Διαστημική πολιτική της ΕΕ

Σε τι εξυπηρετεί η διαστημική πολιτική της ΕΕ;

Η ΕΕ επενδύει σε διαστημικές δραστηριότητες που διευκολύνουν τους Ευρωπαίους και τις Ευρωπαίες στην καθημερινή τους ζωή και αντιμετωπίζουν παράλληλα τις σημερινές παγκόσμιες προκλήσεις.



Η διαστημική πολιτική της ΕΕ:

• συμβάλλει στη δημιουργία θέσεων εργασίας και στην τόνωση της ανάπτυξης και των επενδύσεων στην Ευρώπη
• έχει καίρια συμβολή στη στήριξη της διττής μετάβασης προς ένα πράσινο και ψηφιακό οικονομικό μοντέλο
• ενισχύει τη στρατηγική αυτονομία της ΕΕ
• διευρύνει τα όρια της επιστήμης και της έρευνας
• προωθεί και διευκολύνει άλλες πολιτικές σε τομείς όπως η ασφάλεια και η άμυνα και η βιομηχανία

Πώς χρησιμοποιούνται τα διαστημικά δεδομένα;

Τα επικαιροποιημένα και ασφαλή διαστημικά δεδομένα υψηλής ποιότητας μπορούν να χρησιμοποιούνται σε πολλούς τομείς, από τη γεωργία έως τις μεταφορές.

Καθοδηγούν ομάδες διάσωσης σε τόπους που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές

Βελτιώνουν τη χρήση της γης στη γεωργία

Κάνουν ασφαλέστερες τις μεταφορικές και τις ενεργειακές υποδομές

Μια πιο ανταγωνιστική διαστημική βιομηχανία

Σήμερα 13 κράτη μέλη εφαρμόζουν σε εθνικό επίπεδο κανονιστικές διατάξεις για το διάστημα, ενώ άλλα προετοιμάζονται επί του παρόντος να θεσπίσουν τη δική τους νομοθεσία για το διάστημα.

Για να αποφευχθεί ο περαιτέρω κατακερματισμός της αγοράς και να αυξηθεί η ασφάλεια δικαίου για τους ενωσιακούς φορείς εκμετάλλευσης του διαστήματος, τον Ιούνιο του 2025 η Επιτροπή πρότεινε κανονισμό της ΕΕ για το διάστημα, ο οποίος παρέχει κανονιστικό πλαίσιο για τις διαστημικές δραστηριότητες στην Ένωση.

Ο κανονισμός αυτός βασίζεται σε τρεις πυλώνες:

• ασφάλεια
• ανθεκτικότητα
• βιωσιμότητα

Ο κανονισμός της ΕΕ για το διάστημα αποσκοπεί στη δημιουργία μιας ενιαίας αγοράς για τις διαστημικές δραστηριότητες, ώστε να είναι πιο απλό για τις επιχειρήσεις της ΕΕ, και ιδίως για τις νεοφυείς επιχειρήσεις και τις ΜμΕ, να ασκούν τις δραστηριότητές τους σε διασυνοριακό επίπεδο.

Η πρόταση συζητιέται επί του παρόντος από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

• Πρόταση της Επιτροπής για κανονισμό σχετικά με το διάστημα, 25 Ιουνίου 2025

  Αυτό το περιεχόμενο είναι προς το παρόν διαθέσιμο μόνο στην/στις εξής γλώσσα/ες:

  EN

Ευρωπαϊκό διαστημικό πρόγραμμα 2021-2027

Το διαστημικό πρόγραμμα της ΕΕ είναι το πρώτο ολοκληρωμένο διαστημικό πρόγραμμα που στηρίζει τις διαστημικές δραστηριότητες της ΕΕ.

Στόχοι

Υψηλής ποιότητας, επικαιροποιημένα (-ες) και ασφαλή (-εις) διαστημικά δεδομένα και υπηρεσίες

Ισχυρότερος ρόλος της ΕΕ ως ηγετικού παράγοντα στον διαστημικό τομέα

Ενισχυμένη ασφάλεια και αυτονομία της ΕΕ

Περισσότερα κοινωνικοοικονομικά οφέλη από τη χρήση αυτών των δεδομένων και υπηρεσιών, όπως μεγαλύτερη οικονομική ανάπτυξη και δημιουργία θέσεων εργασίας στην ΕΕ

Εμβληματικά διαστημικά προγράμματα της ΕΕ

Το διαστημικό πρόγραμμα της ΕΕ βελτιώνει τα υφιστάμενα προγράμματα της ΕΕ, όπως τα Copernicus, Galileo και EGNOS, και τα συγκεντρώνει σε ενιαίο πλαίσιο.

• Copernicus: το πιο προηγμένο σύστημα γεωσκόπησης στον κόσμο
• Galileo: το παγκόσμιο δορυφορικό σύστημα πλοήγησης της ΕΕ, το οποίο παρέχει δεδομένα εντοπισμού εξαιρετικής ακρίβειας
• EGNOS: σύστημα που παρέχει κρίσιμες για την ασφάλεια υπηρεσίες πλοήγησης σε χρήστες αεροπορικών, θαλάσσιων και χερσαίων μέσων σε ολόκληρη την ΕΕ

Το πρόγραμμα εισάγει επίσης νέες συνιστώσες ασφαλείας:

• το πρόγραμμα επαγρύπνησης για την κατάσταση στο διάστημα, με το οποίο παρακολουθούνται οι διαστημικοί κίνδυνοι
• την πρωτοβουλία για τις κυβερνητικές δορυφορικές επικοινωνίες, η οποία παρέχει στις εθνικές αρχές πρόσβαση σε ασφαλείς δορυφορικές επικοινωνίες

Τον Μάρτιο του 2023 το Συμβούλιο εξέδωσε κανονισμό σχετικά με το ενωσιακό πρόγραμμα ασφαλούς συνδεσιμότητας για την περίοδο 2023-2027.

Το πρόγραμμα θέτει στόχους στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ανάπτυξη δορυφορικής συστοιχίας της ΕΕ, καλούμενης «IRIS²» (υποδομή για ανθεκτικότητα, διασυνδεσιμότητα και ασφάλεια μέσω δορυφόρου), η οποία θα παράσχει υπηρεσίες υπερταχειών επικοινωνιών υψηλής ασφάλειας έως το 2027.

• Πρόγραμμα ασφαλούς, βασισμένης στο διάστημα συνδεσιμότητας: Τελική έγκριση του Συμβουλίου (δελτίο Τύπου, 7 Μαρτίου 2023)

Ασφάλεια και άμυνα

Η ΕΕ αναγνωρίζει τον στρατηγικό χαρακτήρα του διαστήματος και την καίρια σημασία του για την ελευθερία δράσης και την αυτόνομη λήψη αποφάσεων της ΕΕ στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας.

Καθώς αυξάνονται οι κίνδυνοι στον διαστημικό τομέα, η ΕΕ δίνει προτεραιότητα στην εύρωστη διακυβέρνηση και σε προστατευτικά μέτρα για να διαφυλάξει τις διαστημικές δυνατότητες που έχει στη διάθεσή της.

Έμφαση δίνεται:

• στη μείωση των τεχνολογικών εξαρτήσεων
• στην ενθάρρυνση της έρευνας και της καινοτομίας
• στην ενίσχυση των αλυσίδων εφοδιασμού για τη στήριξη της διαστημικής ασφάλειας και ανταγωνιστικότητας της ΕΕ
• στη διατήρηση συμπράξεων με ομοϊδεάτες συμμάχους

Το διάστημα είναι επίσης βασικός επιχειρησιακός τομέας παράλληλα με τις χερσαίες, θαλάσσιες, εναέριες επιχειρήσεις και τις κυβερνοεπιχειρήσεις, και κρίσιμος παράγοντας διευκόλυνσης για στρατιωτικές αποστολές και επιχειρήσεις.

Με την ανάπτυξη διαστημικών υπηρεσιών για κυβερνητική χρήση από τα κράτη μέλη της ΕΕ, η ΕΕ ενισχύει την ελευθερία δράσης της και την αυτονομία της στη λήψη αποφάσεων στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας, διατηρώντας παράλληλα τον μη στρατιωτικό χαρακτήρα εμβληματικών προγραμμάτων όπως το Copernicus και το Galileo.

Διαχείριση της διαστημικής κυκλοφορίας

Η ΕΕ κάνει αποφασιστικά βήματα προς τη διαχείριση της διαστημικής κυκλοφορίας για να διασφαλίσει την ασφαλή, βιώσιμη και προστατευμένη χρήση του διαστήματος όσο αυξάνεται η δορυφορική δραστηριότητα.

Η προσέγγιση της ΕΕ για τη διαχείριση της διαστημικής κυκλοφορίας επικεντρώνεται στην αντιμετώπιση της παγκόσμιας πρόκλησης της τροχιακής συμφόρησης και στη διασφάλιση της προσβασιμότητας του διαστήματος για τις μελλοντικές γενιές, μέσω τεσσάρων πυλώνων:

1. Αξιολόγηση μη στρατιωτικών και στρατιωτικών αναγκών
2. Επιχειρησιακές ικανότητες
3. Νομοθεσία και τυποποίηση
4. Διεθνείς συμπράξεις

Βλ. επίσης

• Οργανισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Διαστημικό Πρόγραμμα
• Διαστημικό πρόγραμμα της ΕΕ (Ευρωπαϊκή Επιτροπή)
• Στατιστικά στοιχεία για το διαστημικό περιβάλλον (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος)