekken ze van een voorstel van de Europese Commissie. Meer
Wat houdt het EU-burgerschap in?
Als onderdaan van een van de 27 EU-landen ben je ook EU-burger. EU-burgers genieten van een breed scala aan rechten, vrijheden en wettelijke bescherming in alle EU-landen. Bovendien kun je een actieve rol spelen in het democratische proces, door te stemmen of je verkiesbaar te stellen bij lokale verkiezingen of verkiezingen voor het Europees Parlement. Ook als je in een ander EU-land woont. Meer
Vragen over de EU?
Je kunt contact opnemen met Europe Direct per telefoon of e-mail. Op de Your Europe-website vind je – in je eigen taal – actuele informatie over je rechten als EU-burger, bijvoorbeeld op het gebied van reizen, werk, pensioen, winkelen of ondernemen. Meer
Deze webpagina is samengesteld door het secretariaat-generaal van de Raad. Het secretariaat is er zowel voor de Europese Raad, die de algemene politieke koers en de prioriteiten van de Europese Unie bepaalt, als voor de Raad van de EU, die de nationale ministers van de 27 EU-landen samenbrengt. De ministers komen in verschillende formaties bijeen en bespreken wetgeving op allerlei beleidsterreinen, zoals vervoer, handel en milieu, en nemen daar beslissingen over. Bezoek onze website
Built with Shorthand