Unijna polityka migracyjna i azylowa
Unijna polityka migracyjna i azylowa ma pomagać w skutecznym zarządzaniu migracją, zapewniać sprawiedliwy podział odpowiedzialności między państwami członkowskimi oraz chronić prawa osób ubiegających się o ochronę międzynarodową.
Jak UE zarządza migracją i azylem
UE opracowała wspólne podejście do migracji i azylu w ramach paktu o migracji i azylu, który ustanawia wspólne zasady dotyczące azylu, zarządzania migracją, procedur granicznych i solidarności między państwami członkowskimi. Pakt ma zapewnić skuteczniejsze i bardziej jednolite procedury, jednocześnie zachowując równowagę w zakresie odpowiedzialności i solidarności w całej UE.
Rada Europejska określa strategiczne priorytety UE w dziedzinie migracji, a Rada UE przyjmuje unijne przepisy i udziela mandatów do negocjacji z państwami trzecimi. Rada UE współpracuje też z państwami członkowskimi w zakresie wdrażania paktu i w zakresie innych aspektów polityki migracyjnej, w tym legalnej migracji, powrotów i współpracy z państwami trzecimi.
Legalne sposoby dostania się do UE
Ludzie przybywają do UE różnymi legalnymi drogami, w tym w celu podjęcia pracy, nauki i łączenia rodzin. W 2025 r. państwa UE wydały około 3,9 mlnpierwszych dokumentów pobytowych obywatelom państw trzecich. UE wspiera również przesiedlenia oraz inne bezpieczne i legalne drogi migracji dla osób potrzebujących ochrony międzynarodowej.
W UE obowiązują wspólne przepisy dotyczące niektórych obszarów legalnej migracji, w tym migracji pracowników. Na przykład aby uzyskać prawo do pobytu w państwie unijnym, pracownik z państwa trzeciego musi złożyć tylko jeden wniosek o jedno zezwolenie.
Liczba przybyłych o nieuregulowanym statusie
Dane obejmują okres do września 2026 r. i uwzględniają szlaki wyszczególnione poniżej.
Wykres słupkowy przedstawiający liczbę przypadków nielegalnego przekroczenia granicy w okresie od 2015 r. do września 2026 r. w podziale na lata i na poszczególne szlaki. Szlaki uwzględnione w wykresie to: szlak środkowośródziemnomorski, szlak wschodniośródziemnomorski, szlak zachodniośródziemnomorski, szlak zachodnioafrykański, szlak zachodniobałkański, szlak do wschodniej granicy UE oraz „inne szlaki”. Według danych Fronteksu liczba wykrytych przypadków spadła z 1 822 102 w 2015 r. do 179 855 w 2025 r. Dane za 2026 r. obejmują wyłącznie okres od stycznia do września.
Uwaga: wykres przedstawia łączną liczbę przypadków nielegalnego przekroczenia granicy.
Ze względu na wyjątkowy charakter wydarzeń z 17 i 18 maja 2021 r. oraz 30 i 31 lipca 2026 r. dane liczbowe dotyczące szlaku zachodniego nie uwzględniają osób przybyłych do Ceuty w tych dniach.
Szlaki migracyjne: skąd przybywają migranci i uchodźcy?
Osoby przybywające nielegalnie do UE mogą podróżować różnymi trasami, w zależności od ich kraju pochodzenia, punktu początkowego i innych okoliczności.
Trzy główne trasy to: szlak wschodniośródziemnomorski, szlak środkowośródziemnomorski i szlaki zachodnie.
Po rozpoczęciu przez Rosję agresji wojskowej w lutym 2022 r. powstał jeden dodatkowy tymczasowy szlak – z Ukrainy.
Powroty osób niemających prawa do pozostania w UE
UE zaostrza swoje wspólne podejście do powrotów. Nowe unijne przepisy ustanawiają wspólne procedury dotyczące powrotu osób niemających prawa do pozostania w UE, w tym obowiązek współpracy z organami krajowymi.
Wprowadzają również europejski nakaz powrotu i umożliwiają państwom członkowskim tworzenie ośrodków powrotowych w państwach trzecich, z zastrzeżeniem zapewnienia odpowiednich gwarancji i poszanowania praw podstawowych. Nowe przepisy uzupełniają pakt o migracji i azylu i przyczynią się do jego wdrażania.
Ostatnia aktualizacja: 13 października 2026