"Aby łatwiej było ci korzystać z portalu, używamy plików cookie. Niezbędne pliki cookie pozwalają na obsługę podstawowych funkcji portalu. Opcjonalne pliki cookie pomagają nam opracowywać anonimowe, zagregowane raporty statystyczne, abyśmy mogli lepiej odpowiadać na twoje potrzeby.
UE–Mercosur: Rada zgadza się na podpisanie kompleksowej umowy o partnerstwie i handlu
Rada przyjęła dziś dwie decyzje upoważniające do podpisania umowy o partnerstwie UE–Mercosur oraz przejściowej umowy handlowej między UE a Mercosurem.
Razem umowy te stanowią ważny krok w długoletnich stosunkach UE z partnerami z Mercosuru – Argentyną, Brazylią, Paragwajem i Urugwajem. Umowy ustanowią ramy dialogu politycznego, współpracy i stosunków handlowych w ramach zmodernizowanego i kompleksowego partnerstwa.
Zanim Rada będzie mogła formalnie je zawrzeć, swoją zgodę musi wyrazić Parlament Europejski. Wejście umowy o partnerstwie w życie będzie również wymagało ratyfikacji przez wszystkie państwa członkowskie UE.
Po ponad 25 latach, dzisiejsze decyzje stanowią historyczny krok w kierunku wzmocnienia strategicznego partnerstwa UE z Mercosurem. W czasach rosnącej niepewności na świecie musimy wzmocnić naszą współpracę polityczną, pogłębić więzi gospodarcze i podtrzymać wspólne zaangażowanie na rzecz zrównoważonego rozwoju. Umowy stworzą nowe możliwości dla przedsiębiorstw obu stron, a jednocześnie zapewnią solidne zabezpieczenia dla naszych najbardziej wrażliwych sektorów oraz sprawiedliwe i zrównoważone ramy handlu.
Michael Damianos, cypryjski minister energii, handlu i przemysłu
Umowa o partnerstwie UE–Mercosur
Umowa o partnerstwie UE–Mercosur łączy w jednych ramach dialog polityczny, współpracę i kompleksowe zaangażowanie sektorów. Obejmuje również filar handlowy i inwestycyjny, który zacznie w pełni obowiązywać po zawarciu i wejściu w życie umowy.
Przepisy te wzmocnią współpracę w obszarach takich jak zrównoważony rozwój, środowisko i działania w dziedzinie klimatu, transformacja cyfrowa, prawa człowieka, mobilność, zwalczanie terroryzmu i zarządzanie kryzysowe. Postanowienia dotyczące dialogu politycznego będą sprzyjać ściślejszej koordynacji w zakresie globalnych wyzwań, takich jak zmiana klimatu, utrzymywanie pokoju i migracja. Przepisy ułatwią również szeroką wymianę najlepszych praktyk w różnych kwestiach – od zarządzania po innowacje technologiczne. Umowa wzmocni też koordynację UE–Mercosur na forach międzynarodowych i zapewni zorganizowane platformy dialogu sektorowego.
Zgodnie z przyjętą dziś decyzją UE podpisze umowę i będzie tymczasowo stosować znaczne części rozdziałów dotyczących polityki i współpracy do czasu zakończenia procedur ratyfikacyjnych.
Przejściowa umowa handlowa
Przejściowa umowa handlowa odzwierciedla filar umowy o partnerstwie dotyczący liberalizacji handlu i inwestycji. Będzie funkcjonować jako samodzielna umowa do czasu pełnego wejścia w życie umowy o partnerstwie. Ma służyć jak najszybszemu osiągnięciu korzyści gospodarczych z wynegocjowanych zobowiązań handlowych.
Umowa zapewnia zmniejszenie ceł i umożliwia dostęp szerokiej gamy towarów i usług do nowych rynków. Poprawa warunków handlowych przyniesie korzyści kluczowym sektorom, takim jak rolnictwo, przemysł motoryzacyjny, farmaceutyczny i chemiczny. Umowa zawiera też przepisy, które ułatwią inwestycje i pozwolą usunąć bariery w transgranicznym handlu usługami, w szczególności usługami cyfrowymi i finansowymi. Przepisy dotyczące zamówień publicznych dadzą unijnym przedsiębiorstwom dostęp do przetargów publicznych w krajach Mercosuru.
Przejściowa umowa handlowa wchodzi w zakres wyłącznych kompetencji UE i w związku z tym nie wymaga ratyfikacji przez poszczególne państwa członkowskie. Przestanie ona obowiązywać z chwilą wejścia w życie umowy o partnerstwie.
Dwustronne środki ochronne
W związku z trwającym procesem legislacyjnym dotyczącym rozporządzenia w sprawie specjalnych środków ochronnych, decyzja Rady wprowadza szczegółowe ustalenia, dzięki którym UE będzie mogła szybko reagować na zakłócenia na rynku wynikające z importu wrażliwych produktów rolnych.
Do czasu formalnego przyjęcia negocjowanych przez Radę i Parlament Europejski stałych ram prawnych Komisja będzie uprawniona do stosowania w przypadku produktów rolnych dwustronnych środków ochronnych w ramach przejściowej umowy handlowej. Z kolei do produktów objętych kontyngentami taryfowymi zastosowanie będą miały zaostrzone wymogi dotyczące monitorowania. Państwa członkowskie będą mogły zwrócić się do Komisji o wszczęcie dochodzeń w sprawie środków ochronnych, a Komisja będzie zobowiązana do pełnego i terminowego informowania Rady o wszelkich planowanych działaniach ochronnych.
Te tymczasowe ustalenia zapewnią wysoki poziom ochrony unijnych rolników i sektorów rolno-spożywczych w okresie przejściowym.
Co dalej?
UE i jej partnerzy z Mercosuru przystąpią teraz do podpisania umów. Zanim będą one mogły zostać formalnie zawarte, Parlament Europejski będzie musiał wyrazić na nie zgodę.
Umowa o partnerstwie UE–Mercosur wejdzie w pełni w życie po tym, jak ratyfikują ją wszystkie państwa członkowskie UE i państwa Mercosuru. Przejściowa umowa handlowa pozostanie w mocy do czasu jej zastąpienia przez umowę o partnerstwie.
Umowa z partnerami z Mercosuru (Argentyną, Brazylią, Paragwajem i Urugwajem) stworzy największą na świecie strefę wolnego handlu, która będzie obejmować rynek liczący ponad 700 mln konsumentów. UE jest dla Mercosuru drugim co do wielkości partnerem w handlu towarami – w 2024 r. odpowiadała za niemal 17% całkowitego handlu Mercosuru. Wartość handlu UE z Mercosurem osiągnęła wtedy ponad 111 mld euro: 55,2 mld euro przypadło na eksport, a 56 mld euro na import. Od 2014 r. handel towarami między UE a Mercosurem wzrósł o ponad 36%. W 2023 r. (ostatnim roku, za który dostępne są dane) dwustronny handel usługami osiągnął wartość ponad 42 mld euro.
Negocjacje w sprawie układu o stowarzyszeniu UE-Mercosur rozpoczęły się w 1999 r. Zostały one pomyślnie zakończone 6 grudnia 2024 r. Ich wynikiem są dwa równoległe, odrębne pod względem prawnym instrumenty: umowa o partnerstwie UE–Mercosur, której zakres łączy dialog polityczny, współpracę i handel, oraz przejściowa umowa handlowa zawierająca zobowiązania handlowe i inwestycyjne, które mają mieć zastosowanie przed wejściem w życie umowy o partnerstwie.
17 grudnia 2025 r. Rada i Parlament Europejski osiągnęły wstępne porozumienie w sprawie rozporządzenia o dwustronnych środkach ochronnych między UE a Mercosurem. Przed wejściem umowy w życie obie instytucje będą musiały ją zatwierdzić i przyjąć.
