Stosunki UE ze Stanami Zjednoczonymi
UE i USA utrzymują najbardziej kompleksowe dwustronne stosunki handlowe i inwestycyjne na świecie oraz współpracują, by wspólnie stawiać czoła globalnym wyzwaniom w zakresie bezpieczeństwa.
Handel i inwestycje
Handel UE–USA
Stosunki transatlantyckie to jeden z kluczowych elementów światowej gospodarki. Unia Europejska i USA odpowiadają razem za prawie 30% światowego handlu towarami i usługami oraz 43% światowego PKB (wyrażonego w dolarach). UE i USA utrzymują najbardziej zintegrowane stosunki gospodarcze w skali świata.
W roku 2025 padł kolejny rekord – wartość dwustronnego handlu towarami i usługami przekroczyła 1,77 bln euro (dane wstępne). To więcej niż PKB Hiszpanii. Każdego dnia na drugą stronę Atlantyku docierają towary i usługi o wartości ponad 4,8 mld euro.
W 2025 r. UE miała w handlu z USA nadwyżkę o wysokości 20 mld euro, biorąc pod uwagę zarówno towary, jak i usługi.
Rozwój handlu transatlantyckiego (2014–2025)
Wykres przedstawiający rozwój handlu towarami i usługami między UE a USA w latach 2015–2025. W tym okresie handel zarówno towarami, jak i usługami wzrósł ponad dwukrotnie. W 2015 r. wartość wymiany handlowej wyniosła nieco ponad 856 mld euro, natomiast w 2025 r. sięgnęła już 1,77 bln euro.
Źródło: Eurostat.
Handel UE–USA: fakty i liczby
Wspólne oświadczenie UE i USA
W następstwie wspólnego oświadczenia UE–USA z 21 sierpnia 2025 r. Rada formalnie przyjęła w czerwcu 2026 r. dwa rozporządzenia wprowadzające obniżki unijnych ceł.
Rozporządzenia znoszą pozostałe cła na amerykańskie towary przemysłowe, przyznają preferencyjny dostęp do rynku dla niektórych produktów rolnych oraz przedłużają zawieszenie ceł na import homarów (ze wszystkich krajów, nie tylko ze Stanów Zjednoczonych). Towarzyszą im wzmocnione zabezpieczenia, które mają chronić unijnych producentów, przedsiębiorstwa i pracowników.
Rozporządzenia te obejmują mechanizm ochronny oraz mechanizm zawieszający. Daje on UE możliwość reagowania w sytuacji, gdy Stany Zjednoczone nie będą wywiązywać się ze swoich zobowiązań. Rozporządzenia zawierają też klauzulę wygaśnięcia, zgodnie z którą główne rozporządzenie będzie miało zastosowanie do końca 2029 r., a rozporządzenie w sprawie homarów wygaśnie w lipcu 2030 r., o ile nie zostaną podjęte dalsze działania.
Rozporządzenia wejdą w życie następnego dnia po ich publikacji w Dzienniku Urzędowym. Rozporządzenie dotyczące przywozu homarów będzie stosowane z mocą wsteczną od 1 sierpnia 2025 r.
- Handel UE–USA: Rada i Parlament zgodne w sprawie realizacji kwestii celnych wspólnego oświadczenia (komunikat prasowy z 20 maja 2026)
- Wspólne oświadczenie w sprawie ram Stanów Zjednoczonych i Unii Europejskiej dotyczących umowy o wzajemnym, sprawiedliwym i zrównoważonym handlu (Komisja Europejska)
- Handel UE–USA: Rada ostatecznie zatwierdza zobowiązania taryfowe ze wspólnego oświadczenia (komunikat prasowy z 25 czerwca 2026)
Inwestycje
Wzajemne inwestycje UE i USA są w skali światowej najszerzej zakrojone i stanowią siłę napędową stosunków transatlantyckich. W 2024 r. wartość wzajemnych bezpośrednich inwestycji zagranicznych przekroczyła 4,8 bln euro. Wartość ta jest niemal równa łącznej wartości gospodarek Francji i Hiszpanii.
Około jednej trzeciej wszystkich przedsiębiorstw unijnych, które inwestują za granicą, inwestuje w USA, a około jednej trzeciej wszystkich inwestycji zagranicznych w UE pochodzi z USA.
Łączne inwestycje USA w UE są niemal czterokrotnie wyższe niż w regionie Azji i Pacyfiku. Bezpośrednie inwestycje zagraniczne UE w USA są około dziesięciokrotnie wyższe niż jej łączne inwestycje w Indiach i Chinach.
Dwustronny handel i dwustronne inwestycje pozwalają utrzymać miliony miejsc pracy w UE i USA. Eksport towarów i usług z USA do UE zapewnia 2,3 mln miejsc pracy w USA, a inwestycje unijnych przedsiębiorstw w USA dają zatrudnienie 3,4 mln osób.
Energia
Ścisła współpraca transatlantycka odegrała kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego UE po rosyjskiej agresji na Ukrainę. Część gazu importowanego z Rosji Unia zastąpiła skroplonym gazem ziemnym (LNG) z USA.
W 2025 r. UE sprowadziła z USA ponad 82,9 mld m³ LNG. Stanowi to 26,4% całkowitego importu gazu do UE i prawie 58% importu LNG.
Import gazu do UE
Wykres słupkowy porównujący dostawy gazu od głównych partnerów do UE w 2021, 2023 i 2025 roku.
Import z Rosji zmniejszył się z ponad 150 mld m³ w 2021 r. do 38 mld m³ w 2025 r. Zastąpił go głównie rosnący import od innych partnerów. Import z Norwegii wzrósł z 86,4 mld m³ w 2021 r. do 97,1 mld m³ w 2025 r. Import z USA wzrósł z 21 mld m³ w 2021 r. do 82,9 mld m³ w 2025 r. Import z innych państw partnerskich wzrósł z 51,7 mld m³ w 2021 r. do 56,9 mld m³ w 2025 r.
Źródło: Bruegel.
Współpraca transatlantycka odbywa się m.in. w ramach Rady ds. Energii UE–USA. Jest to forum służące koordynacji strategicznych kwestii energetycznych będących przedmiotem wspólnego zainteresowania. Umożliwia także współpracę w zakresie badań i rozwoju.
Stawianie czoła globalnym wyzwaniom w zakresie bezpieczeństwa
UE i USA razem stawiają czoła globalnym wyzwaniom w zakresie bezpieczeństwa, takim jak terroryzm, brutalny ekstremizm, rozprzestrzenianie broni jądrowej i przestępczość międzynarodowa. Dbają też o utrzymywanie bliskich relacji w dziedzinie bezpieczeństwa i obronności.
UE i USA zainwestowały na całym świecie 600 mld dolarów za pośrednictwem partnerstwa G-7 na rzecz globalnej infrastruktury i inwestycji, w tym w ramach unijnej strategii Global Gateway.
Wojna napastnicza Rosji przeciwko Ukrainie
Rosyjska wojna napastnicza przeciwko Ukrainie stanowi jawne naruszenie Karty Narodów Zjednoczonych i prawa międzynarodowego. Jest to poważne wyzwanie nie tylko dla suwerenności i integralności terytorialnej Ukrainy, ale także dla międzynarodowego porządku opartego na zasadach.
W ścisłej współpracy ze swoimi partnerami z grupy G-7 UE i USA wspierają Ukrainę i jej obywateli oraz wdrażają szereg środków służących zwiększeniu presji na Rosję, by ta zakończyła wojnę.
Solidarność z Ukrainą
UE zdecydowanie solidaryzuje się z Ukrainą i jej obywatelami i będzie zapewniać dalsze wsparcie polityczne, finansowe, gospodarcze, humanitarne, wojskowe i dyplomatyczne.
UE i USA wspierają Ukrainę we wszystkich obszarach, m.in. udzielając pomocy wojskowej, kontynuując wysiłki na rzecz pokoju i dyplomacji, wypełniając zobowiązania w zakresie bezpieczeństwa oraz wspierając odbudowę i reformy związane z przystąpieniem do UE.
Od początku rosyjskiej wojny napastniczej Unia i jej państwa członkowskie zapewniły Ukrainie i jej obywatelom wsparcie w wysokości ponad 215 mld euro.
Solidarność UE z Ukrainą
Sankcje wobec Rosji
W reakcji na rosyjską wojnę napastniczą wobec Ukrainy Unia, USA i inni partnerzy o podobnych poglądach nałożyli na Rosję bezprecedensowe, szeroko zakrojone sankcje.
Sankcje mają osłabić bazę ekonomiczną Rosji, pozbawić to państwo dostępu do krytycznych technologii i rynków i znacznie ograniczyć jego zdolność do prowadzenia wojny.
Unijne sankcje są wymierzone w rosyjski sektor finansowy, handlowy, energetyczny, transportowy, technologiczny i obronny oraz w usługi świadczone na rzecz Rosji lub Rosjan. Sankcje obejmują też osoby i podmioty odpowiedzialne za działania podważające lub narażające na szwank integralność terytorialną, suwerenność lub niezależność Ukrainy.
Wśród osób objętych sankcjami są: prezydent Rosji Władimir Putin oraz ministrowie, gubernatorzy i lokalni politycy, członkowie rosyjskiej Dumy Państwowej i rosyjskiej Rady Bezpieczeństwa, propagandyści, wysokiej rangi urzędnicy i wojskowi.
UE ściśle koordynuje swoją politykę dotyczącą sankcji z USA i z innymi partnerami z grupy G-7, aby zwiększać wpływ i skuteczność sankcji.
Współpraca międzyludzka
UE i USA prowadzą programy wymiany osób i programy akademickie, w tym:
- Erasmus+ i Erasmus Mundus
- akcje „Jean Monnet”
- działania „Maria Skłodowska-Curie”
- program Fulbright–Schuman
- program wizyt w instytucjach Unii Europejskiej
- program wizyt w UE młodych liderów z USA.
Więcej
Handel UE–Kanada: fakty i liczby
Handel UE–Meksyk: fakty i liczby
Rola UE w światowym handlu
Ostatnia aktualizacja: 1 lipca 2026