Conclusies van de Raad over de Centraal-Afrikaanse Republiek

1. De EU is ingenomen met het werk dat de afgelopen maanden door de Centraal-Afrikaanse overgangsautoriteiten is verricht. Er is aanzienlijke vooruitgang geboekt op politiek vlak, en met name met het forum van Bangui, een belangrijke stap op weg naar nationale verzoening. Deze inspanningen moeten in een geest van inclusiviteit en verantwoordelijkheid worden voortgezet om het overgangs­proces tot een goed einde te brengen. De internationale gemeenschap blijft zich inzetten om de CAR te helpen een uitweg uit de crisis te vinden. In dit verband is de Raad verheugd over de internationale conferentie op hoog niveau die op 26 mei in Brussel plaatsvond met deelname van de interim-president, mevrouw Catherine Samba Panza. Dit evenement vormde een belangrijke gelegenheid om de alomvattende aanpak van de EU in de CAR te bekrachtigen, en leidde tot de vrijmaking van bijkomende middelen voor het trustfonds Bêkou en humanitaire hulpverlening. De EU is eveneens verheugd over het positieve politieke engagement van de regio – de CEEAC en de AU – ter ondersteuning van de overgangsregering.

2. De EU erkent de deelname van alle internationale strijdkrachten in het land die moeten bijdragen tot de stabilisatie van de CAR, de blauwhelmen van MINUSCA en de Franse troepen van operatie Sangaris. De door de missie EUMAM RCA gestarte werkzaamheden moeten bijdragen tot de hervorming van de veiligheidssector, die essentieel is voor het herstel van het land. Die werkzaamheden moeten worden voortgezet in coördinatie met de andere acties van de internationale gemeenschap.

3. De afgelopen weken zijn vorderingen gemaakt met de voorbereidingen voor de verkiezingen. De EU is ingenomen met de publicatie van de herziene verkiezingskalender en met de eerste stappen voor registratie van de kiezers. De EU spoort de Centraal-Afrikaanse autoriteiten aan zich nog meer op dit prioritaire onderwerp toe te leggen, zodat er op de overeen­gekomen data geloofwaardige en transparante verkiezingen kunnen worden gehouden die open zijn voor iedereen, dus ook voor ontheemde bevolkingsgroepen en vluchtelingen in de buurlanden. Daarbij moet er bijzondere aandacht uitgaan naar vrouwen. Het forum van Bangui heeft een dynamiek van inclusiviteit op gang gebracht, die moet worden gehandhaafd. De EU verleent aanzienlijke financiële steun voor het verkiezingsproces. Om dat proces niet te ondermijnen, en omdat de financiering nog onvoldoende is, roept de EU op tot een strikte kostenbeheersing en tot het mobiliseren van alle potentiële donoren. Naast de financiële steun herhaalt de EU bereid te zijn het verkiezingsproces te blijven ondersteunen, ook op het gebied van verkiezingswaarneming. 

4. Het proces van ontwapening, demobilisatie en re-integratie (DDR) moet in het verlengde van de op 10 mei 2015 ondertekende overeenkomst snel een beheerste dynamiek van ontwapening op gang brengen, die door een groot deel van de gewapende groepen wordt onderschreven. De EU kan samenwerken met MINUSCA, die de Centraal-Afrikaanse autoriteiten op dit gebied ondersteunt, met name door middel van maatregelen met het oog op vrijwillige ontwapening. In dit verband benadrukt de EU dat zij nu reeds verschillende projecten op het gebied van integratie en verzoening ondersteunt, die worden gefinancierd door het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF) en het instrument voor bijdrage aan stabiliteit en vrede (IcSP). Daarnaast ondersteunt de EU de door het trustfonds Bêkou gesteunde acties voor het scheppen van banen voor Centraal-Afrikaanse jongeren. De EU is verheugd over de overeenkomst die is gesloten tussen de overgangsautoriteiten, de VN en de gewapende groepen op het gebied van demobilisatie van kindsoldaten. Zij roept op tot volledige uitvoering van deze overeenkomst. Het is belangrijk dat UNICEF – met de steun van de EU – helpt bij de re‑integratie van deze kinderen in de maatschappij.

5. In het verlengde van het DDR-proces moet de hervorming van de veiligheidssector, onder auspiciën van MINUSCA en in samenwerking met operatie Sangaris en de GVDB-missie EUMAM RCA, onverwijld vorderen en betrekking hebben op alle relevante gebieden, waaronder de gehele strafrechtketen. De EU is van mening dat de rol van de strijdkrachten (FACA), hun locatie, omvang, samenstelling en uitrusting, inclusief de individuele terugkeer van voormalige strijders naar de strijd­krachten, duidelijk moeten worden gespecificeerd na de verkiezingen en deel moeten uitmaken van de SSR, waarvan het proces nu van start moet gaan.

6. De EU blijft bezorgd over de moeilijke situatie op het vlak van de begroting van de Centraal-Afrikaanse staat. De EU levert met haar begrotingssteun een belangrijke bijdrage aan het functioneren ervan, en wenst dat de op gang gebrachte economische opleving wordt voortgezet zodat de CAR in zijn basisbehoeften kan voorzien. Het economisch herstel, dat onder meer zal kunnen worden gerealiseerd dankzij de belangrijke natuurlijke hulpbronnen waarover de CAR beschikt, vergt veiligheid, politieke stabiliteit en een beter beheer van de overheidsfinanciën.

7. De EU herinnert er, zoals in het kader van het forum van Bangui, aan dat er geen verzoening kan zijn zonder gerechtigheid. De vaststelling en afkondiging van de wet tot oprichting van het speciaal strafhof vormt een belangrijke stap in de strijd tegen straffeloosheid. Het strafhof moet zijn werkzaamheden onverwijld aanvatten en zich verzekeren van de volledige deelname van de CAR aan de werking ervan. De bevolking koestert namelijk zeer grote verwachtingen op dit gebied. De medewerking van de Centraal-Afrikaanse autoriteiten met de mechanismen van de Verenigde Naties voor de mensenrechten, en met het Internationaal Strafhof, moet bovendien worden voortgezet. 

8. De EU is, in haar solidariteit met het Centraal-Afrikaanse volk, voornemens haar humanitaire inspanningen in de CAR en in de buurlanden, waar zeer veel Centraal-Afrikaanse burgers een veilig onderkomen hebben gevonden, voort te zetten. De humanitaire noden blijven zeer groot. Ondanks een verbetering van de veiligheidssituatie blijft het uiterst moeilijk om in het binnenland bij de mensen in nood te komen. In deze overgangsfase is het cruciaal dat de internationale gemeenschap zich voor de CAR blijft inspannen om de humanitaire crisis aan te pakken via een alomvattende strategie voor ontheemden, ook in de buurlanden, die rekening houdt met het effect op de gastgemeenschappen. Tegelijkertijd herhaalt de EU haar engagement voor de versterking van de weerbaarheid van de bevolking tegen de effecten van de crisis, in het bijzonder door de uitvoering van het door de EU gelanceerde trustfonds Bêkou, dat de bijdragen van verschillende geldverschaffers verzamelt. De EU zet zich ook op langere termijn in voor de ontwikkeling van capaciteit en voor het herstel van essentiële staatsfuncties in het hele land, op basis van de sociale dienstverlening.