Τιμές ενέργειας και ασφάλεια εφοδιασμού: Συμφωνία του Συμβουλίου για παράταση των μέτρων έκτακτης ανάγκης

Σήμερα οι υπουργοί κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία με την οποία παρατείνεται η περίοδος εφαρμογής τριών κανονισμών έκτακτης ανάγκης του Συμβουλίου που εκδόθηκαν βάσει του άρθρου 122 της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ και που καταρτίστηκαν για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.

Τα μέτρα έκτακτης ανάγκης εγκρίθηκαν πέρυσι λόγω της έναρξης του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, προκειμένου να ενισχυθεί η αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών, να επιταχυνθεί η ανάπτυξη ανανεώσιμων μορφών ενέργειας και να προστατευτούν οι πολίτες της ΕΕ από τις υπερβολικά υψηλές τιμές της ενέργειας.

Η αντιμετώπιση της κατάστασης στην ΕΕ, που παραμένει εύθραυστη, μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία επιβάλλει την παράταση των τριών μέτρων έκτακτης ανάγκης. Έτσι, θα μπορέσουμε να διασφαλίσουμε τη σταθεροποίηση των αγορών ενέργειας, να μετριάσουμε τις επιπτώσεις της κρίσης και να προστατεύσουμε τους πολίτες της ΕΕ από τις υπερβολικά υψηλές τιμές της ενέργειας.

Teresa Ribera, Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης και Υπουργός αρμόδια για την Οικολογική Μετάβαση και τη Δημογραφική Πρόκληση της Ισπανίας

Ενίσχυση της αλληλεγγύης

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2022/2576 για την ενίσχυση της αλληλεγγύης μέσω καλύτερου συντονισμού των αγορών αερίου, αξιόπιστων δεικτών αναφοράς για τις τιμές και διασυνοριακών ανταλλαγών αερίου περιλαμβάνει προσωρινά μέτρα έκτακτης ανάγκης που αποσκοπούν στη μείωση των υψηλών τιμών ενέργειας και στη βελτίωση της ασφάλειας του εφοδιασμού με αέριο.

Οι υπουργοί συμφώνησαν να διαγραφεί το άρθρο 10 σχετικά με την υποχρεωτική συμμετοχή στη συγκέντρωση της ζήτησης.

Ο κανονισμός έκτακτης ανάγκης εφαρμόζεται από τις 30 Δεκεμβρίου 2022 για περίοδο ενός έτους. Οι υπουργοί Ενέργειας της ΕΕ συμφώνησαν την παράταση του κανονισμού για ένα ακόμη έτος, έως την 31η Δεκεμβρίου 2024.

Επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμων μορφών ενέργειας

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2022/2577 σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας αποσκοπεί στην αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης, στη μείωση της εξάρτησης της ΕΕ από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα και στην περαιτέρω προώθηση των στόχων της ΕΕ για το κλίμα μέσω της επιτάχυνσης της διαδικασίας αδειοδότησης και της ανάπτυξης έργων ανανεώσιμης ενέργειας.

Ο κανονισμός εφαρμόζεται από τις 30 Δεκεμβρίου 2022 για περίοδο 18 μηνών.

Οι υπουργοί συμφώνησαν να παραταθεί η περίοδος εφαρμογής ορισμένων τροποποιημένων διατάξεων του κανονισμού έως τις 30 Ιουνίου 2025. Έτσι, σε αντίθεση με τους άλλους δύο κανονισμούς έκτακτης ανάγκης, οι τροποποιήσεις υπερβαίνουν την απλή παράταση της περιόδου εφαρμογής του κανονισμού.

Προστασία των πολιτών της ΕΕ και της οικονομίας από τις υπερβολικά υψηλές τιμές

Με τον κανονισμό (ΕΕ) 2022/2578 για τη θέσπιση μηχανισμού διόρθωσης της αγοράς για την προστασία των πολιτών της Ένωσης και της οικονομίας από τις υπερβολικά υψηλές τιμές καθορίζεται ένα σύστημα προσωρινών μέτρων για την πρόληψη της εκτίναξης των υπερβολικά υψηλών τιμών φυσικού αερίου στην ΕΕ που δεν αντικατοπτρίζουν τις τιμές της διεθνούς αγοράς.

Οι υπουργοί συμφώνησαν να παραταθεί η περίοδος εφαρμογής του κανονισμού, όπως πρότεινε η Επιτροπή, και διατήρησαν την ουσία του.

Ο κανονισμός εφαρμόζεται από την 1η Φεβρουαρίου 2023 για περίοδο ενός έτους και θα παραταθεί για ένα ακόμη έτος, έως την 31η Ιανουαρίου 2025.

Επόμενα βήματα

Σκοπός του Συμβουλίου τώρα είναι η επίσημη έκδοση των κανονισμών με γραπτή διαδικασία. Στη συνέχεια, θα δημοσιευτούν στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ και θα τεθούν σε ισχύ αμέσως μετά τη λήξη των ισχυόντων κανονισμών.

Γενικές πληροφορίες

Η Επιτροπή υπέβαλε προτάσεις για τους τρεις κανονισμούς του Συμβουλίου, οι οποίοι αφορούν καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, τον Νοέμβριο του 2022 βάσει του άρθρου 122 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το Συμβούλιο ενέκρινε δέσμη μέτρων έκτακτης ανάγκης, βάσει του άρθρου 122 της ΣΛΕΕ, τον Δεκέμβριο του 2022 ως αποτέλεσμα της ενεργειακής κρίσης που προκάλεσε ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

Ο κανονισμός για την αλληλεγγύη θα λήξει την 31η Δεκεμβρίου 2023, ενώ ο κανονισμός για τον μηχανισμό διόρθωσης της αγοράς και ο κανονισμός για την αδειοδότηση θα λήξουν την 31η Ιανουαρίου 2024 και την 30η Ιουνίου 2024 αντίστοιχα.

Στις 28 Νοεμβρίου 2023, η Επιτροπή ενέκρινε τρεις προτάσεις για παράταση της περιόδου εφαρμογής των εν λόγω μέτρων έκτακτης ανάγκης.

• Κανονισμός του Συμβουλίου για την ενίσχυση της αλληλεγγύης μέσω καλύτερου συντονισμού των αγορών αερίου, αξιόπιστων δεικτών αναφοράς για τις τιμές και διασυνοριακών ανταλλαγών αερίου
• Κανονισμός του Συμβουλίου σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας
• Κανονισμός του Συμβουλίου για την ενίσχυση της αλληλεγγύης μέσω καλύτερου συντονισμού των αγορών αερίου, αξιόπιστων δεικτών αναφοράς για τις τιμές και διασυνοριακών ανταλλαγών αερίου
• Το Συμβούλιο συμφωνεί σχετικά με προσωρινό μηχανισμό για τον περιορισμό των υπερβολικών τιμών αερίου (δελτίου Τύπου, 19 Δεκεμβρίου 2022)
• Το Συμβούλιο συμφώνησε επί της ουσίας των νέων μέτρων για από κοινού αγορές αερίου και για μηχανισμό αλληλεγγύης (δελτίο Τύπου, 24 Νοεμβρίου 2022)
• Συμβούλιο: Τυπική έκδοση κανονισμού για την επιτάχυνση της αδειοδότησης έργων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (δελτίο Τύπου, 22 Δεκεμβρίου 2022)
• Τιμές ενέργειας και ασφάλεια εφοδιασμού (γενικές πληροφορίες)