Sankcje za naruszanie praw człowieka: kalendarium

Rada postanowiła nałożyć sankcje na siedem osób i trzy podmioty odpowiedzialne za poważne pogwałcenia praw człowieka, w tym handel ludźmi, tortury i inne okrutne, nieludzkie i poniżające traktowanie, w związku z funkcjonowaniem centrów oszustw internetowych w Azji Południowo-Wschodniej.

Wśród podmiotów objętych sankcjami znajdują się grupa Prince Holding i grupa Jin Bei (oba podmioty z siedzibą w Kambodży), a także Democratic Karen Benevolent Army, birmańska grupa zbrojna kontrolująca terytorium w stanie Karen w Mjanmie/Birmie.

• Centra oszustw internetowych w Azji Południowo-Wschodniej: UE obejmuje sankcjami 7 osób i 3 podmioty odpowiedzialne za poważne pogwałcenia praw człowieka (komunikat prasowy z 30 lipca 2026)

Rada postanowiła nałożyć sankcje na 15 osób i jeden podmiot odpowiedzialnych za poważne naruszenia praw człowieka wobec ukraińskich jeńców wojennych i więźniów cywilnych.

Objęci sankcjami odpowiadają za torturowanie i inne okrutne, nieludzkie i upokarzające traktowanie ukraińskich jeńców wojennych i więźniów cywilnych na okupowanych terytoriach ukraińskich oraz w Rosji, w tym w kolonii karnej nr 10 (Udarny) i kolonii karnej nr 7 (Pakino).

• Naruszenia praw człowieka ukraińskich jeńców wojennych: UE nakłada sankcje na 15 osób i jeden podmiot (komunikat prasowy z 13 lipca 2026 r.)

Rada przyjęła dodatkowe sankcje wobec trzech ekstremistycznych osadników izraelskich i czterech organizacji, które ich wspierają.

Są oni odpowiedzialni za poważne i systematyczne naruszenia praw człowieka wobec Palestyńczyków na Zachodnim Brzegu, w tym naruszanie powszechnego prawa do korzystania z najwyższego osiągalnego poziomu nietykalności fizycznej i psychicznej, prawa własności, prawa do życia prywatnego i rodzinnego, wolności religii lub przekonań oraz prawa do edukacji.

• Ekstremistyczni izraelscy osadnicy: UE umieszcza na liście sankcyjnej cztery podmioty i trzy osoby (komunikat prasowy z 28 maja 2026)

Rada postanowiła przedłużyć do 8 grudnia 2026 r. sankcje za pogwałcenia i naruszenia praw człowieka. Zaktualizowała też listę osób, podmiotów i organów objętych sankcjami.

• Globalne sankcje UE za naruszanie praw człowieka przedłużone o rok (komunikat prasowy z 4 grudnia 2025)

UE nałożyła sankcje na Wadima Bułhakowa i Aleksieja Pikina, którzy są odpowiedzialni za tortury lub okrutne, nieludzkie lub poniżające traktowanie lub karanie w krymskich zakładach karnych i aresztach. Sankcje zostały przyjęte w ramach globalnego systemu sankcji UE za naruszenia praw człowieka.

• Naruszenia praw człowieka: Rada obejmuje sankcjami dwie osoby za nadużycia w ośrodkach zatrzymań na Krymie (komunikat prasowy z 5 września 2025)

Rada nałożyła sankcje na osiem osób i jeden podmiot w ramach globalnego systemu sankcji UE za naruszenia praw człowieka.

Dzisiejsze wpisy są wyrazem zaniepokojenia Unii transgranicznymi represjami, które stosowane są przez irańskie organy państwowe, regularnie wykorzystujące popleczników, zwłaszcza przestępców i zorganizowane grupy przestępcze, i które wymierzone są w dysydentów i obrońców praw człowieka na całym świecie, w tym na terytorium Unii.

• Iran: Rada nakłada sankcje na 8 osób i jeden podmiot za poważne naruszenia praw człowieka i transgraniczne represje (komunikat prasowy z 15 lipca 2025)

Rada nałożyła sankcje na pięć osób odpowiedzialnych za poważne pogwałcenia i naruszenia praw człowieka w Syrii, w tym za wspieranie użycia broni chemicznej w ramach reżimu Baszara Al-Asada, a także za udział w niedawnych aktach przemocy w regionach przybrzeżnych.

• Naruszenia praw człowieka: UE nakłada sankcje na pięciu Syryjczyków powiązanych z byłym reżimem Baszara Al-Asada za wspieranie zbrodni przeciwko ludzkości oraz podsycanie przemocy na tle religijnym lub politycznym (komunikat prasowy z 23 czerwca 2025)

W odpowiedzi na falę przemocy, która miała miejsce w regionie przybrzeżnym Syrii w marcu 2025 r., UE nałożyła w ramach globalnego systemu sankcji za naruszenia praw człowieka sankcje na dwie osoby i trzy podmioty.

• Syria: UE przyjmuje akty prawne znoszące sankcje gospodarcze wobec tego kraju (komunikat prasowy z 28 maja 2025)

Rada mianowała Kajsę Ollongren specjalną przedstawicielką UE ds. praw człowieka.

Nowa specjalna przedstawicielka będzie kontynuowała prace swoich poprzedników, aby przyczynić się do realizacji unijnej polityki w dziedzinie praw człowieka, stanowisk UE w sprawie propagowania przestrzegania międzynarodowego prawa humanitarnego oraz wspierania międzynarodowego sądownictwa karnego.

• Prawa człowieka: UE mianuje byłą minister Holandii specjalną przedstawicielką (komunikat prasowy z 23 czerwca 2025)

Rada postanowiła przedłużyć do 8 grudnia 2025 r. sankcje za pogwałcenia i naruszenia praw człowieka. Zaktualizowała też listę osób i podmiotów objętych sankcjami.

• Globalne sankcje UE za naruszanie praw człowieka przedłużone o kolejny rok (komunikat prasowy z 2 grudnia 2024)

Rada zatwierdziła dodatkowe sankcje wobec osób i podmiotów odpowiedzialnych za poważne naruszenia praw człowieka w różnych częściach świata, w tym za tortury oraz systematyczne i powszechne akty przemocy seksualnej i przemocy ze względu na płeć. Decyzję podjęto w ramach globalnego systemu sankcji UE za naruszenia praw człowieka.

Sankcjom podlegają m.in. następujące osoby:

• Abdel Karim Mohammad Ibrahim, szef sztabu armii syryjskiej, i Ali Mahmoud Abbas, były minister obrony Syrii i zastępca głównodowodzącego armii syryjskiej
• Ri Chang Dae, minister bezpieczeństwa państwowego Koreańskiej Republiki Ludowo-Demokratycznej
• Jewgienij Sobolew, szef tzw. „służby penitencjarnej”, zainstalowanej przez Moskwę w tymczasowo okupowanym obwodzie chersońskim w Ukrainie.

• Przemoc seksualna i przemoc ze względu na płeć: UE nakłada sankcje na 4 osoby i 2 podmioty w ramach globalnego systemu sankcji UE za naruszenia praw człowieka (komunikat prasowy z 22 lipca 2024)

UE przyjęła sankcje wobec osób i podmiotów odpowiedzialnych za poważne i systematyczne naruszenia praw człowieka wobec Palestyńczyków na Zachodnim Brzegu, w tym naruszanie powszechnego prawa do korzystania z najwyższego osiągalnego poziomu nietykalności fizycznej i psychicznej, prawa własności, prawa do życia prywatnego i rodzinnego, wolności religii lub przekonań oraz prawa do edukacji.

Sankcje objęły też izraelską grupę aktywistów stosujących przemoc i blokujących dostęp do Strefy Gazy ciężarówkom dostarczającym pomoc humanitarną, w tym żywność, wodę i paliwo.

• Ekstremistyczni osadnicy i stosujący przemoc aktywiści z Izraela: nowe sankcje UE za naruszanie praw człowieka (komunikat prasowy z 15 lipca 2024)

Rada postanowiła nałożyć sankcje na dwa podmioty i cztery osoby odpowiedzialne za poważne naruszenia praw człowieka wobec Palestyńczyków, w tym tortury i inne okrutne, nieludzkie i poniżające traktowanie lub karanie, oraz za naruszanie prawa własności i prawa do życia prywatnego i rodzinnego przysługujących Palestyńczykom na Zachodnim Brzegu.

Podmioty objęte sankcjami to:

• Lehava – radykalna prawicowa grupa żydowskich suprematystów
• Hilltop Youth – radykalna grupa młodzieżowa, której członkowie dopuszczają się aktów przemocy wymierzonych w Palestyńczyków i ich wioski na Zachodnim Brzegu.

Rada podjęła tę decyzję w ramach globalnego systemu sankcji UE za naruszenia praw człowieka.

• Ekstremistyczni osadnicy na okupowanym Zachodnim Brzegu i we Wschodniej Jerozolimie: Rada nakłada sankcje na cztery osoby i dwa podmioty za poważne naruszenia praw człowieka wobec Palestyńczyków (komunikat prasowy z 19 kwietnia 2024)

W odpowiedzi na liczne akty przemocy seksualnej i przemocy ze względu na płeć, do których doszło podczas brutalnych, masowych ataków terrorystycznych przeprowadzonych 7 października 2023 r. w całym Izraelu, Rada wpisała na listę sankcyjną trzy podmioty:

• Brygady Al-Kuds – skrzydło zbrojne objętej unijnymi sankcjami organizacji terrorystycznej Palestyński Islamski Dżihad
• Siły Al-Nukhba – jednostkę sił specjalnych objętej unijnymi sankcjami organizacji terrorystycznej Hamas
• Brygady Al-Kassam – skrzydło wojskowe Hamasu.

Rada podjęła tę decyzję w ramach globalnego systemu sankcji UE za naruszenia praw człowieka.

• Ataki terrorystyczne w Izraelu 7 października 2023 r.: Rada nakłada sankcje na trzy podmioty odpowiedzialne za przemoc seksualną (komunikat prasowy z 12 kwietnia 2024)

Rada postanowiła nałożyć sankcje na 33 osoby i 2 podmioty powiązane z nagłą śmiercią rosyjskiego polityka opozycji Aleksieja Nawalnego w kolonii karnej o zaostrzonym rygorze. Decyzja ta została podjęta w ramach globalnego systemu sankcji UE za naruszenia praw człowieka.

Na liście sankcyjnej znalazły się kolonie karne, w których Aleksiej Nawalny był przetrzymywany od czerwca 2022 r. aż do śmierci:

• kolonia poprawcza IK-6
• kolonia poprawcza o zaostrzonym rygorze IK-3.

Wiadomo, że w obydwu koloniach na więźniów wywiera się presję fizyczną i psychiczną i że stosuje się wobec nich pełną izolację, tortury i przemoc. Sankcje nałożono również na szefa kolonii IK-3 Wadima Kalinina i na kilku jego zastępców.

Ponadto Rada postanowiła wciągnąć na listę członków władzy sądowniczej i wysokich rangą urzędników systemu penitencjarnego i Ministerstwa Sprawiedliwości.

• Śmierć Aleksieja Nawalnego: UE nakłada sankcje na 33 osoby i 2 podmioty w ramach globalnego systemu sankcji za naruszenia praw człowieka (komunikat prasowy z 22 marca 2024)

Z uwagi na ciągłe pogarszanie się sytuacji w zakresie praw człowieka w Rosji Rada zatwierdziła sankcje wobec kolejnych czterech osób i jednego podmiotu w ramach globalnego systemu sankcji Unii Europejskiej za naruszenia praw człowieka.

Do listy sankcyjnej dodano trzy osoby zatrudnione w rosyjskim systemie sprawiedliwości odpowiedzialne za poważne naruszenia praw człowieka, w tym za arbitralne aresztowania i zatrzymania, zwłaszcza w związku ze sprawą Władimira Kary-Murzy – polityka opozycji, działacza na rzecz demokracji i zdecydowanego krytyka Kremla.

Na liście znalazła się również rosyjska pararządowa Liga Bezpiecznego Internetu, która wspiera rząd rosyjski w egzekwowaniu cenzury, a także Jekaterina Mizulina, przewodnicząca Ligi, odpowiedzialna za poważne i systematyczne naruszenia wolności opinii i wypowiedzi.

• Globalny system sankcji za naruszenia praw człowieka: Rada dodaje cztery osoby i jeden podmiot do unijnej listy sankcyjnej (komunikat prasowy z 29 stycznia 2024)

Rada postanowiła nałożyć sankcje na dziewięć osób i trzy podmioty w związku z ich rolą w popełnianiu poważnych pogwałceń i naruszeń praw człowieka, w szczególności aktów przemocy seksualnej i przemocy ze względu na płeć.

Decyzja ta potwierdza, że UE jest zdecydowana promować i chronić prawa człowieka na całym świecie. Na listę sankcyjną wpisano:

• dwóch p.o. talibskich ministrów szkolnictwa wyższego oraz krzewienia cnót i zapobiegania wadom, którzy odpowiadają za dekrety zakazujące kobietom dostępu do szkolnictwa wyższego i wprowadzające segregację płciową w korzystaniu z przestrzeni publicznej
• dowódców w komisariacie policji w Moskwie odpowiedzialnych za arbitralne aresztowania i zatrzymania, a także torturowanie i inne okrutne, nieludzkie lub poniżające traktowanie w kontekście cenzury i prześladowań prowadzonych przez rosyjskie władze; lista obejmie też wysokich rangą członków rosyjskich sił zbrojnych, których jednostki w marcu i kwietniu 2022 r. systematycznie uczestniczyły w aktach przemocy seksualnej i przemocy ze względu na płeć w Ukrainie w kontekście niczym niesprowokowanej i nieuzasadnionej agresji wojskowej Rosji na ten kraj
• urzędników rządowych dowodzących bojówkami w Sudanie Południowym, które odpowiadają za powszechne i systematyczne stosowanie przemocy seksualnej i przemocy ze względu na płeć jako taktyki wojennej w tym kraju
• zastępcę ministra spraw wewnętrznych Mjanmy/Birmy
• więzienie w Gharczak w Iranie, Syryjską Gwardię Republikańską i Biuro Dowódcy ds. Bezpieczeństwa Wojskowego w Mjanmie/Birmie, na które nałożono sankcje w związku z ich rolą w poważnych naruszeniach praw człowieka o charakterze seksualnym i ze względu na płeć.

Umieszczone w wykazie osoby i podmioty będą objęte zamrożeniem aktywów w UE. Objęte zostaną również zakazem wjazdu na terytorium UE. Ponadto osoby i podmioty z UE nie będą mogły im udostępniać, bezpośrednio ani pośrednio, środków finansowych.

• Przemoc wobec kobiet i dziewcząt: UE nakłada sankcje na 9 osób i 3 podmioty w ramach globalnego systemu sankcji za naruszenia praw człowieka (komunikat prasowy z 7 marca 2023)

Rada postanowiła nałożyć sankcje na kolejne osoby i podmioty związane z Grupą Wagnera. Powodem jest międzynarodowy wymiar i powaga działań grupy oraz jej destabilizujący wpływ na kraje, w których działa.

Grupa Wagnera to nieposiadający osobowości prawnej prywatny podmiot wojskowy z siedzibą w Rosji, ale obecny w kilku krajach, takich jak:

• Ukraina
• Libia
• Republika Środkowoafrykańska
• Mali
• Sudan.

W ramach globalnego systemu sankcji UE za naruszenia praw człowieka Rada postanowiła przede wszystkim objąć sankcjami osiem osób i siedem podmiotów odpowiedzialnych za poważne naruszenia praw człowieka w Republice Środkowoafrykańskiej i Sudanie lub zaangażowanych w te naruszenia. W ramach systemu sankcji wobec Mali Rada objęła sankcjami nimi jedną osobę odpowiedzialną za działania zagrażające pokojowi, bezpieczeństwu lub stabilności tego kraju.

Dwie osoby zostały objęte sankcjami za działania podważające integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażającymi.

• Grupa Wagnera: Rada dodaje 11 osób i 7 podmiotów do unijnej listy sankcyjnej (komunikat prasowy z 25 lutego 2023)

Rada postanowiła dodać 32 osoby i 2 podmioty do listy osób i podmiotów objętych sankcjami za naruszenia praw człowieka w Iranie.

Wśród tych osób znaleźli się:

• irański minister kultury i nauk islamskich oraz irański minister edukacji
• zastępca dowódcy Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) oraz rzecznik tej formacji zbrojnej
• współzałożyciele Ravin Academy (podmiot objęty unijnymi sankcjami)
• posłowie do parlamentu irańskiego popierający brutalne represje
• członkowie policji, wymiaru sprawiedliwości w różnych częściach kraju oraz dyrektorzy więzień i strażnicy więzienni.

Na liście sankcyjnej znalazły się też Fundacja Współpracy Irańskich Organów Ochrony Porządku Publicznego oraz Instytut Nauk Policyjnych i Studiów Społecznych.

• Iran: unijne sankcje wobec kolejnych sprawców poważnych naruszeń praw człowieka (komunikat prasowy z 20 lutego 2023)

Dwa lata po wojskowym zamachu stanu z 1 lutego 2021 r. w Mjanmie/Birmie Rada przyjęła sankcje wobec 9 osób i 7 podmiotów w związku z:

• dalszą eskalacją przemocy
• poważnymi naruszeniami praw człowieka
• zagrożeniami dla pokoju, bezpieczeństwa i stabilności w kraju.

• Mjanma/Birma: UE nakłada szóstą serię sankcji na 9 osób i 7 podmiotów (komunikat prasowy z 20 lutego 2023)

Rada postanowiła dodać 18 osób i 19 podmiotów do listy osób i podmiotów objętych sankcjami za naruszenia praw człowieka w Iranie.

Powodem jest ich rola w powszechnym i nieproporcjonalnym użyciu siły wobec pokojowych demonstrantów protestujących po śmierci Mahsy Amini.

Wśród tych osób znaleźli się:

• przedstawiciele irańskiego rządu i parlamentu (Madżlesu)
• prominenci polityczni i medialni
• wysocy rangą członkowie irańskich sił bezpieczeństwa, w tym Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC).

• Iran: UE przyjmuje dalsze sankcje w związku z łamaniem praw człowieka (komunikat prasowy z 23 stycznia 2023)

The Council added 20 individuals and one entity to the list of those subject to restrictive measures in the context of the existing Iran human rights sanctions regime.

This is in view of the role of these individuals in the death of Mahsa Amini and the violent response to the unacceptable repression of the ongoing protests in Iran.

• Iran: EU adopts Council conclusions and additional restrictive measures for human rights violations (press release, 12 December 2022)
• Iran: EU restrictive measures (background information)

Rada dodała kolejnych 29 osób i 3 podmioty do listy osób i podmiotów objętych sankcjami za naruszenia praw człowieka w Iranie. Obecnie na liście znajduje się ogółem 126 osób i 11 podmiotów.

• Iran: unijne sankcje wobec kolejnych sprawców poważnych naruszeń praw człowieka (komunikat prasowy z 14 listopada 2022)
• Iran: EU restrictive measures (background information)

Rada dodała 11 osób i 4 podmioty do listy osób i podmiotów objętych sankcjami za naruszenia praw człowieka w Iranie. Ma to związek z ich rolą w związku ze śmiercią Mahsy Amini i brutalną reakcją na niedawne demonstracje w tym kraju.

• Iran: UE obejmuje sankcjami sprawców poważnych naruszeń praw człowieka (komunikat prasowy z 17 października 2022)
• Iran: EU restrictive measures (background information)

Women and men across Iran have exercised their fundamental right to assemble and protest, following the death of Mahsa Amini. Concern has been raised that the response of the Iranian security and police forces has been disproportionate and resulted in the loss of lives as well as a large number of injuries.

For the European Union and its member states, the widespread and disproportionate use of force against nonviolent protestors is unjustifiable and unacceptable. People in Iran, as anywhere else, have the right to peaceful protest. That right must be ensured in all circumstances.

The decision to severely restrict internet access by the relevant Iranian authorities and to block instant messaging platforms blatantly violates freedom of expression.

• Iran: Declaration by the High Representative on behalf of the EU (press release, 25 September 2022)

Rada przyjęła decyzję i rozporządzenie ustanawiające globalny system sankcji za naruszenia praw człowieka.

UE wyposaża się w ramy umożliwiające jej podjęcie działań wobec tych, którzy są odpowiedzialni za poważne przypadki złamania lub naruszenia praw człowieka na całym świecie, są zaangażowani w takie akty lub są z nimi powiązani. UE będzie mogła ukierunkować swoje działania na:

• osoby
• podmioty
• organy.

Takie sankcje będą obejmowały zakaz podróżowania mający zastosowanie do osób fizycznych oraz zamrożenie środków finansowych mające zastosowanie zarówno do osób fizycznych, jak i do podmiotów.

Poza tym osoby fizyczne i podmioty w UE nie będą mogły udostępniać środków finansowych – czy to bezpośrednio czy pośrednio – osobom i podmiotom znajdującym się w wykazie.

• UE przyjmuje globalny system sankcji za naruszenia praw człowieka (komunikat prasowy z 7 grudnia 2020)