Programma Creatief Europa 2021‑2027
The EU aims to offer increased support for European artists and creators, and so contribute to the further development of European culture and identity.
De EU wil Europese kunstenaars en auteurs meer steunen en zo bijdragen tot de verdere ontplooiing van de Europese cultuur en identiteit.
Het programma Creatief Europa speelt een belangrijke stimulerende rol voor Europese kunst, cultuur en media.
De doelstellingen van Creatief Europa zijn onder meer:
- het opvoeren van de artistieke en culturele samenwerking, onder meer via mobiliteit van kunstenaars en professionals, op EU-niveau
- het bevorderen van de samenwerking, het concurrentievermogen en het innovatiepotentieel van de Europese audiovisuele sector
- het ondersteunen van de creatie, verspreiding en promotie van Europese werken
- het bevorderen van een diverse en pluralistische mediaomgeving
- het bevorderen van mediageletterdheid
Het programma omvat:
- steun voor de vertaling en promotie van literaire werken in heel de EU
- de ontwikkeling van audiovisuele werken, met inbegrip van videogames
- de productie van innovatieve tv-inhoud, Europese en internationale coproducties
- ondersteuning van internationale verkoop en verspreiding van niet-nationale Europese werken op alle platforms
Creatief Europa ondersteunt ook:
- projecten rond architectuur en erfgoedbescherming
- Europese filmfestivals en de muzieksector
- de Culturele Hoofdsteden van Europa: focus op de rijkdom en diversiteit van culturen in Europa
- de EU-literatuurprijs: erkenning van de beste opkomende auteurs in Europa
- het Europees erfgoedlabel: voor sites die hebben bijgedragen tot de vooruitgang van de Europese geschiedenis en eenheid
Waarom hebben we dit programma nodig?
Cultuur draagt bij tot een veerkrachtiger Europese samenleving en economie. De culturele en creatieve sectoren leveren een essentiële bijdrage tot de economische ontwikkeling, werkgelegenheid en groei in de EU.
Door de digitalisering en mondiale concurrentie hebben de Europese culturele en creatieve sectoren behoefte aan meer ondersteuning. De culturele en talige diversiteit van Europa is een deel van zijn rijkdom en er zijn passende oplossingen en strategieën nodig opdat Europese werken over de grenzen heen kunnen worden verspreid. Om die diversiteit in stand te houden, moeten we meer doen om:
- het transnationaal scheppen en verspreiden van Europese werken te stimuleren
- te zorgen voor een ruimere verspreiding van Europese werken
- de mobiliteit van mensen in de culturele en de creatieve sector te ondersteunen
Door cultuur en creativiteit in de EU te versterken, dragen we bij tot meer mediavrijheid en pluralisme. In haar voorstel voor een EU-meerjarenbegroting heeft de Commissie het nieuwe Creatief Europa-programma ondergebracht in het hoofdstuk "Investeren in mensen".
Artikel 3 - Verdrag betreffende de Europese Unie
De Unie heeft als doel de vrede, haar waarden en het welzijn van haar volkeren te bevorderen.
Zij eerbiedigt haar rijke verscheidenheid van cultuur en taal en ziet toe op de instandhouding en de ontwikkeling van het Europese culturele erfgoed.
In detail
Het Commissievoorstel ter versterking van de culturele en creatieve sectoren van de EU is gericht op 3 hoofdgebieden:
Cultuur
Het onderdeel cultuur omvat de culturele en creatieve sectoren met als doel:
- het transnationaal scheppen en verspreiden van werken te stimuleren
- de mobiliteit van professionals via netwerken, platforms en samenwerkingsprojecten te versterken
- de steun aan de specifieke sectoren muziek, boeken en architectuur te versterken
- Europese culturele inhoud beter over de grenzen heen te promoten binnen en buiten de EU
Media
Het onderdeel media omvat de audiovisuele sector en beslaat de volgende hoofdlijnen:
- verdere ondersteuning van de ontwikkeling, productie, promotie en verspreiding van Europese werken binnen en buiten Europa
- sterkere publieksontwikkeling, onder meer via nieuwe bedrijfsmodellen en nieuwe technologieën
- ontwikkeling en bevordering van innovatieve inhoud, videogames en seriële verteltechnieken
- oprichting van een netwerk van Europese actoren in de sector video-on-demand
- oprichting van een netwerk van Europese festivals
- aanmaak van een onlineregister van Europese films
- meer investeringen in het opleiden van professionals in de audiovisuele sector zodat zij "digitaal meekunnen"
Sectoroverschrijdend onderdeel
Dit onderdeel bestrijkt activiteiten in alle culturele en creatieve sectoren, onder meer om:
- transnationale netwerkactiviteiten en de uitwisseling van ervaring en knowhow voor culturele actoren te ondersteunen
- nieuwe vormen van culturele productie, experimentele benaderingen en het gebruik van innovatieve technologieën te bevorderen
- een vrije, diverse en pluralistische mediaomgeving te bevorderen en hoogwaardige journalistiek en mediageletterdheid te ondersteunen
In de Raad
Het huidige Creatief Europa-programma loopt van 2014 tot en met 2020. De Commissie bracht het voorstel voor de volgende periode uit in mei 2018. De Commissie culturele zaken en de Groep audiovisuele aangelegenheden bespraken het voorstel.
De lidstaten waren tevreden met de aanpak van de Commissie, die de algemene structuur van het huidige programma wil behouden, en ze spraken hun steun uit voor de ambitieuze begroting.
De besprekingen gingen voornamelijk over:
- de definities, met name van de "excellentiekeur"
- de structuur en de doelstellingen van het programma
- de onderverdeling van de begroting (er was instemming met de vermelding in %)
- derde landen die met het programma geassocieerd zijn (vraag om duidelijke voorwaarden voor samenwerking)
- de uitvoering, met nadruk op de rol van de nationale programmadesks
- gendergelijkheid in de criteria en indicatoren van het programma
- subsidiabele entiteiten zoals het Europees Jeugdorkest en de Europese Filmacademie
- monitoring, evaluatie en controle
- Groep audiovisuele aangelegenheden (achtergrondinformatie)
- Commissie culturele zaken (achtergrondinformatie)
De Raad bepaalde zijn standpunt (partiële algemene oriëntatie) over de verordening tot vaststelling van het programma Creatief Europa voor 2021-2027.
Dat standpunt vormt het mandaat voor de onderhandelingen met het Europees Parlement. Het besluit over de financiële middelen voor Creatief Europa voor de periode 2021-2027 hangt af van het akkoord over het MFK voor diezelfde periode.
Laatst bijgewerkt: 4 februari 2025