Szczyt przywódców UE z Turcją, 7.3.2016, 7 marca 2016

7 marca 2016 r. unijni przywódcy spotkali się z Turcją, aby zacieśnić współpracę w zakresie kryzysu migracyjno-uchodźczego. Szczyt prowadzony był przez przewodniczącego Rady Europejskiej Donalda Tuska. Turcję reprezentował premier Ahmet Davutoğlu.

Następnie odbyło się nieformalne posiedzenie Rady Europejskiej.

• Oświadczenie szefów państw i rządów UE (7 marca 2016)

Przywódcy UE omówili realizację wspólnego planu działania UE–Turcja. Choć można już mówić o konkretnych postępach w niektórych obszarach działania, liczba osób, które nielegalnie przedostają się z Turcji do Grecji, jest nadal o wiele za wysoka. Przywódcy unijni uzgodnili z premierem Turcji, że zacieśnią współpracę, tak aby osiągnąć konkretne wyniki w terenie.

"All the above mentioned decisions send a very clear message that the days of illegal migration to Europe are over." Donald Tusk, President of the European Council

Z zadowoleniem przyjęli zobowiązanie Turcji do szybkiego przyjęcia wszystkich przedostających się z Turcji do Grecji, a następnie zawracanych migrantów, którzy nie potrzebują ochrony międzynarodowej. Ponadto oczekują na ustanowienie działania NATO na Morzu Egejskim w celu powstrzymania przepraw migrantów.

Podczas posiedzenia omawiane były również pewne przełomowe propozycje mające zaradzić kryzysowi migracyjnemu. Do Donalda Tuska zwrócono się z prośbą o ich doprecyzowanie przed następnym szczytem Rady Europejskiej. 

Przedstawione propozycje dotyczą m.in.:

• zawracania wszystkich nowych nielegalnych migrantów przedostających się z Turcji na wyspy greckie
• przyspieszenia realizacji planu działania dotyczącego liberalizacji reżimu wizowego
• decyzji o przyspieszeniu wypłaty 3 mld EUR oraz decyzji o dodatkowym finansowaniu zasilającym instrument pomocy dla Syryjczyków
• przygotowania decyzji o otwarciu nowych rozdziałów w negocjacjach akcesyjnych
• rozważenia możliwości utworzenia bezpiecznych obszarów humanitarnych w Syrii
• przesiedleń – za każdego Syryjczyka ponownie przyjętego przez Turcję z wysp greckich, przesiedlenie innego Syryjczyka z Turcji do UE.

„Zastosowanie mechanizmu powrotów wspomnianego powyżej (...) powinno ostatecznie przerwać działalność przemytników ludzi” – powiedział Donald Tusk.

Przywódcy UE omówili także z premierem Ahmetem Davutoğlu sytuację mediów w Turcji, a także znaczenie wolności słowa i wypowiedzi.

Nieformalne posiedzenie Rady Europejskiej

Po obiedzie z premierem Ahmetem Davutoğlu przywódcy UE wznowili posiedzenie w gronie 28 członków i uzgodnili:

• powrót do pełnego stosowania kodeksu granicznego Schengen w celu zatrzymania nielegalnego przepływu migrantów wzdłuż szlaku zachodniobałkańskiego
• zwiększenie pomocy humanitarnej dla uchodźców w Grecji
• wsparcie Grecji w zakresie zarządzania jej granicami zewnętrznymi.

Kontekst

Posiedzenie było następstwem szczytu z Turcją w listopadzie 2015 r., na którym:

• przyjęto wspólne oświadczenie z myślą o ponownym ożywieniu stosunków UE–Turcja
• zainicjowano ambitny wspólny plan działania w celu zwalczania kryzysu migracyjnego. 

Mimo postępów poczynionych w realizacji planu działania UE–Turcja liczba nielegalnych wjazdów z Turcji pozostała na zbyt wysokim poziomie i konieczne było jej obniżenie. Na szczycie Rady Europejskiej w dniach 18–19 lutego 2016 r. przywódcy postanowili zorganizować nadzwyczajne posiedzenie z Turcją, aby zacieśnić współpracę z tym krajem z myślą o zażegnaniu kryzysu migracyjnego.

W ramach przygotowań do tego szczytu Donald Tusk odwiedził w dniach 1–4 marca główne kraje znajdujące się na szlaku zachodniobałkańskim. Odbył też rozmowę telefoniczną z Jensem Stoltenbergiem na temat postępów we współpracy między NATO a Fronteksem na Morzu Egejskim. Spotkał się również w Turcji z premierem Ahmetem Davutoğlu i prezydentem Recepem Tayyipem Erdoğanem.

• Donald Tusk w państwach szlaku zachodniobałkańskiego
• Rozwiązywanie problemu presji migracyjnej – kluczowe wydarzenia
• Rada Europejska (18–19 lutego 2016)
• Donalda Tuska w Parlamencie Europejskim o wynikach lutowego szczytu Rady Europejskiej (24 lutego 2016)
• Szczyt przywódców UE i Turcji (29 listopada 2015)
• Turcja (podsumowanie informacyjne)

Kryzys migracyjny – kalendarium

Kalendarium przedstawia najważniejsze działania, które UE – wraz z państwami członkowskimi – podjęła w ostatnich miesiącach, by uporać się z wyzwaniami migracyjnymi.

• Rozwiązywanie problemu presji migracyjnej – kluczowe wydarzenia

Więcej na stronie poświęconej polityce migracyjnej:

• Rozwiązywanie problemu presji migracyjnej (podsumowanie informacyjne)