Bescherming van de consument: rechten bij het winkelen
Consumenten in de EU profiteren van duidelijke regels die hen beschermen en hun positie versterken wanneer ze online of in een winkel goederen of diensten kopen.
Wettelijke garantie van 2 jaar
Voor alle goederen moet minstens 2 jaar garantie gelden.
Als producten gebreken vertonen of van hun beschrijving afwijken, moet de handelaar reparatie, vervanging, korting of volledige terugbetaling aanbieden.
Deze regels zijn ook van toepassing op:
- tweedehandsgoederen die u van een professionele verkoper koopt (al kan er een kortere periode van ten minste 1 jaar worden overeengekomen)
- digitale inhoud en diensten (zoals mobiele apps, videospelletjes of abonnementen op cloudopslag) en zelfs als u toestemming geeft om persoonsgegevens te verstrekken in plaats van geld te betalen
De regels gelden niet voor goederen die van particulieren worden gekocht.
Herroepingsrecht
Wanneer consumenten een product of dienst online of niet in een winkel kopen, kunnen ze de bestelling binnen 14 dagen annuleren en retourneren zonder daarvoor een reden op te geven.
Uitzonderingen zijn:
- hotelboekingen en vlieg- en treintickets
- verzegelde inhoud die geopend werd
- dringende reparatie- en onderhoudscontracten
- van particulieren gekochte goederen
Veilige producten
De EU heeft maatregelen genomen om ervoor te zorgen dat consumentenproducten op de markt van de Unie zowel online als offline, veilig zijn.
De verordening algemene productveiligheid, die inging in december 2024:
- zorgt ervoor dat nieuwe technologische producten (spelconsoles, draadloze oordopjes, software) voldoen aan de Europese veiligheidsnormen
- maakt het voor de consument gemakkelijker om onveilige producten te retourneren of te laten repareren of vervangen
De nationale markttoezichtautoriteiten controleren of producten voldoen aan de EU-voorschriften. Stellen ze een potentieel risico voor consumenten vast, dan nemen ze maatregelen (terugroepacties, sancties, waarschuwingsberichten) en informeren ze andere EU-landen.
Productveiligheid en markttoezicht
Veiligheid online
De verordening digitale diensten, die in februari 2024 is ingegaan, moet onlinegebruikers toegang tot veilige producten, inhoud en diensten verzekeren.
Digitale platforms die in de EU actief zijn, moeten een reeks maatregelen nemen om gebruikers beter te beschermen. Bijvoorbeeld:
- de verkoop van illegale producten en diensten bestrijden
- reclame voor kinderen verbieden evenals het gebruik van gevoelige gegevens (gender, seksuele gerichtheid of politieke overtuiging) voor gerichte advertenties
- "donkere patronen" verbieden, d.w.z. interfaces die gebruikers bewust misleiden zodat ze zich bijvoorbeeld abonneren op bepaalde diensten zonder het te merken
Recht op reparatie van producten
De EU heeft specifieke regels ontwikkeld om reparaties gemakkelijker, goedkoper en sneller te maken.
De nieuwe regels, die in juni 2024 zijn aangenomen, omvatten een nieuwe reeks rechten en instrumenten voor consumenten:
- het recht van consumenten om fabrikanten te verzoeken producten te repareren die volgens EU-recht technisch repareerbaar zijn (bv. wasmachines, stofzuigers en mobiele telefoons)
- een gratis Europees formulier voor reparatie-informatie
- een onlineplatform om consumenten in contact te brengen met reparateurs
- een verlenging van de wettelijke garantie voor het product met 12 maanden na reparatie
Recht op reparatie van producten
Betalingen
Wanneer EU-burgers of -inwoners producten of diensten kopen in de EU, mag hun geen hogere prijs worden aangerekend enkel op grond van hun nationaliteit of land van verblijf.
Evenmin mogen handelaren in de EU extra kosten aanrekenen voor het gebruik van credit- of debetkaarten.
Voor betalingen in andere (EU-)valuta's dan euro kunnen echter wissel- en buitenlandse transactiekosten gelden.
Heldere informatie
Wanneer consumenten in de EU goederen en diensten kopen, moet de informatie die ze krijgen:
- duidelijk, nauwkeurig en begrijpelijk zijn
- de totale prijs vermelden, alle belastingen en extra kosten inbegrepen
Bijvoorbeeld bij het boeken van een vliegticket moeten alle heffingen en vergoedingen duidelijk vermeld staan.
Zie ook
Beslechting van consumentengeschillen
Consumentenbescherming: bellen, sms'en en surfen
Bescherming van de consument: reisrechten
Laatst bijgewerkt: 8 januari 2025