Circulaire economie
De hulpbronnen van onze planeet zijn niet oneindig. De circulaire economie maakt het gebruik van producten en materialen duurzamer en biedt de EU de kans om concurrerender te worden.
Wat is de circulaire economie?
De circulaire economie is een systeem waarbij producten en materialen niet worden weggegooid, maar gedeeld, verhuurd, hergebruikt, gerepareerd, opgeknapt en gerecycled. Hierdoor hebben ze een langere levenscyclus en wordt zowel de hoeveelheid afval als de behoefte aan nieuwe goederen kleiner.
Momenteel is de wereldeconomie gebaseerd op een overwegend lineair model waarbij goederen maar kort worden gebruikt en vervolgens worden weggegooid. Dit leidt tot grote druk op de natuur en de hulpbronnen. Ook nemen de hoeveelheid afval en de vervuiling hierdoor toe.
Circulaire economie
- vermindert afval, hulpbronnenverbruik en vervuiling
- verkleint onze consumptievoetafdruk en emissies
- schept nieuwe banen en zakelijke kansen
- maakt Europa wereldwijd concurrerender
Lineaire economie
- is gebaseerd op het model "nemen-produceren- gebruiken-weggooien"
- zet natuurlijke hulpbronnen onder druk
- veroorzaakt afval en vervuilt het milieu
- vergroot de behoefte aan grondstoffen, waardoor de EU afhankelijker wordt van import
De noodzaak van een circulaire economie
Met de huidige productie- en consumptiepatronen en een groeiende wereldbevolking zullen er in 2050 3 planeten ter grootte van de aarde nodig zijn.
De overgang naar een circulaire economie betekent dat er minder goederen en materialen worden geproduceerd, wat dan weer zal leiden tot een lagere uitstoot van CO2 en andere verontreinigende stoffen, en tot een verminderd gebruik van de beperkte hulpbronnen van de aarde.
De circulaire economie levert voordelen op voor:
- het milieu, door het beter te beschermen
- de economie, door de afhankelijkheid van grondstoffen te verminderen
- de samenleving, door nieuwe kansen te bieden voor bedrijven en werkgelegenheid
De circulaire economie in de EU
Momenteel is maar net iets meer dan 10% van de in de EU gebruikte materialen afkomstig van gerecyclede materialen. Het percentage circulair materiaalgebruik bedroeg 11,8 % in 2023, een lichte stijging van 1,1 procentpunten ten opzichte van 2010.
Het grondstoffenverbruik per hoofd van de bevolking is de afgelopen 15 jaar langzaam gedaald. Uit gegevens blijkt dat er in 2023 in de EU 14,1 ton grondstoffen per persoon werd verbruikt. Dit in vergelijking met 16,3 ton in 2009 (Eurostat, 2023).
In de EU wordt meer dan 185 kg verpakkingsafval per persoon geproduceerd (Eurostat, 2025), terwijl in totaal slechts 38% van het afval wordt gerecycled en kan worden hergebruikt om nieuwe goederen te produceren.
Hoe gaat Europa over op een circulaire economie?
Het doel van de EU is om tussen nu en 2050 een circulaire en klimaatneutrale economie tot stand te brengen en het gebruik van gerecycled materiaal tussen 2020 en 2030 te verdubbelen.
De EU heeft een aantal beleidsinitiatieven gelanceerd om dit doel te bereiken.
Het gaat onder meer om het actieplan voor de circulaire economie, de richtlijn ecologisch ontwerp en de richtlijn recht op reparatie.
Circulaire economie
Laatst bijgewerkt: 3 februari 2025