Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων, 12 Ιουλίου 2021

Κυριότερα αποτελέσματα

Το Συμβούλιο εξέδωσε σήμερα απόφαση για τη σύσταση στρατιωτικής εκπαιδευτικής αποστολής της ΕΕ στη Μοζαμβίκη (EUTM Mozambique), με σκοπό την εκπαίδευση των ενόπλων δυνάμεων της Μοζαμβίκης και την υποστήριξή τους στην προστασία του άμαχου πληθυσμού και στην αποκατάσταση της ασφάλειας και της προστασίας στην επαρχία Cabo Delgado.

Σήμερα θεσπίσαμε επίσημα, σε χρόνο ρεκόρ, τη νέα ευρωπαϊκή εκπαιδευτική αποστολή για τη Μοζαμβίκη. […] Η νέα αυτή αποστολή θα αποτελέσει θεμελιώδες στοιχείο της απάντησης της ΕΕ στο αίτημα της κυβέρνησης της Μοζαμβίκης να αντιμετωπιστεί η κρίση στο Cabo Delgado και να συμβάλουμε στην αποκατάσταση και την ενίσχυση της ασφάλειας.

Josep Borrell, Ύπατος Εκπρόσωπος για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας

• Μοζαμβίκη: Η ΕΕ συστήνει στρατιωτική εκπαιδευτική αποστολή για να συμβάλει στην αντιμετώπιση της κρίσης στο Cabo Delgado (δελτίο Τύπου, 12 Ιουλίου 2021)

Γεωπολιτική των νέων ψηφιακών τεχνολογιών

Το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων πραγματοποίησε μια πρώτη συζήτηση σχετικά με τον εξωτερικό και γεωπολιτικό αντίκτυπο των νέων ψηφιακών τεχνολογιών. Οι εν λόγω τεχνολογίες είναι κρίσιμης σημασίας για τις κοινωνίες και την οικονομία της ΕΕ, αλλά αναδεικνύονται σε μια όλο και πιο καθοριστική παράμετρο διαμόρφωσης του γεωπολιτικού ανταγωνισμού και της παγκόσμιας επιρροής, την οποία εκμεταλλεύονται ξένοι παράγοντες για να χειραγωγήσουν το περιβάλλον της ενημέρωσης, να επηρεάσουν τον δημόσιο διάλογο και να παρέμβουν στις δημοκρατικές διαδικασίες.

Οι υπουργοί τόνισαν την ανάγκη αφενός να αξιοποιηθεί η ικανότητα της ΕΕ ως ρυθμιστικής εξουσίας, ώστε να επηρεάσει τους παγκόσμιους κανόνες και πρότυπα στον εν λόγω τομέα, και αφετέρου να εξασφαλιστεί ότι το σύστημα παραμένει ανοικτό, ανθρωποκεντρικό και βασισμένο στο κράτος δικαίου. Στο πλαίσιο αυτό, οι υπουργοί εξέφρασαν την επιθυμία να συνεργαστούν με εταίρους που συμμερίζονται τις ίδιες ιδέες, από τις ΗΠΑ ως την περιοχή του Ινδοειρηνικού και από την Αφρική ως τη Λατινική Αμερική.

Στρατηγικός προσανατολισμός

Οι υπουργοί Εξωτερικών αντάλλαξαν απόψεις για πρώτη φορά σχετικά με τον στρατηγικό προσανατολισμό —την πρωτοβουλία της ΕΕ που αποσκοπεί στην καλύτερη προετοιμασία της ΕΕ για μελλοντικές κρίσεις, στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας της ΕΕ έναντι απειλών, μεταξύ άλλων στον κυβερνοχώρο, στην ενίσχυση των εταιρικών σχέσεων της ΕΕ για την αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων και στην ανάπτυξη κοινής στρατηγικής νοοτροπίας.

Η παρουσίαση του πρώτου σχεδίου του στρατηγικού προσανατολισμού στα κράτη μέλη έχει προγραμματιστεί να γίνει τον Νοέμβριο του 2021, με σκοπό την οριστικοποίησή του τον Μάρτιο του 2022.

• Ενότητα διαχείρισης κρίσεων — ένα πλαίσιο για τον στρατηγικό προσανατολισμό (ΕΥΕΔ)

Αιθιοπία

Το Συμβούλιο είχε την ευκαιρία να συζητήσει την κατάσταση στην Αιθιοπία και στην Τιγραία όπου, παρά την κατάπαυση του πυρός, βρίσκεται σε εξέλιξη σοβαρή ανθρωπιστική κρίση, οι πληθυσμοί αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο λιμού, ενώ η βία και οι βιασμοί χρησιμοποιούνται ευρέως κατά αμάχων ως όπλο πολέμου.

Οι υπουργοί ενημερώθηκαν σχετικά με την πρωτοβουλία για τη δημιουργία ανθρωπιστικής αερογέφυρας προκειμένου να παρασχεθεί στήριξη στον πληθυσμό της επαρχίας της Τιγραίας και εξέτασαν τις πολιτικές προτεραιότητες στις οποίες θα πρέπει να εστιάσει η ΕΕ: εξασφάλιση της πρόσβασης ανθρωπιστικής βοήθειας και του σεβασμού του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, παγίωση της κατάπαυσης του πυρός και καταβολή προσπαθειών για την πλήρη παύση των εχθροπραξιών από όλες τις πλευρές, εξασφάλιση της απόσυρσης ξένων δυνάμεων από το έδαφος της Αιθιοπίας, άμεση παύση των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και έναρξη εθνικού διαλόγου με θέμα τη συμφιλίωση, προκειμένου να διαφυλαχθεί η ακεραιότητα και η πολιτική ενότητα της Αιθιοπίας.

Θέματα επικαιρότητας

Ο Ύπατος Εκπρόσωπος ενημέρωσε το Συμβούλιο σχετικά με το αδιέξοδο στον Λίβανο και ανακοίνωσε πολιτική συμφωνία σύμφωνα με την οποία θα θεσπιστεί καθεστώς κυρώσεων κατά των υπευθύνων για την κατάσταση.

Μετά την επίσκεψή μου στον Λίβανο, το πολιτικό αδιέξοδο εξακολουθεί να υφίσταται· η οικονομία καταρρέει και τα δεινά του λαού του Λιβάνου αυξάνονται συνεχώς. [...] Οι υπουργοί κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία σχετικά με τη θέσπιση καθεστώτος κυρώσεων κατά των υπευθύνων για την κατάσταση. Josep Borrell, Ύπατος Εκπρόσωπος για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας

Οι υπουργοί ασχολήθηκαν επίσης με την κατάσταση στο Αφγανιστάν, δεδομένης της απόσυρσης των στρατευμάτων των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ και της αύξησης των στοχευμένων επιθέσεων με εθνοτικό κίνητρο. Στο πλαίσιο αυτό, ο Ύπατος Εκπρόσωπος τονίζει την ανάγκη να κληθούν οι Ταλιμπάν να συμμετάσχουν σε ουσιαστικές και συμπεριληπτικές ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις και να προσεγγιστούν οι χώρες στην περιοχή και η ευρύτερη διεθνής κοινότητα προκειμένου να διαδραματίσουν εποικοδομητικό ρόλο στη στήριξη της ειρηνευτικής διαδικασίας στο Αφγανιστάν.

Γεύμα εργασίας

Στη διάρκεια του γεύματος, οι υπουργοί Εξωτερικών πραγματοποίησαν άτυπη συζήτηση με τον νέο ισραηλινό Υπουργό Εξωτερικών, Yair Lapid, με επίκεντρο τις διμερείς σχέσεις, αλλά και την κατάσταση στην περιοχή.

Όσον αφορά την ειρηνευτική διαδικασία στη Μέση Ανατολή, οι υπουργοί τόνισαν για άλλη μια φορά ότι η ΕΕ υποστηρίζει σθεναρά την ασφάλεια του Ισραήλ και καταδικάζει την τρομοκρατία. Παράλληλα, η ΕΕ αναμένει από το Ισραήλ να προσφέρει μια πολιτική προοπτική για τον τερματισμό της σύγκρουσης και παραμένει έτοιμη και πρόθυμη να στηρίξει το Ισραήλ και τους Παλαιστινίους στις προσπάθειές τους να διαμορφώσουν εκ νέου μια ουσιαστική πολιτική διαδικασία.

Συμπεράσματα του Συμβουλίου

Το Συμβούλιο ενέκρινε συμπεράσματα με θέμα «Μια Ευρώπη συνδεδεμένη σε παγκόσμιο επίπεδο», καθώς και συμπεράσματα σχετικά με τις προτεραιότητες της ΕΕ στην 76η σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών.

• Μια Ευρώπη συνδεδεμένη σε παγκόσμιο επίπεδο: Έγκριση συμπερασμάτων από το Συμβούλιο (δελτίο Τύπου, 12 Ιουλίου 2021)
• Προτεραιότητες της ΕΕ κατά την 76η σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών (δελτίο Τύπου, 12 Ιουλίου 2021)