Raad Buitenlandse Zaken, 18/02/2019, 18 februari 2019

Voornaamste resultaten

Oekraïne

5 jaar na de gebeurtenissen in Maidan hebben wij een brede discussie gevoerd over inspanningen om het land te ondersteunen. Wat het hervormingsproces betreft, is Oekraïne niet langer het land dat het 5 jaar geleden was. Hoewel er nog veel te doen blijft, onder meer op het gebied van sociaal-economische hervormingen en corruptiebestrijding, is het duidelijk dat Oekraïne al een lange weg heeft afgelegd. Het is voornamelijk dankzij de inwerkingtreding van onze associatieovereenkomst, de diepe en brede vrijhandelsruimten en de visumversoepelingsovereenkomst dat de burgers van Oekraïne hier baat bij hebben gehad. Federica Mogherini, hoge vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid

De Raad heeft een uitvoerige bespreking over Oekraïne gehouden. Hij ging daarbij dieper in op het hervormingsproces en de veiligheids- en humanitaire situatie, met name in het oosten van Oekraïne en rond de Zee van Azov. De Raad sprak nogmaals zijn volledige steun uit voor de onafhankelijkheid, territoriale integriteit en soevereiniteit van Oekraïne en veroordeelde andermaal de illegale inlijving van de Krim en Sebastopol door Rusland.

De Ministers van Buitenlandse Zaken namen nota van de belangrijke vooruitgang die Oekraïne de afgelopen 5 jaar op een aantal cruciale gebieden heeft geboekt. Zij onderstreepten dat het momentum van de hervormingen in stand moet worden gehouden om de houdbaarheid op de lange termijn van de bereikte resultaten te verzekeren, in het bijzonder met het oog op de komende parlements- en presidentsverkiezingen.

De Raad verklaarde tevens dat er moet worden gezorgd voor een correct verloop van de verkiezingen in Oekraïne. Hij benadrukte dat de verkiezingswaarnemingsmissie van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) haar werkzaamheden moet kunnen uitvoeren en dat zij de verkiezingen volgens haar gebruikelijke praktijk moet kunnen waarnemen.

De ministers bespraken hoe de EU, na de ontwikkelingen rond de Zee van Azov en de Straat van Kertsj, kan bijdragen tot een verbetering van de situatie, met name door intensievere steun in de getroffen gebieden en in sectoren zoals spoor- en wegverbindingen, opleidingen en steun voor kmo's. Zij herhaalden de oproep van de EU om alle gedetineerde Oekraïense zeelieden onmiddellijk vrij te laten, de in beslag genomen vaartuigen terug te geven en alle schepen vrije doorgang door de Straat van Kertsj te verlenen.

• EU‑betrekkingen met Oekraïne (achtergrondinformatie)

Syrië

De Raad heeft de situatie in Syrië besproken. De Ministers van Buitenlandse Zaken herhaalden dat de EU haar volledige en ononderbroken steun verleent aan de inspanningen van speciaal VN-gezant Geir Pedersen, aan het door de VN geleide vredesproces van Genève voor Syrië, dat cruciaal blijft voor de uitvoering van Resolutie 2254 van de VN-Veiligheidsraad, en aan een geloofwaardige politieke transitie in Syrië als de enige duurzame langetermijnoplossing voor het conflict. De ministers herhaalden dat de EU pas bereid zal zijn aan de wederopbouw van Syrië bij te dragen wanneer er een brede, echte en inclusieve politieke transitie in volle gang is.

De ministers bespraken de voorbereidingen voor de conferentie Brussel III over de ondersteuning van de toekomst van Syrië en de regio, die van 12 tot en met 14 maart zal plaatsvinden en van essentieel belang blijft om de internationale gemeenschap verder te mobiliseren tot humanitaire hulp en weerbaarheidssteun voor het Syrische volk en de gastgemeenschappen. De hoge vertegenwoordiger benadrukte dat tijdens de conferentie nog meer aandacht aan de rol van het maatschappelijk middenveld en van vrouwen zal worden besteed, en dat verantwoordingsplicht en bestrijding van straffeloosheid een centrale rol zullen innemen.

• Ondersteuning van de toekomst van Syrië en de regio - conferentie in Brussel, 12‑14/03/2019
• Syrië: aanpak van de crisis door de Raad (achtergrondinformatie)

Venezuela

De Ministers van Buitenlandse Zaken bespraken de situatie in Venezuela, naar aanleiding van de eerste vergadering van de Internationale Contactgroep op 7 februari in Montevideo en in de aanloop naar de technische missie naar Caracas onder leiding van de EU en Uruguay. In het kader van de missie zal een evaluatie worden verricht van de steun die kan worden verleend om het pad te effenen voor een democratische en vreedzame oplossing van de crisis en, in het bijzonder, voor het houden van vervroegde presidentsverkiezingen.

De Ministers van Buitenlandse Zaken benadrukten tevens dat humanitaire hulp moet worden verleend aan mensen in nood en dat deze niet mag worden gebruikt voor politieke doeleinden die niet stroken met het internationaal humanitair recht.

Humanitaire hulp mag nooit worden gebruikt voor andere doeleinden dan het ondersteunen van een bevolking in nood. Federica Mogherini, hoge vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid

• Venezuela: antwoord van de Raad op de crisis

Hoorn van Afrika

De Raad heeft van gedachten gewisseld over de Hoorn van Afrika. De hoge vertegenwoordiger informeerde de ministers over haar bezoek aan de regio vorige week. De Ministers van Buitenlandse Zaken waren ingenomen met het historische vredesakkoord tussen Ethiopië en Eritrea. Zij bespraken hoe de EU kan bijdragen tot deze ongeziene kans om verzoening en economische integratie in de Hoorn van Afrika te versnellen. Zij bevestigden het engagement van de EU in de regio, die nog steeds voor grote uitdagingen staat, niet in de laatste plaats de veiligheidssituatie in Somalië. Zij benadrukten tevens dat er een sterke nadruk dient te liggen op de eerbiediging van de mensenrechten en op de situatie van migranten die, soms op zeer jonge leeftijd, levensgevaarlijke overtochten wagen.

Actuele kwesties

Aan het begin van de Raadszitting toonden de Ministers van Buitenlandse Zaken zich tevreden over de inwerkingtreding van het Prespa‑akkoord, die de naamswijziging van Noord-Macedonië mogelijk maakt. Voorts bespraken zij kort de situatie in de Democratische Republiek Congo.