Έκθεση του Προέδρου Donald Tusk προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου 2015

Επιτρέψτε μου καταρχάς να απευθύνω τα βαθύτατα συλλυπητήριά μου στις οικογένειες των θυμάτων της χθεσινής τραγωδίας της Germanwings. Θα ήθελα επίσης να εκφράσω τη συμπάθεια και αλληλεγγύη μου προς τις κυβερνήσεις όλων των χωρών που έχουν πληγεί. Συμπάσχουμε μαζί σας σήμερα.

Θα ήθελα τώρα να σας ενημερώσω για το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το οποίο αποδείχθηκε μια σημαντική σύνοδος κορυφής με εκτεταμένη και βεβαρημένη ημερήσια διάταξη.

Λάβαμε τα πρώτα συγκεκριμένα βήματα προς μια Ενεργειακή Ένωση με όλες της τις διαστάσεις. Η συζήτησή μας εστιάστηκε κυρίως στην ενεργειακή ασφάλεια. Οι ηγέτες συμφώνησαν ότι στο μέλλον όλες οι συμβάσεις φυσικού αερίου, τόσο μεταξύ κυβερνήσεων όσο και μεταξύ επιχειρήσεων, πρέπει να είναι πιο διαφανείς για να εξασφαλίζουν ότι τηρούνται οι κανόνες μας και δεν τίθεται σε κίνδυνο η ενεργειακή μας ασφάλεια. Οι λεπτομέρειες θα ρυθμιστούν σε νομοθεσία που θα προτείνει πολύ σύντομα η Επιτροπή. Ελπίζω η φιλοδοξία μας αυτή να υποστηριχθεί από το παρόν σώμα. Συμφωνήσαμε επίσης να διερευνήσουμε με ποιον τρόπο θα μπορούσαν να συνεργαστούν οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις για την αγορά φυσικού αερίου χύδην. Αυτή είναι μια επίκαιρη συζήτηση. Η εξάρτησή μας από εξωτερικούς προμηθευτές αποτελεί μεγάλη αδυναμία και χαίρομαι που οι ηγέτες επιθυμούν να εξετάσουν το θέμα. Τέλος, συμφωνήσαμε να ενταθεί η διπλωματία της Ευρώπης όσον αφορά το κλίμα πριν από τη Διάσκεψη Κορυφής του Παρισιού για το κλίμα το Δεκέμβριο.

Παρουσία του Προέδρου της ΕΚΤ κ. Mario Draghi, συζητήσαμε για την ευρωπαϊκή οικονομία. Οι προοπτικές για την οικονομία μας βελτιώνονται, τουλάχιστον σύμφωνα με τις τελευταίες προβλέψεις. Οι τιμές του πετρελαίου μειώθηκαν ταχύτερα από ό,τι αναμενόταν. Η ΕΚΤ εφαρμόζει ποσοτική χαλάρωση. Το ευρώ έχει υποτιμηθεί. Ωστόσο, καμία νομισματική πρωτοβουλία, ανεξάρτητα από το μέγεθός της, δεν θα λειτουργήσει χωρίς διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις σε εθνικό επίπεδο. Τώρα που πνέει ούριος άνεμος είναι καιρός για μεταρρυθμίσεις. Υπάρχουν ακόμη περίπου 5 εκατομμύρια άνεργοι νέοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οπότε κανείς δεν μπορεί να αδρανήσει και να ηρεμήσει. Ούτε θα πρέπει το σώμα σας να χαλαρώσει τις προσπάθειές του για την επίτευξη συμφωνίας όσον αφορά ένα Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων το οποίο θα μας επιτρέπει να παρέχουμε τις επενδύσεις που χρειάζεται τόσο πολύ η Ευρώπη.

Η συζήτηση σχετικά με την ΤΤΙΡ ήταν εποικοδομητική. Ο στόχος παραμένει σαφής: να επιτευχθεί μια φιλόδοξη, ολοκληρωμένη και αμοιβαία επωφελής συμφωνία έως το τέλος του 2015. Οι ηγέτες συμφώνησαν ότι τώρα πρέπει όλοι μας να ενημερώσουμε το κοινό για τα πιθανά οφέλη.

Στις συνόδους μας που ήταν αφιερωμένες στις εξωτερικές υποθέσεις εξετάσαμε τόσο την ανατολική όσο και τη νότια διάσταση της πολιτικής γειτονίας που εφαρμόζουμε. Η Ευρώπη θα πρέπει να συνεχίσει να χρησιμοποιεί το διπλωματικό κύρος της και να ενεργεί ως σταθεροποιητικός παράγοντας.

Με βάση τη συμβολή των Υπουργών Εξωτερικών, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συζήτησε την κατάσταση της ασφάλειας στη Λιβύη. Είμαστε αποφασισμένοι να υποστηρίξουμε πλήρως τις συνομιλίες στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών με στόχο την άμεση κατάπαυση του πυρός και την εγκαθίδρυση κυβέρνησης εθνικής ενότητας. Δώσαμε σαφές μήνυμα ότι είμαστε έτοιμοι να υποστηρίξουμε σχετική συμφωνία μόλις επιτευχθεί. Εξετάσαμε επίσης την αύξηση της ανεξέλεγκτης μετανάστευσης στο πλαίσιο της Λιβύης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει λάβει ήδη ορισμένα μέτρα, τα οποία θα μπορούσαν να ενισχυθούν. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο χαιρέτισε επίσης την πρόθεση της Επιτροπής να υποβάλει ευρωπαϊκό θεματολόγιο για τη μετανάστευση τον Μάιο. Ωστόσο, το καλύτερο βήμα για τον έλεγχο της μετανάστευσης είναι αναμφίβολα η αποκατάσταση της κεντρικής αρχής στη Λιβύη.

Η συνεδρίασή μας έλαβε χώρα την επόμενη ημέρα της τρομοκρατικής επίθεσης στο μουσείο Bardo της Τύνιδας, όπου χάθηκαν πολλές ζωές. Εκφράσαμε ομόφωνα την υποστήριξή μας προς τη νέα δημοκρατία της Τυνησίας, την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της χώρας, καθώς και την καταπολέμηση της τρομοκρατίας. Η Τυνησία αποτελεί ελπιδοφόρο παράδειγμα και, ως εκ τούτου, πρέπει να καταβάλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια για να τη στηρίξουμε. Μαζί με την Ύπατη Εκπρόσωπο, θα επισκεφθώ την Τυνησία και την περιοχή γενικότερα την επόμενη εβδομάδα, για να επανεξετάσω την πορεία των πραγμάτων και τον τρόπο με τον οποίο η Ευρώπη μπορεί να συμβάλει στη σταθεροποίηση της κατάστασης.

Ας στραφούμε τώρα προς τα ανατολικά. Αυτή ήταν η τελευταία σύνοδος των ηγετών πριν από τη σύνοδο κορυφής της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης στη Ρίγα. Επιβεβαιώσαμε τη δέσμευσή μας προς τις έξι χώρες εταίρους και τονίσαμε την ανάγκη εστίασης στην ενίσχυση των δημοκρατικών θεσμών.

Τέλος, συμφωνήσαμε να εντείνουμε την υποστήριξή μας προς την ειρηνευτική διαδικασία στην Ουκρανία και να συνδέσουμε το καθεστώς κυρώσεων που επιβάλλουμε με την πλήρη εφαρμογή των συμφωνιών του Μινσκ. Αυτός θα είναι μάλλον ο καλύτερος τρόπος για να διασφαλιστεί η τήρηση της συμφωνίας την οποία προώθησαν ο Πρόεδρος Ολάντ και η καγκελάριος Μέρκελ. Συμφωνήσαμε ότι, εάν η κατάσταση επιδεινωθεί, είμαστε έτοιμοι να λάβουμε περαιτέρω μέτρα. Εν τω μεταξύ, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να στηρίζει τις προσπάθειες για μεταρρύθμιση στην Ουκρανία. Θα ήθελα να επαινέσω τις τρέχουσες εργασίες του Κοινοβουλίου για την οριστικοποίηση της χρηματοδοτικής συνδρομής προς το Κίεβο.

Επιτρέψτε μου να ολοκληρώσω με λίγες λέξεις σχετικά με την Ελλάδα, η οποία είναι τόσο σημαντική για το μέλλον της ζώνης του ευρώ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πραγματοποίησα άτυπη συνεδρίαση για την Ελλάδα, έπειτα από αίτηση του πρωθυπουργού Τσίπρα. Ο σκοπός της εν λόγω συνεδρίασης ήταν πολύ απλός: να αποκατασταθεί η αμοιβαία εμπιστοσύνη και να διαλυθούν οι παρεξηγήσεις. Νομίζω ότι το επιτύχαμε αυτό. Συμφωνήσαμε να επιταχυνθεί η εφαρμογή της συμφωνίας της Ευρωομάδας της 20ής Φεβρουαρίου. Ο πρωθυπουργός Τσίπρας υποσχέθηκε να υποβάλει σύντομα πρόσθετα σχέδια μεταρρύθμισης. Ας ελπίσουμε ότι αυτό θα οδηγήσει στην εξεύρεση λύσης.

Δεδομένου ότι συζητήθηκε ιδιαίτερα η μορφή της συνεδρίασης αυτής, θα ήθελα να αναφέρω ότι ρώτησα το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κατά πόσον τα μέλη θα προτιμούσαν να συζητήσουμε το ελληνικό ζήτημα σε σύνοδο κορυφής της ευρωζώνης, που θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί αμέσως, εάν χρειαζόταν. Οι ηγέτες έκριναν ότι αυτό δεν θα ήταν αναγκαίο αλλά ούτε και χρήσιμο στο παρόν στάδιο.    Τις επόμενες εβδομάδες και μήνες, θα εξακολουθήσω να πράττω ό,τι μπορώ για να βοηθήσω σε αυτή τη δύσκολη κατάσταση.

Σας ευχαριστώ. Αναμένω με ενδιαφέρον τη συζήτησή μας.