Skip to content

Horizon Europa

Horizon Europa is het toonaangevende EU-initiatief voor onderzoek en ontwikkeling. Het is de motor achter de wetenschappelijke en technologische excellentie van de EU, vergroot het concurrentievermogen en schept banen.

Wat is Horizon Europa?

Europa's toekomstige groei en welvaart hangen af van zijn vermogen om op internationaal niveau een leidende rol te blijven spelen op het gebied van onderzoek en innovatie.

Horizon Europa is het kaderprogramma van de Europese Unie voor onderzoek en innovatie (O&I) voor de periode 2021-2027. Het bouwt voort op het eerdere Horizon 2020-programma van de EU, waarmee bijna 35 000 projecten met zowat 40 000 partnerorganisaties werden gefinancierd.

Doelstellingen

Het programma:

  • versterkt de wetenschappelijke en technologische basis van de EU, onder meer door oplossingen te ontwikkelen voor de groene en de digitale transitie
  • helpt de duurzame­ontwikkelings­doelen te verwezenlijken
  • stimuleert concurrentievermogen en groei door O&I te ondersteunen van concept tot marktuitrol

Via Horizon Europa instrumentaliseert de EU haar wetenschap en technologie om zo het verschil te maken bij wereldwijde uitdagingen op kritieke gebieden als gezondheid, vergrijzing, veiligheid, verontreiniging en klimaat­verandering.

Horizon Europa zal naar verwachting:

  • tussen 2021 en 2027 tot wel 100 000 nieuwe banen op het gebied van O&I genereren
  • het bruto binnenlands product (bbp) van de EU in 25 jaar tijd met 0,19% doen stijgen
  • tegen 2045 voor elke geïnvesteerde euro tot wel 6 euro aan voordelen voor EU-burgers opleveren

Pijlers

Horizon Europa steunt op 3 pijlers:

Daarnaast is het hele programma gericht op een grotere, op excellentie gebaseerde deelname uit alle lidstaten. Dit zal het nationale onderzoeks- en innovatie­potentieel in heel Europa optimaliseren en zo de Europese Onderzoeks­ruimte (EOR) versterken.

Begroting

Met een begroting van € 95,5 miljard, waarvan € 5,4 miljard uit NextGenerationEU, vult het programma de nationale en regionale financiering voor O&I aan.

Wetenschap op topniveau

De eerste pijler van Horizon Europa versterkt de leidende rol van de EU op wetenschappelijk gebied en bevordert zo de ontwikkeling van hoogwaardige kennis en vaardigheden.

Via de Europese Onderzoeksraad (ERC) ondersteunt deze pijler grens­verleggende onderzoeks­projecten en stimuleert hij investeringen in onderzoeks­infra­structuren.

Met Marie Skłodowska-Curie-acties worden mobiliteit, opleiding en loopbaan­ontwikkeling van onderzoekers gefinancierd. Doelen:

  • de loopbanen van onderzoekers vooruit helpen
  • internationale samenwerking stimuleren
  • innovatief en interdisciplinair onderzoek in verschillende sectoren bevorderen

Wereldwijde uitdagingen en concurrentievermogen

De tweede pijler ondersteunt onderzoek en innovatie met betrekking tot maatschappelijke uitdagingen en industriële technologieën in de digitale sfeer en op gebieden als gezondheid, klimaat, energie, mobiliteit, civiele veiligheid, voeding en natuurlijke hulpbronnen.

Horizon Europa lanceert onderzoeks- en innovatiemissies gericht op grote maatschappelijke uitdagingen met specifieke, meetbare doelstellingen voor 2030.

De 5 EU-missiegebieden:

  • klimaatadaptatie
  • kanker
  • herstel van onze oceanen en wateren
  • klimaatneutrale en slimme steden
  • een bodemdeal voor Europa

Deze pijler bevordert ook een nieuwe benadering van Europese partnerschappen en omvat activiteiten van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (JRC), dat als belangrijkste taak heeft onafhankelijke, empirisch onderbouwde wetenschappelijke ondersteuning te bieden bij de beleidsvorming van de EU.

Innovatief Europa

De derde pijler is, via de Europese Innovatieraad(EIC), gericht op het bevorderen van alle vormen van innovatie, in het bijzonder baanbrekende en grensverleggende innovatie.

Innovatoren met een groot potentieel om toekomstige markten te creëren, en dan vooral start-ups en kleine en middelgrote ondernemingen, kunnen van a tot z bij de EIC terecht. De EIC helpt hen:

  • vanaf de prille onderzoeksfase
  • op te schalen
  • particuliere financiering aan te trekken
  • hun baanbrekende ideeën op de markt te brengen

Uit een tussentijdse evaluatie van het programma blijkt dat elke euro die via het EIC-fonds in innovatieve bedrijven wordt geïnvesteerd, meer dan 3 euro van particuliere investeerders aantrekt.

Pakket Horizon Europa: kaderprogramma voor onderzoek en innovatie 2028-2034

Op 16 juli 2025 publiceerde de Europese Commissie, als onderdeel van de meerjarenbegroting van de EU (het MFK), haar voorstel voor het volgende kaderprogramma Horizon Europa voor 2028-2034, dat een sterke wisselwerking met het Europees Fonds voor concurrentievermogen moet hebben.

Het programma rust op 4 pijlers:

  • wetenschap op topniveau: met pijler I wordt de Europese Onderzoeksraad uitgebreid, worden vooruitstrevende onderzoekers ondersteund en wordt het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek versterkt
  • concurrentievermogen en samenleving: pijler II heeft tot doel gezamenlijk onderzoek ter versterking van het Europees concurrentie­vermogen en in antwoord op grote maatschappelijke uitdagingen te stimuleren
  • innovatie: doel van pijler III is om de werkingssfeer van de Europese Innovatieraad uit te breiden naar risicovolle, disruptieve projecten en start-ups rond defensie en producten voor tweeërlei gebruik
  • Europese Onderzoeksruimte: pijler IV is gericht op een sterkere EOR, met een hervormde component voor bredere deelname en nieuwe steun voor onderzoeks- en technologie-infrastructuren

Het voorstel wordt momenteel besproken door de Raad en het Europees Parlement.

Onderwerpen

Laatst bijgewerkt: 26 juni 2026