5. szczyt UA–UE (29–30 listopada 2017), 29–30 listopada 2017

Główne wyniki

29–30 listopada 2017 r. w Abidżanie (Wybrzeże Kości Słoniowej) odbył się 5. szczyt Unia Afrykańska – Unia Europejska (UA–UE).

Przywódcy z Europy i Afryki spotkali się, aby ustalić przyszłe kierunki współpracy między oboma kontynentami.

Przyjęli deklarację określającą wspólne priorytety partnerstwa UE–Afryka w 4 strategicznych obszarach:

• ekonomiczne szanse młodzieży
• pokój i bezpieczeństwo
• mobilność i migracja
• współpraca na rzecz ładu państwowego.

• Wspólna deklaracja z 5. szczytu UA–UE (30 listopada 2017)

„Jak wiadomo, Unia Europejska jest najważniejszym partnerem Afryki i jej najbliższym sąsiadem. Jesteśmy jej największym inwestorem, najważniejszym partnerem handlowym i głównym dostawcą pomocy rozwojowo-humanitarnej. Poza tym wnosimy największy wkład w budowanie pokoju i bezpieczeństwa na tym kontynencie. Podczas szczytu pokazaliśmy, że jesteśmy zdecydowani jeszcze bardziej wzmocnić nasze partnerstwo”. Donald Tusk na konferencji prasowej po szczycie UA–UE (30 listopada 2017)

• Wystąpienie Donalda Tuska na konferencji prasowej po 5. szczycie UA–UE

Przywódcy przyjęli również wspólne oświadczenie o sytuacji migrantów w Libii. Potępili w nim nieludzkie traktowanie migrantów i uchodźców przez grupy przestępcze.

• Szczyt UA–UE: wspólne oświadczenie o sytuacji migrantów w Libii

Inwestowanie w młodzież

Przywódcy z Afryki i UE dyskutowali o inwestowaniu w młodzież. Kwestia ta jest dla obu stron priorytetem, gdyż 60% ludności Afryki jest w wieku poniżej 25 lat.

Podczas wystąpienia inaugurującego szczyt Donald Tusk podkreślił wspólną wolę inwestowania w młodzież:

„Szczególnie gorąco chciałbym powitać przedstawicieli młodzieży z Afryki i Europy, którzy są dzisiaj z nami. Reprezentujecie grupę, która w ostatnich miesiącach ciężko pracowała. Słusznie oczekujecie, że uwzględnimy wasze postulaty w naszych dyskusjach o priorytetach i działaniach na najbliższe lata. Jak również, że włączymy was w ich realizację – bo to przecież wy będziecie je kontynuować w przyszłości. Jako przywódcy mamy za zadanie podejmować decyzje, które sprawią, że życie wszystkich młodych Afrykańczyków i Europejczyków będzie bardziej bezpieczne i dostatnie”. Donald Tusk podczas inauguracji 5. szczytu UA–UE w Abidżanie

• Wystąpienie Donalda Tuska podczas inauguracji 5. szczytu UA–UE w Abidżanie

Podczas szczytu przywódcy zapoznali się z nowym unijnym planem inwestycji zewnętrznych. Przewiduje on wygenerowanie 44 mld EUR inwestycji w Afryce do 2020 r. Powinno się to przełożyć się na nowe miejsca pracy dla młodych ludzi na całym kontynencie.

• Unijny plan inwestycji zewnętrznych (Komisja Europejska)

Mobilność i migracja

Przywódcy z UE i Afryki postanowili wesprzeć mobilność studentów, pracowników przedsiębiorstw i pracowników naukowych w Afryce. Uzgodnili też rozszerzenie programów wymiany między Afryką a Europą, takich jak ERASMUS+.

Ponadto przywódcy dyskutowali o tym, jak walczyć z przemytem migrantów oraz jak wspólnie zaradzić pierwotnym przyczynom nieuregulowanej migracji.

Jeśli chodzi o sytuację w Libii, przywódcy zobowiązali się razem pracować, aby położyć kres nieludzkiemu traktowaniu migrantów i uchodźców w tym kraju.

Przyjęli wspólne oświadczenie, w którym apelują o międzynarodową współpracę, by zwalczać sprawców w Libii i poza jej granicami i stawiać ich przed sądem.

• Szczyt UA–UE: wspólne oświadczenie o sytuacji migrantów w Libii

„Migracja ma duży wpływ na oba nasze kontynenty. Dlatego musimy wspólnie przyznać, że stanowi ona istotny element naszych stosunków, który wymaga od nas współdziałania. Dotyczy to zwłaszcza Libii, w której dochodzi na najbardziej cynicznych naruszeń ludzkiej godności. Ponownie apeluję o nałożenie oenzetowskich sankcji na przemytników ludzi i handlarzy ludźmi. I jeszcze jedno: nie będziemy skuteczni, jeśli nie zapewnimy ludziom, którzy utknęli w Libii i innych krajach, bezpiecznego powrotu do ich domów”. Donald Tusk na konferencji prasowej po szczycie UA–UE (30 listopada 2017)

Przy okazji szczytu UE postanowiła utworzyć wraz z UA i ONZ wspólną grupę zadaniową ds. migracji. Grupa ta będzie miała za cel:

• ratować i chronić życie migrantów i uchodźców, zwłaszcza w Libii
• zintensyfikować wspomagane dobrowolne powroty do krajów pochodzenia
• przyspieszyć przesiedlenia osób potrzebujących ochrony międzynarodowej.

• Wspólny komunikat prasowy ONZ, UA i UE (Komisja Europejska)
• Rozwiązywanie problemu presji migracyjnej (podsumowanie informacyjne)

Imprezy towarzyszące

Centralnym tematem szczytu jest młodzież, dlatego młodzi ludzie aktywnie uczestniczyli w imprezach poprzedzających spotkanie przywódców.

9–11 października odbył się w Abidżanie 4. afrykańsko-europejski szczyt młodzieży z udziałem 120 młodych liderów. Uzgodnili oni deklarację z zaleceniami na listopadowy szczyt przywódców.

• Deklaracja abidżańska z 4. afrykańsko-europejskiego szczytu młodzieży (11 października 2017)
• Portal afrykańsko-europejskiego szczytu młodzieży

Kierując się założeniami tej deklaracji, 36 młodych ludzi z obu kontynentów kontynuowało prace w ramach realizowanego przez Unię Afrykańską i Unię Europejską projektu „youth plug-in initiative”.

Od 12 października do 29 listopada przygotowywali program na rzecz młodzieży, który zostanie zaprezentowany przywódcom podczas szczytu. Program zawiera konkretne propozycje dotyczące 6 dziedzin priorytetowych:

• wykształcenie i umiejętności
• biznes, tworzenie miejsc pracy i przedsiębiorczość
• zarządzanie i włączenie polityczne
• pokój i bezpieczeństwo
• kultura, sport i sztuka
• środowisko i zmiana klimatu.

• Program na rzecz młodzieży opracowany w ramach projektu UA i UE „youth plug-in initiative”

Ponadto 27 listopada w Abidżanie odbyło się 6. Forum Biznesu UE–Afryka. Jego celem było pobudzenie inwestycji wspomagających rozwój Afryki. Dyskusje dotyczyły m.in. młodych przedsiębiorców i kobiet przedsiębiorczyń.

• Portal 6. Forum Biznesu UE–Afryka

Wcześniej, 11–13 lipca, odbyło się w Tunisie Forum Społeczeństwa Obywatelskiego Afryka–UE. Po raz trzeci zgromadziło ono organizacje społeczeństwa obywatelskiego z obu kontynentów. W przyjętej deklaracji uczestnicy podkreślili, jak ważny jest udział społeczeństwa obywatelskiego w relacjach UE–Afryka.

• Deklaracja Forum Społeczeństwa Obywatelskiego Afryka–UE (12 lipca 2017)

Stosunki UE–Afryka w liczbach

UE i jej państwa członkowskie są największym źródłem pomocy na rzecz rozwoju, stabilności i pokoju w Afryce:

• 21 mld EUR pomocy rozwojowej Afryka otrzymała w 2016 r. od UE i jej państw członkowskich (zbiorowo największego źródła pomocy)
• 32 mld EUR zainwestowały w Afryce firmy unijne w 2015 r. (około jednej trzeciej wszystkich bezpośrednich inwestycji zagranicznych w Afryce)
• 3,35 mld EUR otrzymał Europejski Fundusz na rzecz Zrównoważonego Rozwoju (kwota ta może wygenerować nawet 44 mld EUR inwestycji)
• 7 misji cywilnych i wojskowych jest rozlokowanych w Afryce
• 1,4 mld EUR zostało przeznaczone na programy edukacyjne w Afryce w latach 2014–2020.

• Partnerstwo UE–Afryka (nota informacyjna Komisji Europejskiej)

Poprzedni szczyt

W 2014 r. na 4. szczycie UE–UA ponad 60 przywódców z UE i Afryki dyskutowało o przyszłości wzajemnych stosunków i zacieśnianiu więzi.

• Szczyt UE–UA (Bruksela, 2–3 kwietnia 2014)

Więcej informacji

• Portal 5. szczytu UA–UE (29–30 listopada 2017)
• Stosunki UE–Afryka (podsumowanie informacyjne)
• Umowa z Kotonu (podsumowanie informacyjne)
• Stosunki UE z Afryką (ESDZ)
• Partnerstwo Afryka–UE (nota informacyjna ESDZ)
• Pomoc UE na rzecz rozwoju i współpracy (Europeaid) w Afryce (Komisja Europejska)
• Portal Unii Afrykańskiej