Iran: Raad legt 8 personen en 1 entiteit sancties op

De Raad heeft vandaag 8 personen en 1 entiteit sancties opgelegd in het kader van de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten. Zij zijn verantwoordelijk voor ernstige mensenrechtenschendingen en misbruik namens de Iraanse overheidsinstanties buiten Iran. Het gaat met name om buitengerechtelijke, standrechtelijke en willekeurige executies en moorden, en de gedwongen verdwijning van personen die worden geacht tegenstanders te zijn van de Islamitische Republiek Iran of kritisch te staan tegenover de acties of het beleid van de Islamitische Republiek Iran.

Deze nieuwe sancties laten zien dat de EU zich zorgen maakt over de grensoverschrijdende repressie door Iraanse overheidsinstanties. Daarbij worden proxyactoren, met name criminelen en georganiseerde criminele netwerken, ingezet tegen dissidenten en mensenrechtenverdedigers overal ter wereld, ook op EU-grondgebied.

De Raad plaatst het Zindashti-netwerk op de lijst. Deze criminele groep heeft banden met het Iraanse ministerie van Inlichtingen en Veiligheid (MOIS) en heeft zich herhaaldelijk schuldig gemaakt aan grensoverschrijdende repressie, waaronder moorden op Iraanse dissidenten en personen die kritisch staan tegenover de acties of het beleid van de Islamitische Republiek Iran.

Ook Naji Ibrahim Sharifi-Zindashti, de baas van het Zindashti-netwerk, een Iraanse drugshandelaar en misdaadbaas, is op de lijst geplaatst, samen met enkele van zijn criminele partners: Abdulvahap Kocak, Ali Esfanjani, Ali Kocak, Ekrem Oztunc, en Nihat Asan. Zij waren onder meer betrokken bij de moord op de Iraanse dissident Mas'ud Molavi Vardanjani en de Iraanse eigenaar van Gem TV, Saeed Karimian.

Er worden ook sancties uitgevaardigd tegen Mohammed Ansari, leider van eenheid 840 van de Qods-strijdkrachten van de Islamitische Revolutionaire Garde (IRG) die opdracht gaf voor de moord op journalisten die kritisch stonden tegenover de Islamitische Republiek, en Reza Hamidiravari, inlichtingenofficier bij het MOIS die toezicht houdt op de door het MOIS aangestuurde operaties van Naji Zindashti.

Van de gesanctioneerden worden de tegoeden bevroren, en het is verboden hun direct of indirect tegoeden of economische middelen te verstrekken. Voor de op de lijst geplaatste natuurlijke personen geldt daarnaast een reisverbod naar de EU.

De Europese Unie steunt het elementaire streven van de Iraniërs naar een toekomst waarin hun universele mensenrechten en fundamentele vrijheden worden geëerbiedigd en beschermd en waarin zij deze ten volle kunnen uitoefenen. Zij bevestigt zich in te zullen zetten voor een alomvattende beleidsaanpak waarbij zij alle opties waarover zij beschikt in aanmerking neemt: kritisch waar nodig en bereid tot samenwerking, op basis van wederzijds respect, wanneer de belangen overeenkomen.

De betreffende rechts­handelingen staan in het Publicatieblad van de EU.

Achtergrond

De wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten werd op 7 december 2020 ingesteld. De regeling maakt beperkende maatregelen mogelijk tegen personen, entiteiten en organen (al dan niet van de overheid) die verantwoordelijk zijn voor, betrokken zijn bij of gelinkt zijn aan ernstige mensenrechten­schendingen wereldwijd.

Op 4 december 2023 verlengde de Raad de sanctieregeling met 3 jaar, tot 8 december 2026. De lijsten lopen om de 12 maanden af en worden dan herbekeken.

De EU volgt de ontwikkelingen op de voet en zorgt ervoor dat de lijsten voortdurend worden geëvalueerd.

• Besluit (GBVB) 2025/1397 van de Raad van 15 juli 2025 tot wijziging van Besluit (GBVB) 2020/1999 betreffende beperkende maatregelen tegen ernstige schendingen van de mensenrechten
• Uitvoeringsverordening (EU) 2025/1396 van de Raad van 15 juli 2025 tot uitvoering van Verordening (EU) 2020/1998 betreffende beperkende maatregelen tegen ernstige schendingen van de mensenrechten (inclusief een lijst van de gesanctioneerde personen en entiteiten)
• Geconsolideerde tekst: Besluit (GBVB) 2020/1999 van de Raad van 7 december 2020 betreffende beperkende maatregelen tegen ernstige schendingen van de mensenrechten (28 mei 2025)
• Wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten: lijst met nog een jaar verlengd (persmededeling, 2 december 2024)
• EU-sancties tegen Iran (achtergrond­informatie)
• Bescherming en bevordering van de mensenrechten (achtergrondinformatie)
• Waarom neemt de EU sancties? (achtergrond­informatie)