Venezuela
De EU is bezorgd over de situatie in Venezuela en roept ertoe op de mensenrechten volledig te eerbiedigen. De EU verleent humanitaire hulp aan Venezolanen in nood en heeft sancties ingevoerd om democratische oplossingen aan te moedigen.
De crisis in Venezuela
Venezuela wordt geconfronteerd met een grote economische, sociale en politieke crisis die ernstige gevolgen heeft voor de burgers van het land. Openbare diensten zoals gezondheidszorg, water en sanitaire voorzieningen, en onderwijs zijn ingestort en basisgoederen zijn schaars.
Volgens de Verenigde Naties hebben 7,9 miljoen mensen in Venezuela (27,7% van de bevolking) humanitaire hulp nodig. Ongeveer 56% van de bevolking leeft in extreme armoede.
De voedselzekerheid in Venezuela blijft kritiek: 15% van de totale bevolking (ongeveer 4 miljoen mensen) heeft dringend voedselhulp nodig en 40% kampt met matige tot ernstige voedselonzekerheid. Ongeveer 62% van de bevolking heeft geen regelmatige toegang tot water.
Sinds 2015 zijn wereldwijd bijna 7,9 miljoen Venezolanen ontheemd. De meerderheid hiervan (meer dan 6,9 miljoen mensen) is in Latijns-Amerikaanse en Caribische landen opgevangen. Venezolanen vormen momenteel de op een na grootste groep asielzoekers in de EU, na Afghanen.
Tot 30% van de leerplichtige kinderen gaat niet regelmatig naar school en 13% neemt helemaal niet deel aan het onderwijssysteem. 70% van de bevolking heeft geen toegang meer tot gezondheidszorg. Uitbraken van ziekten zoals malaria en dengue treffen vaak de kwetsbaarste bevolkingsgroepen.
De verslechterende economische situatie, met een inflatie van 270% in 2025 volgens het Internationaal Monetair Fonds, verergert de reeds rampzalige humanitaire situatie.
Daarnaast wordt de druk op humanitaire middelen nog meer vergroot door blootstelling aan natuurlijke en door de mens veroorzaakte gevaren zoals overstromingen, aardverschuivingen, olielekken en gewapend geweld.
De Europese Unie heeft, samen met haar Venezolaanse en internationale partners, altijd gepleit voor een vreedzame, democratische en inclusieve oplossing onder Venezolaanse leiding om een einde te maken aan de crisis.
Optreden VS in Venezuela
De hoge vertegenwoordiger riep alle actoren op tot kalmte en terughoudendheid om escalatie te voorkomen en tot een vreedzame oplossing van de crisis te komen.
Zij herinnerde eraan dat de beginselen van het internationaal recht en het VN-Handvest onder alle omstandigheden moeten worden geëerbiedigd. Als pijler van de internationale veiligheidsarchitectuur dragen de leden van de VN-Veiligheidsraad daarbij een bijzondere verantwoordelijkheid.
De EU heeft herhaaldelijk verklaard dat het Nicolás Maduro aan de legitimiteit van een democratisch verkozen president ontbreekt, en pleit voor een door de Venezolanen geleide vreedzame overgang naar democratie, met inachtneming van de soevereiniteit van het land. Het recht van de Venezolanen om hun toekomst te bepalen, moet gestand worden gedaan.
Ook de EU heeft als prioriteit de bestrijding van grensoverschrijdende georganiseerde criminaliteit en drugshandel, die de veiligheid wereldwijd ernstig bedreigen. Tegelijkertijd benadrukte de hoge vertegenwoordiger dat deze uitdagingen via duurzame samenwerking moeten worden aangepakt, met volledige eerbiediging van het internationaal recht en de beginselen van territoriale integriteit en soevereiniteit.
De EU staat in nauw contact met de VS en met regionale en internationale partners om de dialoog met alle betrokken partijen te ondersteunen en te faciliteren, teneinde onder leiding van de Venezolanen tot een onderhandelde, democratische, inclusieve en vreedzame oplossing van de crisis te komen.
Wil Venezuela de democratie herstellen en de huidige crisis te boven komen, dan zal het de wil van zijn bevolking moeten respecteren.
Op dit kritieke moment is het van wezenlijk belang dat alle actoren de mensenrechten en het internationaal humanitair recht ten volle eerbiedigen. Alle politieke gevangenen in Venezuela moeten onvoorwaardelijk worden vrijgelaten.
De consulaire instanties van de EU-lidstaten werken nauw samen om de veiligheid van EU-burgers te beschermen, ook van hen die illegaal in Venezuela worden vastgehouden.
Presidentsverkiezingen van 2024
De EU blijft uiterst bezorgd over de mensenrechtenschendingen na de presidentsverkiezingen in Venezuela op 28 juli 2024.
Tijdens de daaropvolgende bijeenkomsten van de Europese Raad in oktober en december 2024 riepen de EU-leiders de Venezolaanse autoriteiten op om:
- de democratische wil van het Venezolaanse volk te eerbiedigen
- een einde te maken aan het geweld tegen en de repressie en de intimidatie van de oppositie en het maatschappelijk middenveld
- politieke gevangenen vrij te laten
- een einde te maken aan de ongegronde beschuldigingen aan het adres van EU-landen en volledige consulaire toegang te verlenen aan Europese burgers die in Venezuela worden vastgehouden
- de verplichtingen van Venezuela uit hoofde van het internationaal recht na te komen
Voorts benadrukten zij dat alleen volledige en onafhankelijk verifieerbare resultaten zullen worden aanvaard en erkend. De EU zal al haar instrumenten inzetten om de democratie en een vreedzame en inclusieve transitie in Venezuela te ondersteunen.
Conclusies van de Europese Raad:
Verklaringen namens de EU:
- Venezuela: verklaring van de hoge vertegenwoordiger namens de Europese Unie (persmededeling, 10 januari 2025)
- Venezuela: verklaring van de hoge vertegenwoordiger namens de EU over de recente ontwikkelingen na de verkiezingen (persmededeling, 24 augustus 2024)
- Venezuela: verklaring van de hoge vertegenwoordiger namens de EU over de ontwikkelingen na de verkiezingen (persmededeling, 4 augustus 2024)
Humanitaire hulp voor Venezolanen
Sinds 2016 heeft de EU € 572 miljoen aan humanitaire noodhulp aan Venezuela toegekend. In 2026 werd € 52 miljoen uitgekeerd om in de dringendste behoeften van de Venezolanen te voorzien.
De financiering helpt noodlijdende Venezolanen in Venezuela en de buurlanden van Venezuela bij te staan. De humanitaire hulp van de EU wordt verleend via VN-agentschappen, internationale niet-gouvernementele organisaties (ngo's) en het Rode Kruis.
De hulp is vooral bedoeld voor kwetsbare groepen, zoals kinderen, jongeren, zwangere vrouwen en moeders die borstvoeding geven, ouderen en inheemse groepen.
De financiering binnen het land is vooral gericht op het verlenen van gezondheidszorg, hulp bij bescherming, water, sanitaire voorzieningen en hygiëne, onderwijs in noodsituaties en voedings- en voedselsteun, alsook steun voor rampenparaatheid en responscapaciteit in noodsituaties.
De bijstand aan vluchtelingen en intern ontheemden is gericht op medische nooddiensten, voedselhulp, het verstrekken van juridische informatie en ondersteuning, bescherming (met name tegen gendergerelateerd geweld en mensenhandel), onderwijs in noodsituaties en onderdak.
Aardbevingen van 24 juni 2026
Na de verwoestende aardbevingen die Venezuela troffen op 24 juni, heeft de EU via het EU-mechanisme voor civiele bescherming reddingsteams en andere noodhulp naar Venezuela gestuurd.
Daarnaast is de Copernicus-satellietdienst van de EU geactiveerd in de noodkarteringsmodus, om kosteloos tijdige en nauwkeurige satellietbeelden en andere georuimtelijke gegevens te leveren.
De EU staat klaar om verdere bijstand te verlenen als daar ter plaatse behoefte aan is.
Sancties tegen Venezuela
De Raad voerde op 13 november 2017 sancties tegen Venezuela in. Het gaat om:
- een embargo op wapens en materiaal dat voor binnenlandse repressie wordt gebruikt
- een reisverbod en een bevriezing van tegoeden ten aanzien van personen en entiteiten die verantwoordelijk zijn voor mensenrechtenschendingen en het ondermijnen van de democratie en de rechtsstaat in Venezuela
Deze sancties moeten democratisch gedragen oplossingen bevorderen die het land politiek stabieler maken en ervoor zorgen dat de dringende behoeften van de Venezolanen worden gelenigd. Ze zijn zodanig ontworpen dat ze de Venezolaanse bevolking geen schade berokkenen. De intrekking van de deze sancties zal afhangen van tastbare vooruitgang op het gebied van de mensenrechten en de rechtsstaat in Venezuela, samen met betekenisvolle stappen in de richting van een echte dialoog en een democratische transitie.
De sancties zijn momenteel van toepassing op 69 personen en zijn onlangs verlengd tot en met 10 januari 2027.
Zie ook
Crisisrespons
Humanitaire hulp
Waarom neemt de EU sancties?
Laatst bijgewerkt: 29 juni 2026