Unikanie podatków przez przedsiębiorstwa: Rada uzgodniła stanowisko w sprawie wymiany informacji podatkowych o przedsiębiorstwach wielonarodowych

W oczekiwaniu na opinię Parlamentu Europejskiego, 8 marca 2016 r. Rada uzgodniła swoje stanowisko, w sprawie projektu dyrektywy dotyczącej wymiany informacji podatkowych o działalności przedsiębiorstw wielonarodowych.

Zjednoczone Królestwo zdecydowanie poparło to stanowisko, ale musi jeszcze czekać na opinię swojego parlamentu.

Dyrektywa będzie realizacją, na szczeblu UE, zalecenia OECD zobowiązującego przedsiębiorstwa wielonarodowe do zgłaszania informacji podatkowych w podziale na kraje, a także wymagającego od krajowych organów podatkowych wymiany tych informacji w sposób automatyczny.

Pakiet przeciwko uchylaniu się od podatków

Jest to pierwszy element pakietu wniosków wydanych przez Komisję w styczniu 2016 r. w celu zaostrzenia unijnych przepisów zapobiegających unikaniu podatków przez przedsiębiorstwa. Pakiet ten opiera się na zaleceniach zatwierdzonych przez OECD jesienią 2015 r., aby zaradzić erozji bazy podatkowej i przenoszeniu zysków (BEPS).

Porozumienie osiągnięte w Radzie dowodzi, że prezydencja holenderska ma ambicję osiągnąć szybkie postępy w pracach nad pakietem.

Duże przedsiębiorstwa wielonarodowe

Dyrektywa dokona transpozycji zaleceń OECD w sprawie sprawozdawczości z podziałem na poszczególne kraje (działanie 13) do prawnie wiążącego instrumentu UE. Dotyczy przedsiębiorstw wielonarodowych o całkowitych skonsolidowanych dochodach całej grupy wynoszących co najmniej 750 mln EUR.

Chociaż warunek ten spełnia jedynie 10–15% wielonarodowych grup przedsiębiorstw, to na te właśnie grupy przypada 90% dochodów generowanych przez wszystkich przedsiębiorstwa.

W ostatnich latach planowanie podatkowe przedsiębiorstw wielonarodowych nabrało bardziej wyrafinowanego charakteru: dochody podlegające opodatkowaniu przerzucane są do państw o korzystnych systemach podatkowych. Agresywne planowanie podatkowe może polegać na wykorzystywaniu technicznych zawiłości systemu podatkowego bądź rozbieżności pomiędzy dwoma systemami podatkowymi lub większą ich liczbą, a jego celem jest zmniejszenie lub uniknięcie zobowiązań podatkowych.

Informacje podlegające zgłoszeniu

W trosce o większą przejrzystość proponowana dyrektywa ma zachęcać przedsiębiorstwa wielonarodowe do płacenia podatków w kraju, w którym generowane są dochody. W raportach trzeba będzie zamieszczać informacje – w podziale na kraje – na temat przychodów, dochodów, zapłaconych podatków, kapitału, zysku, rzeczowych aktywów trwałych i liczby pracowników.

Na mocy dyrektywy przedsiębiorstwo wielonarodowe już w roku podatkowym 2016 będzie zobowiązane do złożenia sprawozdania w podziale na kraje do organów podatkowych państwa członkowskiego, w którym jest rezydentem do celów podatkowych.

Jeśli jednostka dominująca nie ma rezydencji podatkowej w UE i nie złoży sprawozdania, uczynią to jej unijne jednostki zależne. Taka uzupełniająca sprawozdawczość będzie obowiązkowa od roku podatkowego 2017, w roku 2016 będzie jeszcze fakultatywna.

Wymiana informacji

Organy podatkowe będą musiały automatycznie wymieniać się tymi sprawozdaniami, tak by móc oszacować ryzyko unikania opodatkowania związane z ustalaniem cen transferowych⁽¹⁾. W tym celu dyrektywa będzie opierać się na istniejących unijnych ramach dotyczących automatycznej wymiany informacji między organami podatkowymi, ustanowionych dyrektywą 2011/16/UE. Wykorzystana zostanie wspólna sieć łączności, co pozwoli na oszczędności na kosztach wdrożenia.

W dyrektywie ustanawia się termin 12 miesięcy od zakończenia roku podatkowego na złożenie sprawozdania, a w ciągu kolejnych 3 miesiące musi dojść do automatycznej wymiany informacji.

Wspólne podejście UE

Dyrektywa zapewni zharmonizowane wdrażanie zalecenia OECD dotyczącego sprawozdawczości w podziale na kraje; jej zakresem będzie objętych także 7 państw członkowskich, które nie należą do OECD.

Rada przyjmie dyrektywę po tym, jak swoją opinię wyda Parlament Europejski, parlamenty krajowe wycofają swoje zastrzeżenia, a tekst zostanie ostatecznie zredagowany we wszystkich językach.

Ambitny harmonogram

Prezydencja wyznaczyła ambitny harmonogram prac nad pozostałą częścią pakietu służącego walce z unikaniem podatków. 15 lutego 2016 r. Rada przeprowadziła pierwszą wymianę poglądów na jego temat. Na 25 maja 2016 r. prezydencja przewiduje osiągnięcie porozumienia w sprawie wniosku, który ma ukrócić niektóre najbardziej rozpowszechnione praktyki unikania podatków.

______________________________________

(1) Ceny transferowe to ceny towarów i usług wymienianych między podmiotami tworzącymi grupę przedsiębiorstw.

• Stanowisko Rady w sprawie informacji podatkowych o przedsiębiorstwach wielonarodowych (marzec 2016)
• Pakiet Komisji Europejskiej przeciwko unikaniu podatków