Rada do Spraw Zagranicznych, 7 grudnia 2020

Wyniki obrad

Na kilka dni przed Międzynarodowym Dniem Praw Człowieka, który przypada 10 grudnia, Rada przyjęła decyzję i rozporządzenie ustanawiające globalny system sankcji za naruszenia praw człowieka. Umożliwi on UE wskazywanie osób, podmiotów i organów, które są odpowiedzialne za poważne pogwałcenia i naruszenia praw człowieka, uczestniczą w takich czynach lub są z nimi powiązane – niezależnie od tego, w którym miejscu na świecie do tego dojdzie.

Jest to porozumienie przełomowe i pierwsze tego rodzaju. Dzięki niemu Unia Europejska może nakładać sankcje za poważne naruszenia i pogwałcenia praw człowieka na całym świecie. Dla osób odpowiedzialnych za te czyny będzie to wyraźny znak, że poniosą konsekwencje. Josep Borrell, wysoki przedstawiciel UE do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa

• UE przyjmuje globalny system sankcji za naruszenia praw człowieka (komunikat prasowy z 7 grudnia 2020)

Sprawy bieżące

Wysoki przedstawiciel Josep Borrell przedstawił ministrom informacje na temat wyborów parlamentarnych, które odbyły się 6 grudnia 2020 r. w Wenezueli i które w opinii UE nie były wolne, uczciwe i demokratyczne. Wysoki przedstawiciel podkreślił, że UE, latynoamerykańscy partnerzy zebrani w międzynarodowej grupie kontaktowej oraz inne podmioty powinni razem pomóc Wenezuelczykom w znalezieniu demokratycznego i pokojowego rozwiązania.

• Wenezuela: oświadczenie wysokiego przedstawiciela wydane w imieniu UE na temat wyborów do Zgromadzenia Narodowego (7 grudnia 2020)

Ministrowie wysłuchali informacji o sytuacji w Gruzji, gdzie partie większościowe i opozycyjne muszą kontynuować wysiłki, by określić sposób postępowania po wyborach parlamentarnych.

Później Rada zapoznała się z najnowszymi wydarzeniami dotyczącymi Turcji – z myślą o posiedzeniu Rady Europejskiej 10–11 grudnia. W tym kontekście wysoki przedstawiciel stwierdził, że postawa Turcji zasadniczo nie zmieniła się i że Rada Europejska przeanalizuje, w jaki sposób Turcja odpowiedziała na unijną ofertę podjęcia konstruktywnych działań i dialogu.

Ministrowie przyjrzeli się sytuacji na Białorusi, gdzie społeczeństwo jest nadal represjonowane przez władze. Omówili też wydarzenia w Etiopii, a wysoki przedstawiciel podkreślił, że konieczne jest wznowienie dialogu i poszukiwanie pokojowego i trwałego rozwiązania konfliktu. Dodał również, że UE zdecydowanie popiera inicjatywę podjętą w tym zakresie przez Unię Afrykańską.

Stosunki transatlantyckie

W nawiązaniu do wstępnej wymiany poglądów, która odbyła się 19 listopada podczas wideokonferencji ministrów spraw zagranicznych, i do wspólnego komunikatu przyjętego przez Komisję i wysokiego przedstawiciela 2 grudnia Rada rozmawiała o tym, jak zdynamizować partnerstwo strategiczne ze Stanami Zjednoczonymi i współpracować z nową administracją, która rozpocznie urzędowanie w styczniu 2021 r. Ministrowie zaznaczyli, że silne, wzajemne i długofalowe partnerstwo powinno stać się podstawą odnowionego globalnego sojuszu między UE a USA.

W tym kontekście Rada przyjęła konkluzje w sprawie stosunków UE–USA.

• Konkluzje Rady w sprawie stosunków Unia Europejska – Stany Zjednoczone (7 grudnia 2020)
• Wspólny komunikat Komisji i wysokiego przedstawiciela

Strategiczna autonomia

Rada rozmawiała o tym, jak zwiększyć i faktycznie zapewnić strategiczną autonomię UE z punktu widzenia polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. Ministrowie zostali poproszeni w szczególności o wskazanie konkretnych inicjatyw i projektów politycznych, które pomogą wzmocnić zdolność UE do działania i poszerzą jej globalne wpływy.

Podczas debaty zaznaczono, że dyskusja o strategicznej autonomii jest także uzupełnieniem dążeń do zwiększenia odporności UE i jej wielostronnego zaangażowania.

Sprawy różne

W punkcie „Sprawy różne” Rada przeanalizowała wdrażanie ustawy o bezpieczeństwie narodowym wprowadzonej 30 czerwca 2020 r. w Hongkongu i podkreśliła, że sytuacja polityczna uległa pogorszeniu, a szczególnie ucierpiał pluralizm polityczny i wolność wyrażania opinii. UE będzie nadal wdrażać konkluzje Rady wyrażające polityczne poparcie dla autonomii Hongkongu w ramach zasady „jeden kraj, dwa systemy”, a w razie konieczności może w przyszłości rozważyć dalsze kroki.

Rada przyjęła konkluzje w sprawie: Libanu, cywilnego wymiaru WPBiO i unijnej mediacji.

• Konkluzje Rady w sprawie Libanu (7 grudnia 2020)
• Cywilny wymiar WPBiO: Rada przyjmuje konkluzje na 2021 r.
• Konkluzje Rady w sprawie unijnej mediacji (7 grudnia 2020)