Wideokonferencja ministrów rolnictwa i rybołówstwa, 16 listopada 2020

Wyniki obrad

Zrównoważone systemy żywnościowe, sytuacja na europejskim rynku rolnym, a także szczególne wyzwania związane z Covid-19 i afrykańskim pomorem świń to główne tematy omawiane podczas nieformalnej wideokonferencji ministrów rolnictwa i rybołówstwa. Ministrowie rozmawiali też o unijnych politykach w dziedzinie leśnictwa i o strategii leśnej UE.

Jest wiele wyzwań, przed którymi stoi obecnie europejski sektor rolno-spożywczy. Bardziej niż kiedykolwiek, i na różnych szczeblach, potrzebna jest koordynacja między państwami członkowskimi. Musimy zadbać o to, by nasza polityka w zakresie produktów rolno-spożywczych, środowiska i zdrowia była zbieżna i byśmy nadal dzielili się informacjami na temat szybko zmieniających się, a w niektórych przypadkach bezprecedensowych sytuacji, takich jak pandemia Covid-19.

Julia Klöckner, niemiecka minister żywności i rolnictwa

Na sesji porannej prezydencja Rady UE wraz z Komisją Europejską poinformowały ministrów o unijnych postępach w zakresie przeciwdziałania stratom żywności i jej marnotrawieniu. Prezydencja podkreśliła, że państwa członkowskie mają obecnie odpowiednie krajowe strategie i plany, a ich kluczowymi elementami są również darowizny żywności. Ministrowie odnieśli się do wpływu pandemii Covid-19 na straty i marnotrawienie żywności, a prezydencja podkreśliła, że należy unikać przesadnego gromadzenia zapasów żywności, tak by była ona dostępna dla wszystkich. Komisja wyraziła gotowość przedłużenia na okres po 2021 r. mandatu unijnej platformy ds. strat i marnotrawienia żywności.

Delegacja duńska poinformowała ministrów o aktualnej sytuacji odnośnie do norek i pandemii Covid-19 w tym kraju. Wyjaśniła, że skuteczność szczepionek przeciwko pandemii mogłaby być zagrożona z powodu norek zakażonych zmutowaną wersją wirusa. Ministrowie zgodzili się, że chodzi o problem zdrowotny na poziomie Unii, a nie tylko o kwestię dobrostanu zwierząt. Prezydencja zasygnalizowała, że potrzebna jest dalsza wymiana informacji na ten temat i zorganizowanie przyszłej dyskusji o praktykach hodowli norek w Europie.

Delegacje czeska i polska poinformowały ministrów o swoim wniosku do Komisji o dalszą koordynację walki z afrykańskim pomorem świń i o zmniejszenie związanych z tym obciążeń administracyjnych, w szczególności w odniesieniu do procedur związanych ze współfinansowaniem. Ministrowie ogólnie poparli tę inicjatywę, podkreślając, że potrzebne są dalsze skoordynowane środki, które umożliwią państwom członkowskim zwalczanie afrykańskiego pomoru świń i jego wyeliminowanie.

Komisja poinformowała również ministrów o wynikach zorganizowanej przez siebie 15–16 października 2020 r. konferencji „Od pola do stołu”. Niektórzy ministrowie poprosili Komisję o przeprowadzenie odpowiednich ocen skutków i podkreślili, jak ważne jest, by w odnośnej strategii uczestniczyły wszystkie zainteresowane strony. Skorzystali również z okazji, by zwrócić się do Komisji o wyjaśnienie, czy zamierza wycofać swój wniosek w sprawie pakietu reform WPR po 2020 r. Komisarz Stella Kyriakides odrzuciła tę hipotezę.

• Od pola do stołu: celem zdrowsza i bardziej zrównoważona żywność (podsumowanie informacyjne)

Specjalna wysłanniczka Sekretarza Generalnego ONZ na przyszłoroczny szczyt ONZ w sprawie systemów żywnościowych dr Agnes Kalibata, zaproszona przez prezydencję z myślą o przygotowaniu wkładu UE, poinformowała ministrów o przygotowaniach i celach szczytu. Ministrowie podkreślili, jak ważne są zielony ład i strategia „od pola do stołu” dla przyspieszenia globalnego przejścia na zrównoważone systemy żywnościowe. Zaapelowali również o przygotowanie ambitnego szczytu, który zgromadzi wszystkie zainteresowane strony. Rada określi swoje kluczowe priorytety polityczne na szczyt w stosownych konkluzjach, które mają zostać przyjęte wiosną 2021 r.

Ministrowie z zadowoleniem przyjęli też niedawno zatwierdzone konkluzje Rady w sprawie unijnych polityk związanych z lasami i strategii leśnej UE po 2020 r., w których podkreślono znaczenie lasów dla ochrony klimatu i różnorodności biologicznej. Kilku ministrów wyjaśniło, że strategię leśną UE trzeba dostosować do innych stosownych strategii, takich jak strategia na rzecz różnorodności biologicznej. Ministrowie szeroko poparli również zawarty w konkluzjach postulat poprawy koordynacji w obrębie UE polityk związanych z lasami.

• Konkluzje Rady w sprawie perspektyw unijnych polityk związanych z lasami i strategii leśnej UE po 2020 r.

Sytuacja na rynku rolnym

Ministrowie wymienili poglądy na podstawie prezentacji Komisji i pisemnych uwag państw członkowskich. Zwrócili uwagę na kilka czynników wywierających presję na różne rynki rolno-spożywcze, jak m.in. rynek trzody chlewnej (wymieniony przez wielu ministrów), rynek wołowiny, drobiu, wina i rynek mleczarski. Różne delegacje prosiły o szybkie interwencje, by skutecznie stawić czoła nasilającym się wyzwaniom, w tym drugiej fali pandemii Covid-19, zamknięciu sektora hotelarsko-gastronomicznego, afrykańskiemu pomorowi świń, a także obecnym i zbliżającym się ograniczeniom handlowym. Delegacja austriacka poinformowała też ministrów o wpływie układu o stowarzyszeniu UE– Mercosur na rolnictwo. Kilka delegacji zaapelowało o to, by umowy handlowe UE były wyważone i utrzymywały wysokie standardy środowiskowe osiągnięte w UE. Niektóre delegacje poparły również opinię, że należy uwzględnić wysoki potencjał gospodarczy takich umów.