Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων, 27 Μαΐου 2024

Κύρια αποτελέσματα

Επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας

Το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων συζήτησε σχετικά με την επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, έπειτα από παρέμβαση του υπουργού Εξωτερικών της Ουκρανίας, Dmytro Kuleba, ο οποίος ενημέρωσε μέσω βιντεοδιάσκεψης τους ομολόγους του από την ΕΕ σχετικά με τις τελευταίες επιτόπιες εξελίξεις — ιδίως όσον αφορά τις τελευταίες ρωσικές επιθέσεις εναντίον μη στρατιωτικών και ενεργειακών υποδομών και τις ανάγκες της Ουκρανίας σε συστήματα αεράμυνας, πυραύλους και πυρομαχικά.

Ο Πούτιν μιλά για ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις, αλλά τα στρατεύματά του εξαπολύουν μια ακόμα επίθεση στο Χάρκοβο. Βομβαρδίζουν πολυσύχναστα μη στρατιωτικά κτίρια και επιχειρούν να υπονομεύσουν την επικείμενη ειρηνευτική σύνοδο κορυφής στην Ελβετία. Υποστηρίζουμε πλήρως αυτή τη σύνοδο κορυφής που έχει ως στόχο να εμπνεύσει μια μελλοντική ειρηνευτική διαδικασία και εργαζόμαστε με σκοπό να εξασφαλίσουμε την ευρύτερη δυνατή συμμετοχή.

Josep Borrell, Ύπατος Εκπρόσωπος για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας

Οι υπουργοί διεξήγαγαν εκτενή συζήτηση σχετικά με τη στρατιωτική στήριξη της ΕΕ προς την Ουκρανία, και ιδίως σχετικά με την εφαρμογή της απόφασης που έλαβε το Συμβούλιο τον Μάρτιο για ένα νέο, ειδικό Ταμείο Βοήθειας για την Ουκρανία στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη. Το ταμείο αυτό θα αποτελεί επίσης νομικό μέσο με το οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση θα είναι σε θέση να χρησιμοποιεί τα έκτακτα καθαρά κέρδη που προκύπτουν από ακινητοποιημένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία.

Το Συμβούλιο ασχολήθηκε επίσης με τις μακροπρόθεσμες δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η ΕΕ στον τομέα της ασφάλειας έναντι της Ουκρανίας, οι οποίες θα περιλαμβάνουν ιδίως πτυχές ασφάλειας και άμυνας.

Τέλος, οι υπουργοί ενημερώθηκαν για το τελευταίο συμβάν που έλαβε χώρα στα σύνορα με την Εσθονία και άλλα κράτη μέλη της ΕΕ και περιλάμβανε ρώσους συνοριοφύλακες.

Το Συμβούλιο ενέκρινε:

• περιοριστικά μέτρα εις βάρος δύο προσώπων και μίας οντότητας που ευθύνονται για την άσκηση προπαγανδιστικών ενεργειών οι οποίες στρέφονται κατά της κοινωνίας των πολιτών στην ΕΕ και γειτονικές χώρες, διαστρεβλώνοντας σοβαρά και χειραγωγώντας τα γεγονότα προκειμένου να δικαιολογηθεί και να υποστηριχθεί ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας

• Επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και χειραγώγηση πληροφοριών: Η ΕΕ εντάσσει δύο άτομα και μία οντότητα στον κατάλογο των περιοριστικών μέτρων (δελτίο Τύπου, 27 Μαΐου 2024)

•  νέο καθεστώς κυρώσεων κατά των υπευθύνων για σοβαρές παραβιάσεις ή καταπατήσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καταστολή της κοινωνίας των πολιτών και της δημοκρατικής αντιπολίτευσης και υπονόμευση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου στη Ρωσία, εντάσσοντας στον σχετικό κατάλογο 19 πρόσωπα και μία οντότητα.

• Ρωσία: Η ΕΕ θεσπίζει νέο ειδικό ανά χώρα πλαίσιο για περιοριστικά μέτρα κατά των υπευθύνων για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και εντάσσει σε αυτό 20 πρόσωπα (δελτίο Τύπου, 27 Μαΐου 2024)

Κατάσταση στη Μέση Ανατολή

Το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων συζήτησε σχετικά με την κατάσταση στη Μέση Ανατολή.

Οι υπουργοί της ΕΕ προέβησαν σε άτυπη ανταλλαγή απόψεων με τους υπουργούς πέντε αραβικών κρατών (Κατάρ, Ιορδανία, Σαουδική Αραβία, Αίγυπτος, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα), καθώς και με τον Γενικό Γραμματέα του Συνδέσμου Αραβικών Κρατών. Η συζήτησή τους επικεντρώθηκε στην εξεύρεση πολιτικής λύσης στη σύγκρουση και στην αύξηση της ανθρωπιστικής στήριξης προς τον λαό της Γάζας.

Οι άραβες υπουργοί παρουσίασαν το όραμά τους για μια ειρηνευτική διαδικασία και συζήτησαν με τους ομολόγους τους από την ΕΕ σχετικά με τον τρόπο ενίσχυσης της συνεργασίας, με σκοπό την εξεύρεση πολιτικής λύσης στη σύγκρουση. Μεταξύ των προτάσεων που προέκυψαν από τη συζήτηση ήταν να εξεταστεί η δυνατότητα διεξαγωγής διεθνούς διάσκεψης σχετικά με τον τρόπο εφαρμογής της λύσης των δύο κρατών, η οποία θα μπορούσε να προετοιμάσει το έδαφος για μια διεθνή ειρηνευτική διάσκεψη.

Οι υπουργοί συμφώνησαν ότι επί του παρόντος το πλέον πιεστικό ζήτημα, πέρα από τα δεινά των ανθρώπων στη Γάζα, είναι η στήριξη της Παλαιστινιακής Αρχής και της UNRWA, καθώς και η αύξηση της ανθρωπιστικής στήριξης. Με σκοπό να βοηθήσει με την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας, η ΕΕ θα διερευνήσει επιλογές για την επανενεργοποίηση της οικείας αποστολής συνοριακής συνδρομής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το σημείο διέλευσης της Ράφα (EUBAM Rafah), σε συντονισμό με την Παλαιστινιακή Αρχή και τις αρχές Ισραήλ και Αιγύπτου.

Οι υπουργοί της ΕΕ συμφώνησαν ως προς τρία συγκεκριμένα σημεία που σχετίζονται με τις πρόσφατες εξελίξεις:

• Η ΕΕ καλεί εκ νέου το Ισραήλ να εφαρμόσει την πρόσφατη απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου σχετικά με τη διακοπή των στρατιωτικών επιχειρήσεων στη Ράφα και να επιτρέψει την πρόσβαση της ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα
• Το Ισραήλ θα πρέπει να σταματήσει να βάζει εμπόδια στη χρηματοδότηση που επιτρέπει τη λειτουργία και την επιβίωση της Παλαιστινιακής Αρχής
• Η UNRWA δεν θα πρέπει να ανακηρυχθεί τρομοκρατική οργάνωση και να παρεμποδίζεται ακολούθως να ασκεί το έργο της στη Γάζα και τα παλαιστινιακά εδάφη

Τέλος, οι υπουργοί της ΕΕ συμφώνησαν επίσης να εργαστούν για τη διεξαγωγή συνόδου του Συμβουλίου Σύνδεσης ΕΕ-Ισραήλ προκειμένου να συζητηθεί η κατάσταση στη Γάζα, ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και η απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου.

• Ανθρωπιστική βοήθεια της ΕΕ για τους Παλαιστινίους (γενικές πληροφορίες)

Γεωργία

Στο σημείο που αφορά τα θέματα της επικαιρότητας, το Συμβούλιο ενημερώθηκε για τις εξελίξεις γύρω από τον νέο νόμο για τη διαφάνεια της επιρροής από το εξωτερικό στη Γεωργία, ο οποίος είναι αντίθετος με το πνεύμα και τις αρχές της ΕΕ. Τα κράτη μέλη συμφώνησαν να εξετάσουν την πλέον κατάλληλη απόκριση της ΕΕ σε περίπτωση που ο νόμος εφαρμοστεί, με σκοπό τυχόν απόφαση να ληφθεί κατά το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων του Ιουνίου. 

• Σχέσεις της ΕΕ με τη Γεωργία (γενικές πληροφορίες)