Waar haalt de EU haar olie vandaan?
Bijna alle ruwe olie in de EU wordt ingevoerd, en dat uit een groot aantal verschillende landen. De afgelopen jaren heeft de EU een alternatief gevonden voor bijna alle olie die zij uit Rusland invoerde.
Waarom moet de EU haar olie invoeren?
Het energieverbruik in de EU komt voor een groot deel van olie, maar de lidstaten hebben geen grote oliereserves. Daarom voert de EU bijna al haar ruwe olie in (ongeveer 97% in 2024).
Hoewel de EU afstapt van fossiele brandstoffen, is zij nog steeds sterk afhankelijk van ingevoerde olie. In 2025 voerde de EU ongeveer 435 Mt ruwe olie in, ter waarde van meer dan € 212 miljard.
Belangrijkste leveranciers van ruwe olie in 2025
De 3 belangrijkste invoerpartners van de EU in 2025 waren de Verenigde Staten, Kazachstan en Noorwegen. Zij waren elk goed voor 12% tot 15% van alle ingevoerde olie (qua volume).
Op plaats 4 stond Libië, met een aandeel van meer dan 9%, gevolgd door Saudi-Arabië (6,8%) en Nigeria en Irak (beide 5,8%). Ongeveer 7% van de olie-invoer in 2025 was afkomstig van de landen van de Samenwerkingsraad van de Golf (GCC): Bahrein, Koeweit, Oman, Qatar, Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten.
Treemapdiagram met de landen die in 2025 olie naar de EU hebben uitgevoerd, met de hoeveelheden in miljoen ton (Mt). De grootste hoeveelheden kwamen uit de Verenigde Staten (14,6%), Kazachstan (12,8%) en Noorwegen (12,8%). Tien andere landen waren elk goed voor tussen de 2% en de 10% van de invoer.
Als er wordt gekeken naar de waarde van de ingevoerde olie, voert de VS de lijst aan met een nog groter aandeel van 15,1%. Daarna volgen Noorwegen (14,4%), Kazachstan (12,7%), Libië (9%) en Saudi-Arabië (6,5%).
Afstappen van Russische olie
De afgelopen jaren zijn de belangrijkste partners van de EU voor de invoer van olie drastisch veranderd. Sinds de grootschalige Russische invasie van Oekraïne op 24 februari 2022 zijn er aan Rusland sancties opgelegd. Zo wil de EU ervoor zorgen dat het land minder sterk staat om zijn illegale aanvalsoorlog te voeren.
Het aandeel Russische olie in de EU-invoer daalde van 25,8% in 2021 tot 2,2% in 2025. Dit werd voornamelijk gecompenseerd door meer invoer vanuit de VS, Noorwegen en Kazachstan.
De grafiek hieronder toont de hoeveelheid olie die de EU heeft ingevoerd in miljoen ton.
Staafdiagram met de vijf belangrijkste partners van de EU voor de invoer van olie, met de respectieve hoeveelheden voor 2021, 2023 en 2025.
De invoer uit Rusland daalde van 114,4 Mt in 2021 tot 9,7 Mt in 2025. De invoer uit de VS steeg van 37,1 Mt in 2021 tot 63,5 Mt in 2025. Andere landen die meer olie naar de EU zijn gaan uitvoeren, zijn Kazachstan (35,2 Mt in 2021, 55,8 Mt in 2025) en Noorwegen (40,2 Mt in 2021, 55,7 Mt in 2025).
Productie van ruwe aardolie in de EU
Slechts een klein deel van de olievoorziening van de EU is afkomstig uit de EU zelf. De winning van ruwe olie in de EU is in de afgelopen 20 jaar afgenomen. In 2024 (het laatste jaar waarvoor gegevens beschikbaar zijn) produceerden de EU-landen samen 15,5 Mt ruwe aardolie: dit is gelijk aan slechts 3,6% van de totale invoer.
De grootste olieproducenten in de EU in 2024 waren Italië (4,37 Mt), Denemarken (2,96 Mt) en Roemenië (2,76 Mt), gevolgd door Duitsland (1,6 Mt) en Hongarije (1 Mt).
Hoewel de EU voor de winning van ruwe olie sterk afhankelijk is van derde landen, heeft zij wel een grote raffinagesector. De ruwe olie die in de EU wordt ingevoerd, wordt in raffinaderijen verwerkt tot aardolieproducten, waaronder verschillende soorten brandstof voor auto's, vliegtuigen en schepen.
In 2024 werd in raffinaderijen in de EU 543,7 Mt aan aardolieproducten geproduceerd. De grootste producent was Duitsland, gevolgd door Italië, Spanje en Nederland.
Verbruik van aardolie en aardolieproducten per sector
Bijna twee derde van de olie wordt gebruikt voor vervoer – voornamelijk in het wegvervoer, dat in 2024 verantwoordelijk was voor 47,7% van het olieverbruik van de EU. Ook het luchtvervoer, het vervoer over water en de industrie zijn grote verbruikers.
In de industrie wordt olie zowel als energiebron als voor andere toepassingen gebruikt, bijvoorbeeld voor de productie van bitumen voor wegverharding, kunststoffen en banden.
Taartdiagram met de verdeling van het verbruik van olie en aardolieproducten per sector in de EU in 2024.
- Wegvervoer: 47,7%
- Luchtvervoer: 9,2%
- Vervoer over water: 8,4%
- Industrie en energiesector: 21,6%
- Huishoudens: 4,6%
- Ander verbruik: 8,4%
Zie ook
Waar komt het gas van de EU vandaan?
EU-sancties tegen Rusland: vragen en antwoorden
Groener vervoer
Laatst bijgewerkt: 17 april 2026