"Aby łatwiej było ci korzystać z portalu, używamy plików cookie. Niezbędne pliki cookie pozwalają na obsługę podstawowych funkcji portalu. Opcjonalne pliki cookie pomagają nam opracowywać anonimowe, zagregowane raporty statystyczne, abyśmy mogli lepiej odpowiadać na twoje potrzeby.
Za twoją zgodą zastosujemy pliki cookie do wygenerowania zbiorczych, anonimowych danych o sposobach korzystania z naszego portalu. Wykorzystamy te dane do jego zoptymalizowania.
Rada ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych
Rada ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, 19–20 października 2023
Główne wyniki
Sprawy wewnętrzne (19 października 2023)
Wpływ sytuacji na Bliskim Wschodzie na bezpieczeństwo wewnętrzne UE
Rada wymieniła poglądy na temat skutków sytuacji na Bliskim Wschodzie dla bezpieczeństwa wewnętrznego UE.
Przeanalizowaliśmy wpływ, jaki może mieć ten konflikt na bezpieczeństwo wewnętrzne UE. Jesteśmy zaniepokojeni szerzeniem się radykalizacji postaw, przestępstw z nienawiści i polaryzacji w tym kontekście. Ważne jest, aby napięcia na tym obszarze mogły zostać jak najszybciej złagodzone, a cierpienie ludności cywilnej, zwłaszcza dzieci, ustało.
Fernando Grande-Marlaska Gómez, p.o. ministra spraw wewnętrznych Hiszpanii
Migracja: pakt o migracji i azylu oraz zewnętrzny wymiar migracji
Prezydencja hiszpańska przedstawiła ministrom aktualne informacje na temat toczących się negocjacji w sprawie różnych proponowanych przepisów wchodzących w skład paktu o migracji i azylu.
Rada i Parlament Europejski prowadzą obecnie tzw. negocjacje trójstronne dotyczące szeregu rozporządzeń – o procedurze azylowej, kontroli przesiewowej, Eurodac oraz zarządzaniu azylem i migracją. Po tym jak 4 października 2023 r. Rada osiągnęła porozumienie w sprawie mandatu negocjacyjnego, rozpoczęto też prace nad rozporządzeniem o reagowaniu na sytuacje kryzysowe i spowodowane działaniem siły wyższej.
Rada i Parlament Europejski zobowiązują się jak najszybciej osiągnąć porozumienie polityczne i zakończyć negocjacje podczas obecnej kadencji zgodnie ze wspólnie ustalonym planem działania.
Ministrowie wymienili też poglądy na temat podejścia UE do zewnętrznego wymiaru migracji. Obecna sytuacja migracyjna uwypukla potrzebę współpracy z państwami trzecimi pochodzenia i tranzytu, aby zapobiegać niebezpiecznym przeprawom drogą morską lub lądową. Ministrowie poparli konieczność działania na rzecz wzajemnie korzystnych partnerstw z państwami trzecimi. Uzgodnili również, że UE powinna skutecznie wykorzystywać wszystkie dostępne jej narzędzia – począwszy od działań dyplomatycznych i koordynacji wewnętrznej po wsparcie operacyjne ze strony agencji UE oraz wzmocnione i trwałe finansowanie. Pomagałoby to zapobiegać wyjazdom o nieuregulowanym charakterze, a także zwiększałoby skuteczność powrotów.
Zwalczanie wykorzystywania seksualnego dzieci w internecie
Ministrowie podsumowali dotychczasowe znaczne postępy w pracach nad projektem rozporządzenia, które zapobiega tworzeniu materiałów przedstawiających wykorzystywanie seksualne dzieci i zwalcza ten proceder. Celem jest wypracowanie mandatu negocjacyjnego w Radzie. Proponowane unijne przepisy zobowiążą przedsiębiorstwa internetowe do powiadamiania odpowiednich organów o przypadkach wykorzystywania seksualnego dzieci w internecie, a dokładniej na platformach tych przedsiębiorstw. Będą one musiały przedstawić plany oceny ryzyka i plany jego ograniczania, a także podejmować działania, by wykrywać materiały przedstawiające wykorzystywanie seksualne dzieci, zgłaszać te materiały i je usuwać.
Nowe niezależne unijne centrum ds. niegodziwego traktowania dzieci w celach seksualnych i jego zwalczania – dzieląc się swoją wiedzą fachową i informacjami – pomoże dostawcom usług wspierać ofiary i przekazywać odpowiednie informacje organom ścigania.
W najbliższych dniach Rada będzie kontynuować prace techniczne, by osiągnąć porozumienie.
Migracja: szlak wschodni, środkowy i zachodni (infografika)
Systemy IT służące zwalczaniu przestępczości i ochronie granic UE
Rada zatwierdziła nowy harmonogram wdrażania i interoperacyjności unijnych systemów IT, które państwa członkowskie wykorzystują do zwalczania przestępczości, kontrolowania granic i zarządzania przepływami migracyjnymi. eu-LISA (unijna agencja zajmująca się systemami informatycznymi w dziedzinie migracji, bezpieczeństwa i sprawiedliwości) i Komisja Europejska poinformowały ministrów o zmianach w harmonogramie.
UE wprowadziła szereg systemów IT, które wspierają organy sądowe i policyjne oraz służby graniczne. Systemy te to m.in. Eurodac (baza danych cyfrowych odcisków palców służąca do zarządzania wnioskami o azyl) czy system informacyjny Schengen – SIS (system wymiany informacji na potrzeby zarządzania granicami zewnętrznymi). Obecnie wdrażane są inne narzędzia, takie jak system wjazdu/wyjazdu, dzięki któremu ręczne stemplowanie paszportów zastąpi elektroniczna rejestracja, oraz ETIAS – internetowy system zezwoleń na podróż dla obywateli państw trzecich zwolnionych z obowiązku wizowego podróżujących do 30 państw europejskich.
Nowy plan działania dotyczący tej architektury informatycznej przewiduje, że system wjazdu/wyjazdu będzie gotowy jesienią 2024 r., a ETIAS od połowy 2025 r.
Rada ds. Schengen omówiła podejście do zwalczania przestępczości transgranicznej, zwłaszcza przemytu migrantów. Przemyt migrantów nadal stanowi poważne wyzwanie dla Unii Europejskiej. W tym kontekście Rada ds. Schengen została poproszona o nakreślenie globalnego, skoordynowanego i operacyjnego podejścia. W skład tego podejścia wchodzą cztery działania: wzmocnienie orientacji sytuacyjnej, umocnienie ram prawnych, zacieśnienie współpracy operacyjnej i maksymalizacja synergii z działaniami zewnętrznymi UE.
Zapobieganie radykalizacji nieletnich w internecie
W związku z coraz większą liczbą prób rekrutowania i radykalizowania nieletnich przez brutalne ugrupowania terrorystyczne i ekstremistyczne ministrowie wymienili poglądy na temat dalszych możliwych działań zapobiegających temu procederowi.
Rozmawiali o tym, jakie aspekty powinny być traktowane priorytetowo w unijnej strategii zapobiegania radykalizacji małoletnich w internecie oraz jakiej dodatkowej współpracy należy wymagać od przedsiębiorstw internetowych, aby zminimalizować to zagrożenie.
Unijny mechanizm ochrony ludności
Prezydencja poinformowała ministrów o stanie prac nad (ograniczoną) zmianą unijnego mechanizmu ochrony ludności. Zmiana umożliwi przedłużenie okresu przejściowego rescEU poza obecne ramy czasowe, czyli do końca 2027 r. Dzięki temu państwa członkowskie będą mogły nadal korzystać z unijnych środków finansowych, by do czasu uruchomienia przyszłej stałej floty UE wynajmować na zasadzie leasingu dodatkowe samoloty gaśnicze.
Zarówno Rada, jak i Parlament Europejski zgodziły się poprzeć pierwotny wniosek Komisji. W związku z tym w nadchodzącym miesiącu zostaną podjęte niezbędne kroki proceduralne w celu pomyślnego zakończenia rozmów przed końcem tego półrocza.
Prezydencja poinformowała o zbliżającym się forum ministerialnym UE – Bałkany Zachodnie dotyczącym wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych, które odbędzie się w Skopje 26–27 października 2023 r.
Delegacje Bułgarii i Rumunii poinformowały ministrów o środkach podjętych w ostatnich miesiącach z myślą o pełnym stosowaniu dorobku Schengen w Bułgarii i Rumunii.
Chorwacja zabrała głos w sprawie zorganizowanej w Zagrzebiu konferencji na temat rozminowywania w celach humanitarnych, a Finlandia i Estonia poinformowały delegacje o incydencie dotyczącym bałtyckiego rurociągu międzysystemowego i kabla podmorskiego.
Komisja przedstawiła informacje na temat komunikatu w sprawie planu działania UE w zakresie zwalczania handlu narkotykami i przestępczości zorganizowanej.
Po osiągnięciu porozumienia politycznego na posiedzeniu ministrów spraw wewnętrznych 28 września Rada przyjęła dziś też formalnie decyzję wykonawczą przedłużającą tymczasową ochronę ukraińskich uchodźców.
Rosyjska wojna napastnicza przeciwko Ukrainie: zwalczanie bezkarności
Prezydencja omówiła aktualne działania podejmowane, by walczyć z bezkarnością w odniesieniu do zbrodni popełnionych w związku z rosyjską wojną napastniczą przeciwko Ukrainie.
Od ponad 600 dni jesteśmy świadkami okrucieństw popełnianych przez Rosję w wojnie napastniczej przeciwko Ukrainie. Jesteśmy zdeterminowani, i już teraz podejmujemy konkretne kroki, aby zagwarantować, że sprawcy tych zbrodni nie pozostaną bezkarni.
Pilar Llop, p.o. minister sprawiedliwości Hiszpanii
Już 4 marca 2022 r., zaledwie kilka dni po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji, Rada ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych po raz pierwszy poruszyła kwestię walki z bezkarnością. Od tego czasu utworzono Międzynarodowe Centrum Ścigania Zbrodni Agresji przeciwko Ukrainie (ICPA). Prokuratorzy z różnych krajów współpracują w jego ramach, by szybko i skutecznie dzielić się dowodami oraz by opracować wspólną strategię, jeśli chodzi o prowadzenie dochodzeń i ściganie przestępstw.
UE i jej państwa członkowskie odgrywają też kluczową rolę w budowie bazy dowodów najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej. Jest to sądowa baza danych utworzona w 2023 r. i zarządzana przez Eurojust w celu zachowywania, przechowywania i analizowania dowodów dotyczących najpoważniejszych zbrodni wagi międzynarodowej, w tym w szczególności przestępstw popełnionych w kontekście rosyjskiej wojny napastniczej przeciwko Ukrainie.
Konkluzje w sprawie upodmiotowienia cyfrowego i praw podstawowych
Ministrowie zatwierdzili konkluzje w sprawie upodmiotowienia cyfrowego i praw podstawowych. Podkreśla się w nich, jak ważne jest, by zachowywać i chronić prawa podstawowe obywateli w coraz bardziej cyfrowym świecie. W tekście potwierdzono, że prawa podstawowe obowiązują zarówno w internecie, jak i poza nim oraz że każdy powinien mieć możliwość zdobycia podstawowych umiejętności cyfrowych i uzyskania wsparcia w tym zakresie, aby być w stanie rozumieć swoje prawa i z nich korzystać.
Konkluzje koncentrują się na dwóch podstawowych aspektach: cyfrowym upodmiotowieniu osób i kluczowych sektorów oraz budowaniu bezpiecznego otoczenia cyfrowego, w którym chroni się prawa podstawowe.
Ministrowie wymienili poglądy na temat projektu dyrektywy mającej zharmonizować niektóre aspekty krajowych przepisów dotyczących niewypłacalności. Projekt, przedstawiony w grudniu 2022 r., jest obecnie omawiany przez państwa członkowskie na posiedzeniach grupy roboczej Rady. Usunięcie rozbieżności między krajowymi przepisami dotyczącymi niewypłacalności znacznie ułatwiłoby swobodny przepływ kapitału w UE i inwestycje transgraniczne.
Ministrowie skupili się na tym, czy państwa członkowskie potrzebują większej elastyczności, jeśli chodzi o harmonizację pozwów o uznanie czynności za bezskuteczną. Pozwy te służą zaskarżaniu transakcji dokonanych przez dłużnika przed rozpoczęciem postępowania upadłościowego. Mechanizmy te pozwalają z mocą wsteczną unieważnić transakcję, która w innych okolicznościach byłaby prawomocna, i przywrócić aktywa wierzycielom.
Prawie wszystkie państwa członkowskie chcą uelastycznić przepisy dotyczące niewypłacalności, zwłaszcza w odniesieniu do pozwów o uznanie czynności za bezskuteczną, aby zmniejszyć przeszkody w przepływie kapitału.
Pilar Llop, p.o. minister sprawiedliwości Hiszpanii
Współpraca sądowa z Ameryką Łacińską na rzecz zwalczania przestępczości zorganizowanej
Prezydencja poinformowała ministrów o rozwoju współpracy sądowej między UE a Ameryką Łacińską w celu zwalczania przestępczości zorganizowanej. Przekazała informacje o działaniach w tym obszarze, w tym prowadzonych w następstwie szczytu UE–CELAC, który odbył się w Brukseli 17–18 lipca 2023 r., i przedstawiła aktualności dotyczące EL PAcCTO (europejsko-latynoskiego programu wsparcia walki z transnarodową przestępczością zorganizowaną). Program ma pomóc zwalczać transgraniczną przestępczość zorganizowaną między krajami Ameryki Łacińskiej a UE.
Prezydencja poinformowała o zbliżającym się forum ministerialnym UE – Bałkany Zachodnie dotyczącym wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych, które odbędzie się w Skopje 26–27 października 2023 r.
Prezydencja i Komisja poinformowały ministrów o przystąpieniu UE do konwencji stambulskiej.
Komisja przedstawiła również stan negocjacji między UE a USA w sprawie porozumienia o elektronicznym materiale dowodowym oraz komunikat w sprawie planu działania UE w zakresie zwalczania handlu narkotykami i przestępczości zorganizowanej.
Szczegóły akredytacji znajdują się na tej stronie.
Udzielaniem akredytacji prasowej na szczyty międzynarodowe odbywające się w krajach spoza Unii Europejskiej będą zajmowały się organy rządowe tych krajów.