Reakcja UE wobec rosyjskiej wojny napastniczej przeciwko Ukrainie
UE i jej państwa członkowskie zgodnie i niezmiennie wspierają Ukrainę i jej obywateli i zdecydowanie potępiają rosyjską agresję wojskową.
Aktualności
UE przyjmuje 15. pakiet sankcji wobec Rosji
16 grudnia 2024 r. Rada przyjęła 15. pakiet sankcji wobec Rosji. Nowe sankcje służą osłabieniu rosyjskiego kompleksu wojskowo-przemysłowego oraz są wymierzone w putinowską flotę cieni, co ma pomóc przeciwdziałać obchodzeniu sankcji.
UE nałożyła również sankcje na 54 osoby i 30 podmiotów, które są odpowiedzialne za działania podważające lub narażające na szwank integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy.
Jakie jest stanowisko UE wobec pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę?
UE i jej państwa członkowskie zdecydowanie potępiają brutalną napaść zbrojną Rosji na Ukrainę oraz bezprawną aneksję ukraińskich obwodów: donieckiego, ługańskiego, zaporoskiego i chersońskiego. Potępiają również zaangażowanie Białorusi w rosyjską agresję wojskową.
Od lutego 2022 r. zarówno Rada Europejska, jak i Rada Unii Europejskiej regularnie się spotykają, aby omawiać sytuację w Ukrainie z różnych perspektyw.
Rada Europejska powtarza, że zdecydowanie potępia rosyjską wojnę napastniczą przeciwko Ukrainie, stanowiącą jawne pogwałcenie Karty Narodów Zjednoczonych, i potwierdza, że niezmiennie popiera niezależność, suwerenność i integralność terytorialną Ukrainy.
Konkluzje Rady Europejskiej (19 grudnia 2024)
Przywódcy UE wielokrotnie domagali się, aby Rosja niezwłocznie zaprzestała działań wojskowych, bezwarunkowo wycofała wszystkie siły i sprzęt wojskowy z Ukrainy oraz w pełni respektowała integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy.
Podkreślali prawo Ukrainy do wyboru własnego losu i wyrażali uznanie dla Ukraińców za ich odwagę w obronie swojego kraju.
W odpowiedzi na agresję wojskową Unia znacznie rozszerzyła sankcje wobec Rosji: dodała do listy sankcyjnej dużą liczbę osób i podmiotów oraz przyjęła bezprecedensowe środki.
UE zgodnie i zdecydowanie zapewnia Ukrainie wsparcie humanitarne, polityczne, finansowe i wojskowe.
Rada Europejska ponownie potwierdza niezachwiane zobowiązanie Unii Europejskiej do dalszego zapewniania Ukrainie i jej ludności wsparcia politycznego, finansowego, gospodarczego, humanitarnego, wojskowego i dyplomatycznego tak długo, jak długo będzie to niezbędne, i w takim zakresie, jakiego będzie wymagała sytuacja. Rosja nie może zwyciężyć.
Konkluzje Rady Europejskiej (19 grudnia 2024)
UE jest zdecydowana nadal okazywać solidarność i zapewniać wsparcie uchodźcom uciekającym przed wojną w Ukrainie i państwom ich przyjmującym. Koordynuje także działania z partnerami i sojusznikami w ramach ONZ, OBWE, NATO i G-7.
Rada Europejska wielokrotnie potępiała masowe ataki Rosji na ludność i infrastrukturę cywilną. Wzywała też Rosję do zaprzestania systematycznych ataków rakietowych na infrastrukturę energetyczną Ukrainy.
Przywódcy UE podkreślali, że Rosja, Białoruś i wszyscy odpowiedzialni za zbrodnie wojenne i inne najpoważniejsze przestępstwa zostaną pociągnięci do odpowiedzialności za swoje działania, zgodnie z prawem międzynarodowym.
Najnowsze konkluzje Rady Europejskiej:
Jakie działania podjęła UE przeciwko Rosji?
Sankcje indywidualne i gospodarcze
W odpowiedzi na rosyjską agresję zbrojną na Ukrainę oraz bezprawną aneksję ukraińskich obwodów: donieckiego, ługańskiego, zaporoskiego i chersońskiego, UE przyjęła poważne, bezprecedensowe sankcje.
Sankcje mają osłabić bazę ekonomiczną Rosji, pozbawić to państwo dostępu do krytycznych technologii i rynków i znacznie ograniczyć jego zdolność do prowadzenia wojny.
UE ściśle koordynuje swoje działania z działaniami partnerów i sojuszników, w tym z NATO, G-7, USA, Wielką Brytanią, Kanadą, Norwegią, Koreą Południową i Australią.
- Pakiety sankcji wobec Rosji od lutego 2022 r.: kalendarium
- Sankcje wobec Rosji
- Sankcje wobec Rosji w pytaniach i odpowiedziach
UE nałożyła sankcje także na Białoruś, Iran i Koreę Północną w odpowiedzi na zaangażowanie tych krajów w rosyjską agresję na Ukrainę.
Naruszanie sankcji dodane do unijnego wykazu przestępstw
Obecnie państwa członkowskie bardzo różnie definiują naruszanie sankcji i przewidują za to różne kary. Skutkiem może być:
- różny stopień egzekwowania sankcji
- ryzyko obchodzenia sankcji.
Dlatego 28 listopada 2022 r. Rada zdecydowała, aby naruszanie sankcji dodać do unijnego wykazu przestępstw zawartego w Traktacie o funkcjonowaniu UE.
12 kwietnia 2024 r. Rada przyjęła nowe przepisy mające zagwarantować, że naruszanie sankcji będzie karane jako przestępstwo.
Przepisy te określają, jakie czyny stanowią przestępstwo i jakie grożą za nie kary.
- przestępstwo stanowią: pomaganie w obejściu unijnego zakazu podróży, handel towarami podlegającymi sankcjom lub prowadzenie transakcji z osobami i podmiotami objętymi unijnymi sankcjami
- zniechęcające kary: kary różnią się zależnie od przestępstwa, ale powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające
- ściślejsze egzekwowanie przepisów: państwa członkowskie będą musiały skuteczniej dbać, by sankcje były przestrzegane
Zawieszenie ułatwień wizowych
Rada przyjęła decyzję, która całkowicie zawiesza umowę o ułatwieniach wizowych między UE a Rosją. W związku z tym do rosyjskich obywateli będą miały zastosowanie ogólne przepisy kodeksu wizowego. Oznacza to:
- podniesienie opłaty za wniosek wizowy z 35 do 80 EUR
- konieczność przedstawienia dodatkowych dokumentów uzasadniających
- wydłużenie okresu rozpatrywania wniosków
- zaostrzenie zasad wydawania wiz wielokrotnego wjazdu.
Decyzja weszła w życie w dniu przyjęcia i jest stosowana od 12 września 2022 r.
Nieakceptowanie rosyjskich dokumentów podróży wydanych w Ukrainie
8 grudnia 2022 r. Rada przyjęła decyzję o nieakceptowaniu rosyjskich dokumentów podróży wydanych w Ukrainie i w Gruzji.
Decyzja jest odpowiedzią na praktykowane przez Rosję wydawanie rosyjskich paszportów międzynarodowych mieszkańcom okupowanych obwodów. Jest także konsekwencją jednostronnej decyzji Rosji z 2008 r. o uznaniu niepodległości terytoriów należących do Gruzji: Abchazji i Osetii Południowej.
Rosyjskie dokumenty podróży, które zostały wydane w okupowanych przez Rosję obwodach Ukrainy lub na terytoriach separatystycznych w Gruzji albo które zostały wystawione mieszkańcom tych obwodów lub terytoriów, nie będą akceptowane jako ważne dokumenty podróży pozwalające ubiegać się o wizę lub przekraczać granice strefy Schengen.
Jak UE wspiera Ukrainę i jej obywateli?
UE i jej obywatele w pełni solidaryzują się z Ukrainą i Ukraińcami. UE przedsięwzięła bezprecedensowe środki, by wesprzeć Ukrainę i jej mieszkańców. Są to m.in.:
- pomoc ekonomiczna i finansowa
- pomoc humanitarna
- wsparcie ochrony ludności
- wsparcie wojskowe
- przyjmowanie uchodźców w ramach unijnego mechanizmu tymczasowej ochrony
- wsparcie w badaniu i ściganiu zbrodni wojennych
- wsparcie w odbudowie demokratycznej Ukrainy.
Jak UE reaguje na zmiany rynkowe wywołane wojną?
Rosyjska inwazja na Ukrainę wywołuje zakłócenia na światowych rynkach. Światowe ceny kluczowych towarów (np. paliw i nawozów) w 2022 r. poszybowały w górę.
Wojna wywołała niepewność co do bezpieczeństwa dostaw energii w UE. Rosyjskie ataki na uprawy i infrastrukturę transportową utrudniają eksport produktów rolno-spożywczych z Ukrainy, co pogłębia globalny kryzys żywnościowy.
Kryzys energetyczny
Kraje UE zjednoczyły się w reakcji na wzrost cen energii i zagrożenia dla bezpieczeństwa energetycznego UE. Rada przyjęła nadzwyczajne środki, aby zapewnić wystarczające dostawy energii w przystępnych cenach, co pomogło uspokoić rynki. Cena gazu, która w sierpniu 2022 r. osiągnęła bezprecedensowy szczyt, jest teraz relatywnie stabilna.
Skoordynowane działania UE koncentrują się na:
- dywersyfikacji źródeł i tras dostaw energii
- utworzeniu krajowych rezerw gazu
- zmniejszeniu kosztów energii wśród obywateli i przedsiębiorstw
- zwiększaniu solidarności państw UE
- zapobieganiu skokom cen
- szybszym przechodzeniu na czystszą energię.
Państwa UE odchodzą od rosyjskich paliw kopalnych: import gazu z Rosji spadł z 40% ogółu importu w 2021 r. do 15% w 2023 r. UE szybko zmierza w kierunku czystszej energii i autonomii.
Skąd UE czerpie gaz? (infografika)
Bezpieczeństwo żywnościowe
W reakcji na światowy kryzys żywnościowy państwa UE:
- zapewniają pomoc nadzwyczajną najbardziej potrzebującym
- pomagają krajom rozwijającym się w bardziej zrównoważonej produkcji żywności
- wspierają otwarty i wolny od barier handel
- ściśle współpracują ze światowymi partnerami.
Dzięki wspieranym przez UE korytarzom solidarnościowym od maja 2022 r. z Ukrainy udało się wyeksportować miliony ton zbóż i nasion oleistych. Żywność trafia do krajów potrzebujących w Afryce, na Bliskim Wschodzie i w Azji.
Jak rosyjska inwazja na Ukrainę pogłębiła globalny kryzys żywnościowy (infografika)