"Χρησιμοποιούμε cookies για να εξασφαλίσουμε τη βελτίωση της εμπειρίας περιήγησής σας. Χρειαζόμαστε τα απαραίτητα cookies για την υποστήριξη των βασικών λειτουργιών του ιστοτόπου του Συμβουλίου. Τα προαιρετικά cookies μας βοηθούν στην εκπόνηση ανώνυμων και συγκεντρωτικών στατιστικών, με σκοπό την καλύτερη εξυπηρέτηση των αναγκών σας.
Άτυπη βιντεοδιάσκεψη των υπουργών Έρευνας, 26 Φεβρουαρίου 2021
Κυριότερα αποτελέσματα
Έρευνα και καινοτομία στα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας: Επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις
Οι υπουργοί πραγματοποίησαν συζήτηση προσανατολισμού για τον τρόπο με τον οποίο ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) μπορεί να συμβάλει στην περαιτέρω ανάπτυξη του Ευρωπαϊκού Χώρου Έρευνας (ΕΧΕ).
Η έρευνα και η καινοτομία βρίσκονται στην κορυφή των προσπαθειών για οικονομική ανάκαμψη από την κρίση COVID-19. Μπορούν όχι μόνο να τονώσουν την οικονομική δραστηριότητα, αλλά και να επιταχύνουν την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα της οικονομίας μας. Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας προσφέρει μια μοναδική ευκαιρία για να ενισχυθεί ο Ευρωπαϊκός Χώρος Έρευνας και να αυξηθεί ο αντίκτυπός του — και αντιστρόφως.
Manuel Heitor, Υπουργός Επιστημών και Τεχνολογίας και Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης της Πορτογαλίας
Οι υπουργοί τόνισαν ότι η πανδημία COVID-19 αποκάλυψε τη σημασία που έχουν η έρευνα και η καινοτομία για την αντιμετώπιση της τρέχουσας υγειονομικής και οικονομικής κρίσης, καθώς και τη δυνατότητά τους να προλαμβάνουν την εμφάνιση αδυναμιών σε μελλοντικές κρίσεις. Επιπλέον, αναγνωρίστηκε ευρέως ότι η έρευνα και η καινοτομία είναι καθοριστικής σημασίας για την επίτευξη της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης.
Δεδομένου ότι ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας προσφέρει μια μοναδική ευκαιρία για την ενίσχυση του ΕΧΕ και την αύξηση του αντικτύπου του, οι υπουργοί συμφώνησαν ευρέως ότι οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις στα συστήματα έρευνας και καινοτομίας θα πρέπει να αποτυπώνονται δεόντως στα εθνικά σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας που εκπονούνται επί του παρόντος από τα κράτη μέλη.
Οι υπουργοί συμφώνησαν ότι οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και οι έξυπνες επενδύσεις στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας θα πρέπει να επικεντρώνονται στην έρευνα και την καινοτομία στους πλέον ελπιδοφόρους τομείς, όπως το ανανεώσιμο υδρογόνο, η υπολογιστική υψηλών επιδόσεων και η κβαντική υπολογιστική, η τεχνητή νοημοσύνη, τα διαστημικά συστήματα και οι κόμβοι καινοτομίας. Αρκετοί υπουργοί τόνισαν ότι είναι σημαντικό να επιταχυνθεί η εισαγωγή καινοτόμων λύσεων στην αγορά.
Αξιοποιώντας τα μεγάλα πλεονεκτήματα του ΕΧΕ, δηλαδή τις πανευρωπαϊκές υποδομές, τους ανθρώπινους πόρους, τη διακρατική συνεργασία στον τομέα της έρευνας και την ανοικτή επιστήμη, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά την ένταξη και να τονώσουν την οικονομική ευημερία μέσω της επιστήμης αριστείας. Εν προκειμένω, ορισμένοι υπουργοί επισήμαναν ότι είναι αναγκαίο να εκσυγχρονιστούν τα πανεπιστήμια και οι ερευνητικές σταδιοδρομίες, υπογραμμίζοντας πόσο σημαντικές είναι οι επενδύσεις στο ανθρώπινο κεφάλαιο και την ανάπτυξη δεξιοτήτων.
Πολλοί υπουργοί τόνισαν ότι είναι σημαντικό να στηριχθούν οι καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις και ΜΜΕ με την απλούστευση των διαδικασιών πρόσβασης σε χρηματοδότηση. Για να μεγιστοποιηθεί η μόχλευση, θα πρέπει να επιδιωχθούν συνέργειες μεταξύ των εθνικών προγραμμάτων χρηματοδότησης και των διαφόρων ευρωπαϊκών προγραμμάτων, ιδίως του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη», καθώς και των επενδύσεων του ιδιωτικού τομέα, και παράλληλα να αποφευχθούν οι αλληλεπικαλύψεις. Αρκετοί υπουργοί ανέφεραν επίσης τον ρόλο που διαδραματίζουν οι συμπράξεις στη συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στα διασυνοριακά έργα. Στο πλαίσιο αυτό, αρκετοί υπουργοί κάλεσαν την Επιτροπή να προσφέρει καθοδήγηση και εμπειρογνωμοσύνη ώστε να επιτευχθεί ο απαιτούμενος βαθμός συντονισμού για την επιτυχή υλοποίηση διασυνοριακών και πολυκρατικών έργων.
Η πορτογαλική Προεδρία ανακοίνωσε ότι τα αποτελέσματα της συζήτησης θα τροφοδοτήσουν τις προσεχείς συζητήσεις των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων κατά την εαρινή σύνοδο κορυφής της ΕΕ στις 25 και 26 Μαρτίου.
Διάφορα:
α) Πορεία των εργασιών όσον αφορά τον κανονισμό του Συμβουλίου σχετικά με τη σύσταση της κοινής επιχείρησης για την ευρωπαϊκή υπολογιστική υψηλών επιδόσεων
Η πορτογαλική Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς για την πρόοδο που έχει επιτευχθεί μέχρι στιγμής όσον αφορά την εξέταση του προτεινόμενου κανονισμού από τα προπαρασκευαστικά όργανα του Συμβουλίου. Η πρόταση συζητείται επί του παρόντος στην Ομάδα «Έρευνα».
β) Το φόρουμ του ΕΧΕ για τη μετάβαση και το Σύμφωνο για την έρευνα και την καινοτομία στην Ευρώπη
Η Επιτροπή ενημέρωσε τους υπουργούς για τις δραστηριότητες του φόρουμ του ΕΧΕ για τη μετάβαση, το οποίο δημιουργήθηκε τον Ιανουάριο. Σημειώθηκε ότι η Επιτροπή προτίθεται να υποβάλει έως τον Ιούλιο του 2021 πρόταση για ένα Σύμφωνο για την έρευνα και την καινοτομία, το οποίο θα αποτελέσει ακρογωνιαίο λίθο του μελλοντικού πλαισίου διακυβέρνησης του ΕΧΕ.
γ) Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη συμμετοχή της Ένωσης στην ευρωπαϊκή εταιρική σχέση στον τομέα της μετρολογίας, την υλοποίηση της οποίας αναλαμβάνουν από κοινού πλείονα κράτη μέλη
Η Επιτροπή παρουσίασε (σε δημόσια συνεδρίαση) την πρόταση απόφασης που υπέβαλε στις 23 Φεβρουαρίου η οποία επιτρέπει τη συμμετοχή της ΕΕ στην ευρωπαϊκή εταιρική σχέση στον τομέα της μετρολογίας.
δ) Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου σχετικά με τη σύσταση των κοινών επιχειρήσεων στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη»
Η Επιτροπή παρουσίασε την πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου που υπέβαλε στις 24 Φεβρουαρίου σχετικά με τη σύσταση των κοινών επιχειρήσεων στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη», που είναι γνωστός και ως «ενιαία βασική πράξη».
ε) Ενημέρωση σχετικά με την επιστημονική γνωμοδότηση για τη βιοαποδομησιμότητα των πλαστικών στο ανοικτό περιβάλλον
Οι υπουργοί ενημερώθηκαν από την Επιτροπή σχετικά με την επιστημονική γνωμοδότηση της ομάδας των κύριων επιστημονικών συμβούλων της Επιτροπής για τη βιοαποδομησιμότητα των πλαστικών στο ανοικτό περιβάλλον. Στη γνωμοδότηση διατυπώνονται συστάσεις σχετικά με τα κριτήρια που πρέπει να χρησιμοποιούνται ώστε να μεγιστοποιηθούν τα περιβαλλοντικά οφέλη των βιοαποδομήσιμων πλαστικών έναντι των συμβατικών. Σύμφωνα με την Επιτροπή, η ομάδα συνιστά τη συνολική μείωση της χρήσης πλαστικών.
στ) Εταιρική σχέση στον τομέα της ετοιμότητας για την αντιμετώπιση πανδημιών στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη»
Η Επιτροπή ενημέρωσε τους υπουργούς για την πλέον πρόσφατη πορεία των εργασιών όσον αφορά την προετοιμασία πρότασης της Επιτροπής για μια ευρωπαϊκή εταιρική σχέση στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας με σκοπό την ετοιμότητα για την αντιμετώπιση πανδημιών, στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη». Η εταιρική σχέση, την οποία ανακοίνωσε η Επιτροπή τον Απρίλιο του 2020, εντάσσεται στις δράσεις που θεσπίστηκαν στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης ERA vs. Corona και έχει ως στόχο να ενισχύσει τις δυνατότητες συντονισμένης ευρωπαϊκής αντίδρασης στην πανδημία COVID-19 από πλευράς έρευνας και καινοτομίας.
Τη διαπίστευση εκπροσώπων των μέσων ενημέρωσης για διεθνείς συνόδους κορυφής που πραγματοποιούνται εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναλαμβάνουν οι κυβερνητικές αρχές της χώρας υποδοχής.
Η έρευνα και η καινοτομία βρίσκονται στην κορυφή των προσπαθειών για οικονομική ανάκαμψη από την κρίση COVID-19. Μπορούν όχι μόνο να τονώσουν την οικονομική δραστηριότητα, αλλά και να επιταχύνουν την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα της οικονομίας μας. Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας προσφέρει μια μοναδική ευκαιρία για να ενισχυθεί ο Ευρωπαϊκός Χώρος Έρευνας και να αυξηθεί ο αντίκτυπός του — και αντιστρόφως.
