Ochrona danych w UE
UE ma najbardziej restrykcyjne na świecie przepisy o ochronie danych. Ochrona danych osobowych jest uznawana w UE za prawo podstawowe.
Dane osobowe w erze cyfrowej
Szybki postęp techniczny ostatnich dwóch dekad przyniósł nowe wyzwania związane z ochroną danych. Dane wymienia się i zbiera na coraz większą skalę, czasem wręcz na szczeblu globalnym, a ludzie coraz częściej publicznie udostępniają informacje o sobie.
Także integracja społeczno-gospodarcza, którą daje rynek wewnętrzny, skutkuje dużo intensywniejszą transgraniczną wymianą danych.
Aby w pełni uwzględnić zachodzące zmiany i propagować gospodarkę cyfrową, należy dobrze chronić dane, a równocześnie umożliwić ich swobodny przepływ.
Jeśli chodzi o dane osobowe wykorzystywane do ścigania przestępstw, ich przetwarzanie i wymiana są coraz częściej niezbędne organom krajowym w walce z przestępczością międzynarodową i terroryzmem.
Jasne i spójne zasady ochrony danych na szczeblu UE są zatem warunkiem usprawnienia współpracy tych organów.
Ochrona danych jako prawo podstawowe
Odkąd w 2007 r. został podpisany traktat lizboński, ochrona danych osobowych jest w UE prawem podstawowym. Potwierdzają to:
- Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
- Karta praw podstawowych UE.
Tym samym UE zyskała konkretną podstawę prawną pozwalającą przyjmować przepisy o ochronie tego prawa.
Zgodnie z art. 8 unijnej Karty praw podstawowych każdy w UE ma prawo do:
- ochrony danych osobowych, które go dotyczą
- dostępu do zebranych danych, które go dotyczą, i ich sprostowania.
Przykładowe dane osobowe
- imię i nazwisko
- adres domowy
- adres e-mail, taki jak imię[email protected]
- numer dokumentu tożsamości
- dane o lokalizacji (np. ustawienia lokalizacji w telefonie komórkowym)
- adres IP
- identyfikator plików cookie
- identyfikator reklamowy w telefonie
- dane przechowywane przez szpital lub lekarza (np. symbol jednoznacznie identyfikujący konkretną osobę).
Ogólne rozporządzenie o ochronie danych (RODO)
W 2016 r. przyjęte zostało, a w maju 2018 r. weszło w życie ogólne rozporządzenie o ochronie danych (RODO).
W 2016 r. przyjęte zostało, a w maju 2018 r. weszło w życie ogólne rozporządzenie o ochronie danych (RODO).
Pojawienie się RODO oznacza, że istnieje jeden zbiór przepisów o ochronie danych dla wszystkich przedsiębiorstw prowadzących działalność w UE, niezależnie od tego, gdzie mają siedzibę.
RODO zreformowało wcześniejsze przepisy i teraz:
- osoby fizyczne mają większą kontrolę nad swoimi danymi osobowymi
- firmy mogą działać na równych zasadach.
RODO daje obywatelom większą kontrolę nad tym, w jaki sposób ich dane są wykorzystywane w internecie, w tym w odniesieniu do usług online, reklamy i zautomatyzowanego przetwarzania.
Dyrektywa o ochronie danych w ściganiu przestępstw
Dyrektywa o ochronie danych osobowych przetwarzanych na potrzeby ścigania przestępstw ma zapewnić osobom fizycznym prawo do ochrony ich danych osobowych, a równocześnie gwarantować wysoki poziom bezpieczeństwa publicznego.
Dotyczy zarówno transgranicznego, jak i krajowego przetwarzania danych przez właściwe organy państw członkowskich w celu ścigania przestępstw.
Dyrektywa została przyjęta w 2016 r., a weszła w życie w 2018 r.
Ostatnia aktualizacja: 8 czerwca 2026