Skip to content

Bankwezen

Wat de EU doet om in Europa een veilige en veerkrachtige banksector in stand te houden. 

De bankenunie is het geheel van EU-regels en instellingen om de banksector te reguleren, te controleren en te herstellen.

Doel is de stabiliteit te waarborgen, de weerbaarheid tegen economische schokken te vergroten, een vlotte marktuittreding te faciliteren en de financiële regelgeving te harmoniseren.

Een afbeelding van een kluis.

Waarom is de bankenunie opgericht?

De bankenunie is er gekomen als reactie op de financiële en staatsschuldencrises waarmee Europa sinds 2008 kampt.

Die crises brachten kwetsbaarheden in de bank­sector van de EU aan het licht, met name de onderlinge verwevenheid van de financiële stelsels van de eurozone.

In 2014 richtte de EU de bankenunie op om de regulering, de supervisie en de afwikkeling van banken te verbeteren, voort­bouwend op de bestaande regelgeving voor het bankwezen.

De voordelen van de bankenunie

Robuustere banken dankzij een strengere regelgeving en strenger toezicht

Voorkomt dat falende banken moeten worden gered met belastinggeld

Vermindert de markt­fragmentatie in de eurozone

Voorkomt het risico van overloop­effecten tussen banken

Banken beschermen tegen falen

De EU beschermt de Europese banksector met een robuust toezichts­mechanisme.

Het gemeenschappelijk toezichtsmechanisme oefent als supranationale instantie toezicht uit op alle banken in de deelnemende landen van de bankenunie.

Dat toezicht moet ervoor zorgen dat banken voldoende gezond zijn om als bank actief te zijn, over genoeg kapitaal beschikken en bestand zijn tegen economische schokken. Op die manier wordt het geld van de belastingbetaler beschermd en wordt voorkomen dat banken failliet gaan.

Banken beschermen tegen falen

De EU beheert faillissementen van in de bankenunie gevestigde krediet­instellingen via het gemeenschappelijk afwikkelingsmechanisme.

Dit is een gecentraliseerd systeem dat niet-levens­vatbare banken en bank­groepen op ordelijke wijze afwikkelt om de algemene financiële stabiliteit te waarborgen en het algemeen belang te dienen. Door aandeelhouders en crediteuren aansprakelijk te stellen voor de verliezen van hun banken wordt voorkomen dat belastinggeld moet worden gebruikt.

Het systeem bestaat uit de gemeenschappelijke afwikkelingsraad en het gemeenschappelijk afwikkelingsfonds.

Gemeenschappelijke afwikkelingsraad

Een volledig onafhankelijk EU-agentschap dat direct verantwoordelijk is voor alle plannings- en afwikkelingsdossiers.

Gemeenschappelijk afwikkelingsfonds

Een supranationaal nood­fonds dat in tijden van crisis kan worden aangesproken.

Recente explainers

Een blauw spaarvarken waarin met de hand een muntstuk wordt ingebracht.
Spaar- en investeringsunie

Spaar- en investeringsunie

Economische en monetaire unie

Economische en monetaire unie

Consumentenbescherming: financiële producten

Consumentenbescherming: financiële producten

Laatst bijgewerkt: 15 april 2026