Rada do Spraw Zagranicznych (28 maja 2018), 28 maja 2018

Główne wyniki

Iran

Rada do Spraw Zagranicznych dyskutowała o Iranie, a zwłaszcza o porozumieniu jądrowym z tym krajem w kontekście zapowiedzianego 8 maja przez USA wycofania się z tej umowy. Dyskusja nawiązywała do rozmowy, którą unijni przywódcy odbyli 16 maja w Sofii i podczas której jednomyślnie postanowili, że UE pozostanie przy porozumieniu, dopóki w pełni przestrzega go Iran. Dali też wówczas Komisji zielone światło, by była gotowa działać, gdyby naruszane były europejskie interesy.

Ministrowie podkreślili, że należy utrzymać porozumienie, gdyż jest ono kluczowe dla bezpieczeństwa regionu, to zaś wpływa na sytuację w Europie i w świecie. Z zadowoleniem odnieśli się do działań już podjętych przez Komisję Europejską dla ochrony europejskich firm, które nawiązały współpracę z Iranem po zniesieniu sankcji okołonuklearnych. Z uznaniem przyjęli też wszystkie starania, zwłaszcza te, które podejmują wysoka przedstawiciel i ministrowie spraw zagranicznych E3 (Francja, Niemcy, Wielka Brytania), aby zapewnić dalsze wdrażanie przez Iran porozumienia, które ma zapobiec opracowaniu przez ten kraj broni jądrowej.

Ponownie daliśmy zdecydowany polityczny sygnał jedności w związku z porozumieniem jądrowym z Iranem. Unii Europejskiej nie chodzi o interesy gospodarcze, lecz o bezpieczeństwo. Sądzimy bowiem, że bez porozumienia zagrożone będzie bezpieczeństwo regionu i Europy. Federica Mogherini, wysoka przedstawiciel do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa

Ministrowie poruszyli także inne kwestie nieobjęte porozumieniem: odnieśli się zwłaszcza do zaniepokojenia UE irańskim programem balistycznym i rolą Iranu w konfliktach regionalnych (zwłaszcza w Syrii i Jemenie) oraz do sytuacji w zakresie praw człowieka. Kwestiami tymi UE zajmuje się poza ramami porozumienia. Jednym z najnowszych kroków było doprowadzenie do spotkania na szczeblu dyplomatycznym między kilkoma państwami członkowskimi a Iranem w sprawie Jemenu. Odbyło się ono w Rzymie 3 maja, a rozmowy dotyczyły konkretnych działań budujących zaufanie.

Ministrowie spraw zagranicznych podkreślili również ważną rolę UE w stosunkach transatlantyckich oraz potrzebę kontynuowania rozmów z USA – tradycyjnym partnerem i sojusznikiem UE – o wielu kwestiach, w tym o Iranie.

• Oświadczenie wysokiej przedstawiciel wydane w imieniu UE po zapowiedzi prezydenta USA Donalda Trumpa w sprawie porozumienia jądrowego z Iranem (JCPOA) (komunikat prasowy z 9 maja 2018)
• Komisja Europejska chroni interesy przedsiębiorstw UE inwestujących w Iranie w ramach stałego zaangażowania UE w realizację JCPOA (komunikat prasowy Komisji z 18 maja 2018)

Wenezuela

Ministrowie spraw zagranicznych wymienili poglądy na temat Wenezueli w kontekście wyborów prezydenckich i regionalnych, które odbyły się 20 maja, oraz w kontekście wyboru Nicolása Maduro na drugą sześcioletnią kadencję. Rada przyjęła konkluzje o Wenezueli, podkreślając, że ani przebieg, ani wynik wyborów nie były wiarygodne, ponieważ proces wyborczy nie zapewnił niezbędnych gwarancji, by wybory były pluralistyczne i demokratyczne. W związku z tym UE apeluje o przeprowadzenie nowych wyborów prezydenckich, zgodnie z demokratycznymi normami uznanymi na szczeblu międzynarodowym i z wenezuelskim porządkiem konstytucyjnym.

Konkluzje stwierdzają, że w tym kontekście UE będzie działać szybko, zgodnie z ustalonymi procedurami, w celu nałożenia dodatkowych ukierunkowanych i odwracalnych sankcji, nieszkodzących ludności Wenezueli, której trudną sytuację UE pragnie złagodzić.

• Konkluzje Rady o Wenezueli (komunikat prasowy z 28 maja 2018)

Strefa Gazy

Podczas obiadu ministrowie omówili sytuację w Strefie Gazy w kontekście ostatnich wydarzeń, w tym przeniesienia amerykańskiej ambasady w Izraelu do Jerozolimy. Postanowili podjąć natychmiastowe działania, aby nie doszło do kolejnych ofiar śmiertelnych, w tym poprawić dostęp pomocy humanitarnej. Podkreślili też, że należy ożywić proces polityczny, i ponownie potwierdzili jednomyślne stanowisko Unii, zgodnie z którym należy wypracować rozwiązanie dwupaństwowe z Jerozolimą jako stolicą obu państw.

• Oświadczenie wysokiej przedstawiciel Federiki Mogherini w sprawie przemocy w Strefie Gazy i ostatnich wydarzeń (14 maja 2018) (Europejska Służba Działań Zewnętrznych)

Demokratyczna Republika Konga

Rada omówiła sytuację w Demokratycznej Republice Konga. Ministrowie spraw zagranicznych podkreślili, że proces wyborczy, który miałby prowadzić do wyborów powszechnych, zaplanowanych na 23 grudnia 2018 r., powinien być wiarygodny, prawnie umocowany i pluralistyczny. W kontekście niedawnych przypadków eboli wyrazili też zaniepokojenie ciężką sytuacją humanitarną w tym kraju.

• Demokratyczna Republika Konga: Rada przyjmuje konkluzje (komunikat prasowy z 11 grudnia 2017)
• Demokratyczna Republika Konga i UE (Europejska Służba Działań Zewnętrznych)

Porozumienie z krajami AKP

Ministrowie zapoznali się ze stanem prac nad decyzją Rady, by upoważnić Komisję do rozpoczęcia negocjacji nad przyszłym partnerstwem UE z państwami Afryki, Karaibów i Pacyfiku (AKP).

Rada poprosiła ambasadorów państw członkowskich przy UE (Coreper) o kontynuowanie prac w najbliższych dniach, tak by mandat negocjacyjny został uzgodniony i przyjęty jeszcze za prezydencji bułgarskiej.

• Umowa z Kotonu (podsumowanie informacyjne)