Geoblocking: Raad besluit belemmeringen voor e-handel weg te nemen

Op 28 november 2016 bereikte de Raad overeenstemming over een ontwerpverordening voor een verbod op ongerechtvaardigde geoblocking tussen de lidstaten.

Geoblocking is een discriminerende praktijk waarbij wordt verhinderd dat onlineklanten toegang hebben tot (de aankoop van) producten of diensten van een website in een andere lidstaat.

Doel van de ontwerpverordening is het wegwerken van discriminatie op basis van de nationaliteit, verblijfplaats of plaats van vestiging van de klant, en het stimuleren van e‑handel.

"Vandaag de dag verwachten veel burgers dat zij vanuit een ander EU-land op dezelfde manier als plaatselijke inwoners online kunnen kopen. Dankzij de nieuwe regels om een eind te maken aan ongerechtvaardigde geoblocking zal de e‑handelseconomie er aanzienlijk op vooruitgaan en krijgen burgers toegang tot een breder aanbod aan goederen en diensten. Dit kan alleen als de veiligheid en het vertrouwen voor zowel kopers als verkopers worden gewaarborgd. Met ons besluit vandaag, dat slecht enkele maanden na de indiening van het voorstel is genomen, hebben wij de weg vrijgemaakt voor een spoedige opening van de onderhandelingen met het Parlement en de mogelijke voltooiing daarvan volgend jaar".

Peter Žiga, voorzitter van de Raad en minister van Economische Zaken van Slowakije

Dit akkoord werd bereikt met gekwalificeerde meerderheid van stemmen. Het zal dienen als gemeenschappelijk standpunt van de Raad voor het aanknopen van onderhandelingen met het Europees Parlement volgens de gewone wetgevingsprocedure van de EU.

De tekst van de Raad bevat onderstaande voornaamste elementen:

Doel en toepassingsgebied

Hoofddoel van het voorstel is te voorkomen dat consumenten en bedrijven bij de aankoop van producten en diensten in een ander EU-land gediscrimineerd worden wat betreft toegang tot prijzen en verkoops- of betalingsvoorwaarden.

Het toepassingsgebied ervan is in overeenstemming met de dienstenrichtlijn, waarbij bepaalde activiteiten, zoals financiële, de audiovisuele, vervoers-, gezondheidszorg- en sociale diensten, worden uitgesloten.

De nieuwe regels zullen in overeenstemming zijn met andere geldende EU-wetgeving die van toepassing is op grens­overschrijdende handel, zoals regels inzake auteursrecht en het Unierecht inzake justitiële samenwerking in burgerlijke zaken, in het bijzonder de Rome I‑ en de Brussel I‑ verordening.

Gelijke toegang tot goederen en diensten

Volgens de nieuwe regels zullen handelaren in 3 gevallen geen onderscheid tussen klanten kunnen maken met betrekking tot de algemene voorwaarden – inclusief prijzen – die zij bij de verkoop van goederen en diensten bieden, namelijk wanneer de handelaar:

1. goederen verkoopt die worden geleverd in een lidstaat waar de handelaar levering aanbiedt of die worden opgehaald op een met de klant overeengekomen locatie

2. langs elektronische weg diensten levert, zoals clouddiensten, gegevensopslagdiensten, webhosting en het opzetten van firewalls. Dit is niet van toepassing op diensten met als belangrijkste kenmerk het bieden van toegang tot en gebruik van auteursrechtelijk beschermde werken of ander beschermd materiaal, of de verkoop van auteursrechtelijk beschermde werken in immateriële vorm, zoals e-boeken en online muziek

3. diensten verricht die door de klant worden afgenomen in het land waar de handelaar actief is, zoals hotelkamerverhuur, sportevenementen, autoverhuur en toegangstickets voor muziekfestivals of attractieparken

In tegenstelling tot prijsdiscriminatie zal prijsdifferentiatie niet worden verboden, zodat handelaars verschillende algemene toegangsvoorwaarden, inclusief prijzen, kunnen hanteren en zij hun activiteiten op bepaalde groepen klanten in specifieke gebieden kunnen richten.

Bovendien zullen handelaars niet worden verplicht goederen te leveren aan klanten buiten de lidstaat waar zij levering aanbieden.

Betalingstransacties

Het is bij deze verordening verboden klanten ongerechtvaardigd te discrimineren wat betreft betaalmiddelen. Handelaars mogen geen verschillende betalingsvoorwaarden toepassen op basis van de nationaliteit, de verblijfplaats of plaats van vestiging van de klant.

Non-discriminatie wat betreft websitetoegang bij e‑handel

Handelaars mogen de toegang voor klanten tot hun online-interface niet blokkeren of beperken op basis van nationaliteit of verblijfplaats.

Wanneer een handelaar de toegang van klanten blokkeert of beperkt, wanneer hij of klanten naar een andere versie van de online-interface doorgeleidt, zal hij daarbij een duidelijke toelichting moeten geven.

Passieve verkoop

Volgens de algemene oriëntatie blijft een aantal in het kader van het EU-mededingingsrecht toegestane uitzonderingen geldig. Een voorbeeld daarvan is de situatie waarin handelaars gebonden zijn door een overeenkomst met hun leverancier waarbij zij verplicht zijn hun passieve verkoop te beperken (d.w.z. wanneer de handelaar de klant niet actief opzoekt). In die gevallen is de nieuwe verordening niet van toepassing.

Volgende stappen

De onderhandelingen tussen de Raad, het Europees Parlement en de Commissie gaan van start zodra het Parlement zijn standpunt heeft bepaald.

Achtergrond

De Commissie heeft het oorspronkelijke voorstel op 25 mei 2016 bij de Raad en het Europees Parlement ingediend. Het voorstel is gebaseerd op artikel 114 van het EU-Verdrag.

Het voorstel werd ingediend samen met aanvullende wetgevingsvoorstellen over grensoverschrijdende pakket­bezorgdiensten en een herziening van de verordening betreffende samenwerking met betrekking tot consumentenbescherming, teneinde vooruitgang te boeken met de integratie van een echte eengemaakte markt.

In zijn conclusies van 25 en 26 juni 2015 heeft de Europese Raad het belang van de strategie voor een digitale eengemaakte markt benadrukt, en heeft hij opgeroepen tot het nemen van maatregelen voor de uitvoering van de voornaamste onderdelen van de strategie, waaronder het wegwerken van de resterende belemmeringen voor het vrije verkeer van online verkochte goederen en diensten en het bestrijden van ongerechtvaardigde discriminatie op grond van geografische locatie.

• Algemene oriëntatie over ontwerpverordening inzake aanpak van geoblocking
• Oorspronkelijk Commissievoorstel voor een verordening inzake de aanpak van geoblocking