Skip to content

Alles over Raadszittingen

In de Raad van de Europese Unie komen de ministers van de nationale regeringen van alle EU-lidstaten bijeen om besluiten te nemen.

1 Raad, 10 Raadsformaties

De Raad van de EU vormt één juridische entiteit. In de praktijk komen de ministers in de Raad echter bijeen in verschillende thematische groepen, de zogenaamde "Raadsformaties".

De 10 Raadsformaties zijn ingedeeld op basis van beleidsterreinen. De ministers die op nationaal niveau bevoegd zijn voor een bepaald beleidsterrein van een Raadsformatie komen bijeen om beleid te bespreken en wetgeving op dat specifieke gebied aan te nemen.

Raadszittingen gaan onder andere over economische en financiële zaken, milieu, energie en justitie. De nationale ministers van de EU-lidstaten die verantwoordelijk zijn voor het beleidsterrein in kwestie nemen eraan deel.

Raadsformaties

Wie neemt er deel aan Raadszittingen?

Ministers van alle EU-lidstaten

Raadszittingen worden bijgewoond door vertegenwoordigers op ministerieel niveau van de regeringen van alle EU-lidstaten. Dat kunnen ministers of staatssecretarissen zijn.

Zo nemen de ministers van Justitie deel aan de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken en de ministers van Financiën aan de Raad Economische en Financiële Zaken.

Als vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten kunnen zij tijdens Raadszittingen namens hun regering toezeggingen doen en een stem uitbrengen.

De ministers, in het kader van de Raad bijeen.

Voorzitter: roulerend voorzitterschap

De zittingen van de Raadsformaties worden voorgezeten door de bevoegde minister van de lidstaat die op dat moment het 6 maanden durende roulerende voorzitterschap van de Raad bekleedt.

Dit geldt voor alle Raadszittingen, behalve voor de Raad Buitenlandse Zaken, die een permanente voorzitter heeft: de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid.

Het voorzitterschap van de Raad bepaalt ook het algemene werkprogramma van de formaties en organiseert in het kader van zijn activiteiten informele ministerbijeenkomsten.

Eurocommissarissen en andere gasten

De Eurocommissarissen die verantwoordelijk zijn voor de beleidsterreinen van de formaties worden ook uitgenodigd voor Raadszittingen.

Daarnaast kunnen er eventueel nog vertegenwoordigers van andere EU-instellingen, zoals de Europese Centrale Bank of agentschappen, vertegenwoordigers van niet-EU-landen of van internationale organisaties of andere gasten worden uitgenodigd.

Wat gebeurt er tijdens Raadszittingen?

Tijdens Raadszittingen bespreken de nationale ministers van alle lidstaten EU-wetgeving en nemen zij deze aan. Ook coördineren zij de beleidsdossiers en ontwikkelen zij het buitenlands beleid.

Het is de taak van de ministers om op EU-niveau oplossingen voor gezamenlijke problemen te vinden. Daarbij moet rekening worden gehouden met de specifieke belangen van de individuele landen. Dit vergt vaak flexibiliteit en compromissen.

Besluiten van de Raad

Voor elke Raadszitting is er een agenda met de punten die moeten worden besproken of waarover een besluit moet worden genomen.

Aangezien de Raad één juridische entiteit is, kan elk van de 10 Raadsformaties handelingen van de Raad aannemen die binnen het beleidsgebied van een andere formatie vallen.

De Raad neemt besluiten door te stemmen. De resultaten van Raadszittingen kunnen politieke, administratieve of wetgevingsbesluiten zijn.

Aanneming van EU-wetgeving

Bespreking van of stemming over een voorstel voor een wetgevingshandeling. Dit omvat de zogenaamde "algemene oriëntatie" (Raadsstandpunt).

Conclusies en resoluties

Conclusies, aanbevelingen, verklaringen en resoluties waarin politieke toezeggingen of standpunten kenbaar worden gemaakt.

Andere handelingen

Voordrachten en benoemingen voor officiële EU-functies en interinstitutionele overeenkomsten.

De belangrijkste resultaten van de Raadszittingen zijn te vinden in de vergaderkalender. De uitslagen van de stemmingen in de Raad over wetgeving worden automatisch openbaar gemaakt.

Volg live een Raadszitting: openbare zittingen

Wanneer de Raad een voorstel voor een wetgevingshandeling bespreekt of erover stemt ("wetgevingsberaadslaging") worden de zittingen van de Raad via een openbare stream uitgezonden. Ook de eerste beraadslaging over belangrijke niet-wetgevingsvoorstellen is openbaar.

Daarnaast houdt de Raad geregeld openbare debatten over belangrijke kwesties die de belangen van de EU en haar burgers raken. Ook deze kunnen live online worden gevolgd.

Het debat van de Raad Algemene Zaken over het 18-maandenprogramma, evenals de debatten van de andere Raadsformaties over hun prioriteiten en het debat over het vijfjarenprogramma van de Commissie, zijn steeds voor iedereen online beschikbaar.

Een openbare zitting kan online worden gevolgd op de website van de Raad.

Hoe worden Raadszittingen voorbereid?

De Raadszittingen worden voorbereid door de ambassadeurs bij de EU van alle lidstaten in het Coreper (Comité van permanente vertegenwoordigers) en andere nationale ambtenaren en deskundigen in verschillende werkgroepen en comités. Tijdens deze zittingen leggen zij de basis voor alle besluiten van de Raad.

  1. 1

    Werkgroepen

    Elk wetgevingsvoorstel of elke politieke toezegging wordt eerst op technisch niveau besproken door nationale deskundigen uit alle lidstaten in gespecialiseerde werkgroepen.

  2. 2

    Coreper

    In opdracht van hun regering bekijken de ambassadeurs bij de EU de agenda van de Raadszittingen en zoeken zij naar een basis voor een akkoord.

    Dit is een essentiële laatste fase om de Raadszittingen vlot te laten verlopen.

  3. 3

    Raad

    Tot slot nemen de ministers tijdens de Raadszittingen besluiten. Voor de gevoeligste politieke kwesties kunnen zij ook in de Raad besprekingen voeren en tot een akkoord komen.

Deze meerlagige structuur, waarbij vertegenwoordigers van alle EU-lidstaten in verschillende hoedanigheden betrokken zijn, maakt het mogelijk om wetgevingsvoorstellen te bespreken en te bestuderen. Het uiteindelijke doel is om het voor de Raad gemakkelijker te maken om EU-wetgeving aan te nemen en besluiten te nemen.

Hoe ziet de agenda van een Raadszitting eruit?

De agenda van een Raadszitting is onderverdeeld in A-punten en B-punten. Elk deel van de agenda kan zowel wetgevings­beraadslagingen als niet-wetgevings­werkzaamheden bevatten.

A-punten zijn punten die niet in een Raadszitting besproken hoeven worden.

Over het algemeen zijn ongeveer twee derde van de punten op de agenda van de Raad A-punten. Als het Coreper de besprekingen over een voorstel heeft kunnen afronden, wordt het voorstel als A-punt op de agenda van de Raad geplaatst. Dat betekent dat geen debat wordt verwacht om tot een akkoord te komen. De besprekingen over deze punten kunnen echter opnieuw worden geopend als een of meer lidstaten daarom verzoeken.

Elke Raadsformatie kan A-punten goedkeuren, ongeacht het onderwerp.

B-punten zijn punten die in een Raadszitting worden besproken. De B-punten op de agenda van de Raad omvatten punten:

  • die zijn overgebleven van vorige Raadszittingen
  • waarover noch in het Coreper noch in de werkgroep overeenstemming is bereikt
  • die politiek te gevoelig zijn om op een lager niveau te worden beslecht

De agenda's van de Raadszittingen worden tijdig gepubliceerd en zijn ook te vinden in de vergaderkalender van de Raad.

Wanneer en waar vinden er Raadszittingen plaats?

Er vinden regelmatig Raadszittingen plaats. Sommige Raadsformaties komen maandelijks bijeen, ongeveer 3-4 keer per jaar, en sommige op ad-hocbasis. Elk jaar zijn er tussen de 70 en 80 Raadszittingen.

De meeste zittingen duren een volledige dag, maar er zijn ook zittingen die een halve dag of 2 dagen duren.

Raadszittingen worden doorgaans in Brussel gehouden. In april, juni en oktober vinden ze echter in Luxemburg plaats.

Zie ook

Het Raadsgebouw naast een stapel papier en een stempel.
Wat doet de Raad?

Wat doet de Raad?

De gebouwen van de Raad van de EU, het Europees Parlement en de Europese Commissie, verbonden met een stippellijn.
Besluitvorming in de Raad

Besluitvorming in de Raad

Stemkaarten die in een stembus met het EU-logo worden gestopt.
Hoe stemt de Raad?

Hoe stemt de Raad?