"Χρησιμοποιούμε cookies για να εξασφαλίσουμε τη βελτίωση της εμπειρίας περιήγησής σας. Χρειαζόμαστε τα απαραίτητα cookies για την υποστήριξη των βασικών λειτουργιών του ιστοτόπου του Συμβουλίου. Τα προαιρετικά cookies μας βοηθούν στην εκπόνηση ανώνυμων και συγκεντρωτικών στατιστικών, με σκοπό την καλύτερη εξυπηρέτηση των αναγκών σας.
Συμβούλιο Ανταγωνιστικότητας (Έρευνα και Διάστημα), 26 Νοεμβρίου 2021
Κυριότερα αποτελέσματα
Έρευνα
Μελλοντική διακυβέρνηση του ΕΧΕ σύμφωνο για την έρευνα και την καινοτομία
Οι υπουργοί ενέκριναν συμπεράσματα για την καλύτερη διακυβέρνηση του Ευρωπαϊκού Χώρου Έρευνας (ΕΧΕ), περιλαμβανομένου ενός θεματολογίου πολιτικής για τον ΕΧΕ για την περίοδο 2022-2024. Ενέκριναν επίσης σύμφωνο για την έρευνα και την καινοτομία (Ε&Κ) στην Ευρώπη, το οποίο προβλέπει ενισχυμένο μηχανισμό συντονισμού.
Είμαι στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσω ότι ολοκληρώσαμε το «παζλ» του νέου Ευρωπαϊκού Χώρου Έρευνας. Με τη θέσπιση αυτού του μοντέλου πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, μπορούμε να κάνουμε τον νέο ΕΧΕ πραγματικότητα. Τα σημερινά συμπεράσματα του Συμβουλίου και το σύμφωνο προβλέπουν συγκεκριμένες δράσεις που θα μας βοηθήσουν να ανταποκριθούμε αποτελεσματικότερα στις προκλήσεις της κοινωνίας.
Simona Kustec, Υπουργός Παιδείας, Επιστημών και Αθλητισμού της Σλοβενίας
Στο πλαίσιο του νέου συμφώνου για την έρευνα και την καινοτομία, τα κράτη μέλη δεσμεύονται ως προς τα εξής: i) ένα σύνολο κοινών αρχών και αξιών της ΕΕ όσον αφορά την έρευνα και την καινοτομία· ii) κοινούς τομείς προτεραιότητας για δράση· iii) επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις· και iv) μια απλουστευμένη διαδικασία συντονισμού και παρακολούθησης των πολιτικών.
Οι συγκεκριμένες δράσεις του ΕΧΕ που περιλαμβάνονται στο θεματολόγιο πολιτικής για τον ΕΧΕ για την περίοδο 2022-2024 θα υλοποιηθούν σε εθελοντική βάση από τα κράτη μέλη από κοινού με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και σε συνεργασία με χώρες συνδεδεμένες με το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη», μαζί με ερευνητικούς, ακαδημαϊκούς και επιχειρηματικούς οργανισμούς, καθώς και με άλλες χώρες εταίρους, κατά περίπτωση.
Έρευνα και καινοτομία για την επίτευξη διατομεακών στόχων
Οι υπουργοί της ΕΕ πραγματοποίησαν συζήτηση προσανατολισμού με θέμα την έρευνα και την καινοτομία για την επίτευξη διατομεακών στόχων. Κατά τη διάρκεια των παρεμβάσεών τους, οι υπουργοί επικεντρώθηκαν στον τρόπο με τον οποίο οι χώρες τους οργανώνουν τον διατομεακό συντονισμό για τις ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες στο πλαίσιο της δέσμης μέτρων για την προσαρμογή στον στόχο του 55% («Fit for 55»), του νέου ευρωπαϊκού Μπάουχαους και της HERA. Τα περισσότερα κράτη μέλη ανέφεραν ότι βρίσκονται σε καλό δρόμο όσον αφορά την ένταξη της έρευνας και της καινοτομίας σε αυτές τις πρωτοβουλίες και εξήγησαν ποια συγκεκριμένα μέτρα έχουν λάβει μέχρι στιγμής.
Πολλοί υπουργοί ανέφεραν πόσο σημαντικό είναι να υπάρχει καλή δομή διακυβέρνησης και τόνισαν ότι η χρηματοδότηση για την έρευνα και την καινοτομία θα πρέπει να χρησιμοποιείται για τους σωστούς σκοπούς. Πολλοί υπουργοί σημείωσαν ότι θεωρούν καίριας σημασίας τη συνεργασία με ενδιαφερόμενους παράγοντες, όπως τους επιστήμονες και τον ιδιωτικό τομέα.
Η σλοβενική Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς για την πορεία των διαπραγματεύσεων σχετικά με τον κανονισμό για τη σύσταση κοινών επιχειρήσεων στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη», που εγκρίθηκε στις 19 Νοεμβρίου 2021, καθώς και σχετικά με την ευρωπαϊκή σύμπραξη για τη μετρολογία, η οποία εγκρίθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2021.
Ο κανονισμός για τη σύσταση κοινών επιχειρήσεων στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη» συμπληρώνει το υφιστάμενο πλαίσιο του εν λόγω προγράμματος επιτρέποντας τη συμμετοχή δημόσιων και ιδιωτικών εταίρων στις ευρωπαϊκές συμπράξεις. Οι συμπράξεις αυτές θα αντιμετωπίσουν παγκόσμιες προκλήσεις και θα καλύψουν προτεραιότητες που απαιτούν κρίσιμη μάζα και μακρόπνοο όραμα. Ο κανονισμός θα αρχίσει να ισχύει στις 30 Νοεμβρίου 2021.
Η απόφαση για τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην ευρωπαϊκή σύμπραξη για τη μετρολογία αποτελεί έναν από τους τομείς προτεραιότητας της δέσμης προτάσεων για τις θεσμοθετημένες ευρωπαϊκές συμπράξεις στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη». Η μετρολογία είναι η μελέτη των μετρήσεων και η απόφαση αυτή θα εξασφαλίσει την ευθυγράμμιση των προτύπων μέτρησης μεταξύ των κρατών μελών. Η απόφαση θα αρχίσει να ισχύει στις 30 Νοεμβρίου 2021.
Οι δύο αυτές πράξεις, μαζί με τον κανονισμό σχετικά με τη σύσταση της κοινής επιχείρησης για την ευρωπαϊκή υπολογιστική υψηλών επιδόσεων (EuroHPC) που εκδόθηκε στις 13 Ιουλίου 2021, συμπληρώνουν τη δέσμη των τριών νομικών πράξεων για τη σύσταση θεσμοθετημένων ευρωπαϊκών συμπράξεων.
Κύριες εκδηλώσεις και δραστηριότητες κατά τη σλοβενική Προεδρία
Η Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς για τη διακήρυξη της Λιουμπλιάνας σχετικά με το φύλο στην έρευνα και την καινοτομία. Η διακήρυξη, την οποία παρουσίασε η σλοβενική Προεδρία στις 8-9 Ιουλίου 2021, υπογραμμίζει τη σημασία που έχουν η ισότητα των φύλων και η ενσωμάτωση της διάστασης της ισότητας των φύλων στην έρευνα και την καινοτομία.
Η Προεδρία ανακοίνωσε με ικανοποίηση ότι τη διακήρυξη προσυπέγραψαν 35 μέρη, μεταξύ των οποίων κράτη μέλη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς και συνδεδεμένες, προσχωρούσες και τρίτες χώρες.
Οι υπουργοί ενημερώθηκαν επίσης σχετικά με τη διάσκεψη που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο των δράσεων Marie Skłodowska-Curie στις 15-16 Νοεμβρίου με θέμα την κυκλοφορία εγκεφάλων και τις σταδιοδρομίες των ερευνητών και ερευνητριών. Η σλοβενική Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς για τη διάσκεψη του ΕΧΕ που πραγματοποιήθηκε στις 26-27 Οκτωβρίου στο Brdo της Σλοβενίας με θέμα «Προς μια υπεύθυνη κοινωνία της γνώσης για την τρίτη χιλιετία», καθώς και για την πρωτοβουλία «Plastic Pirates», μια εκστρατεία ευαισθητοποίησης σχετικά με την ανάγκη για ένα πιο καθαρό και πράσινο μέλλον. Εξήγγειλε επίσης τη διεξαγωγή εκδήλωσης σχετικά με το Ευρωπαϊκό Στρατηγικό Φόρουμ Ερευνητικών Υποδομών στις 7 Δεκεμβρίου.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενημέρωσε τους υπουργούς για το Ευρωπαϊκό Στρατηγικό Φόρουμ Ερευνητικών Υποδομών (ESFRI) και η γαλλική αντιπροσωπεία παρουσίασε το πρόγραμμα εργασιών της για την προσεχή γαλλική Προεδρία.
Το Συμβούλιο ενέκρινε συμπεράσματα για την καθολική διάσταση του διαστήματος, τονίζοντας τη σημασία που έχει, αφενός, η συμμετοχή των ενδιαφερόμενων μερών από όλα τα κράτη μέλη στον τομέα του διαστήματος και, αφετέρου, η ενίσχυση των δεσμών του διαστημικού με τους μη διαστημικούς τομείς.
Η σλοβενική Προεδρία υπογράμμισε τον σημαντικό ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει το διάστημα στην αντιμετώπιση παγκόσμιων προκλήσεων. Επεσήμανε ότι μπορεί να αυξήσει την κοινωνική ανθεκτικότητα και την ικανότητα ανάκαμψης από κρίσεις. Η Προεδρία πιστεύει ότι τα συμπεράσματα στέλνουν ένα ηχηρό μήνυμα που υπογραμμίζει τη σημασία που έχουν η συμμετοχή των ενδιαφερόμενων μερών και η συνεργασία των κρατών μελών για να παραμείνει ανταγωνιστική η ευρωπαϊκή οικονομία.
Η μακροπρόθεσμη βιώσιμη ανάπτυξη και η χρηματοδότηση του «Νέου διαστήματος»
Οι υπουργοί αντάλλαξαν απόψεις σχετικά με τη χρηματοδότηση και τη μακροπρόθεσμη βιώσιμη ανάπτυξη του «Νέου διαστήματος».
Πολλοί υπουργοί τάχθηκαν υπέρ μιας ευρωπαϊκής προσέγγισης για τη διαχείριση της διαστημικής κυκλοφορίας. Η πρωτοβουλία CASSINI, ένα ευρωπαϊκό ταμείο 1 δισ. € που θα ενισχύσει τις νεοφυείς επιχειρήσεις και τη διαστημική καινοτομία, έτυχε ευρείας αποδοχής από τα κράτη μέλη. Τα περισσότερα κράτη μέλη τόνισαν ότι πρέπει να στηριχθούν οι ΜΜΕ και οι νεοφυείς επιχειρήσεις στον διαστημικό τομέα, υπογράμμισαν δε τη σημασία της βιωσιμότητας του απώτερου διαστήματος.
Η σλοβενική Προεδρία παρουσίασε την έκθεσή της για τη διαχείριση της διαστημικής κυκλοφορίας, η οποία τονίζει τη βιώσιμη χρήση του απώτερου διαστήματος και δίνει έμφαση σε ένα ασφαλές και προστατευμένο περιβάλλον τόσο για τους πόρους όσο και για τους ανθρώπους.
Η έκθεση της Προεδρίας σχετικά με τη διαχείριση της διαστημικής κυκλοφορίας έχει μεγάλη σημασία για τη σλοβενική Προεδρία, ιδίως υπό το πρίσμα πρόσφατων γεγονότων όπως η δοκιμή καταστροφής δορυφόρου, η οποία αναδεικνύει το πρόβλημα των διαστημικών υπολειμμάτων.
Η έκθεση ανοίγει τον δρόμο για τον ενδεχόμενο καθορισμό θέσης της ΕΕ κατά τη γαλλική Προεδρία.
Η ημερήσια διάταξη των αρμόδιων για το διάστημα υπουργών περιλάμβανε επίσης σημείο σχετικά με την «Οικοδόμηση ολοκληρωμένου ασφαλούς διαστημικού συστήματος επικοινωνιών της ΕΕ». Στο πλαίσιο του σημείο αυτού η Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με τη διάσκεψη της ΕΕ με θέμα «Ασφαλής συνδεσιμότητα», η οποία πραγματοποιήθηκε στις 10 Νοεμβρίου 2021. Η πρωτοβουλία για την ασφαλή συνδεσιμότητα θα μπορούσε να είναι το τρίτο εμβληματικό έργο μετά το Galileo και το Copernicus. Στόχος της είναι η παροχή ευρυζωνικής πρόσβασης σε όλους και η εξασφάλιση ανθεκτικών επικοινωνιών για τους κρατικούς χρήστες και συγκεκριμένους τομείς, όπως ο χρηματοοικονομικός κλάδος, η ενέργεια και οι μεταφορές.
Σε σύνδεση με το σημείο της ημερήσιας διάταξης για την ασφαλή συνδεσιμότητα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με τη μελλοντική της πρόταση για την «Οικοδόμηση ολοκληρωμένου διαστημικού συστήματος επικοινωνίας της ΕΕ», που έχει προγραμματιστεί για το δεύτερο τρίμηνο του 2022.
Η γαλλική αντιπροσωπία παρουσίασε το πρόγραμμα εργασιών της για την προσεχή γαλλική Προεδρία.
Τη διαπίστευση εκπροσώπων των μέσων ενημέρωσης για διεθνείς συνόδους κορυφής που πραγματοποιούνται εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναλαμβάνουν οι κυβερνητικές αρχές της χώρας υποδοχής.
Είμαι στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσω ότι ολοκληρώσαμε το «παζλ» του νέου Ευρωπαϊκού Χώρου Έρευνας. Με τη θέσπιση αυτού του μοντέλου πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, μπορούμε να κάνουμε τον νέο ΕΧΕ πραγματικότητα. Τα σημερινά συμπεράσματα του Συμβουλίου και το σύμφωνο προβλέπουν συγκεκριμένες δράσεις που θα μας βοηθήσουν να ανταποκριθούμε αποτελεσματικότερα στις προκλήσεις της κοινωνίας.
