Παρατηρήσεις του Προέδρου κ. Donald Tusk πριν από την άτυπη σύνοδο των αρχηγών κρατών ή κυβερνήσεων, 23/9/2015

Καλησπέρα σας, 

Ο στόχος μου για αυτή τη σύνοδο ήταν να πάψουμε να είμαστε δακτυλοδεικτούμενοι και να γίνει ειλικρινής συζήτηση μεταξύ των ηγετών για τη φύση του προβλήματος και τις πιθανές λύσεις. Δεύτερον, να συμφωνήσουμε βραχυπρόθεσμα μέτρα που θα πρέπει να εφαρμοστούν πριν από το τακτικό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για τη μετανάστευση που θα γίνει σε τρεις εβδομάδες. 

Η αποψινή μας συζήτηση βασίστηκε σε γεγονότα, όχι σε αισθήματα. Υπάρχουν οκτώ εκατομμύρια εκτοπισμένοι στη Συρία, ενώ τέσσερα εκατομμύρια περίπου κατέφυγαν στις γειτονικές χώρες. Μιλάμε για εκατομμύρια πιθανών προσφύγων που προσπαθούν να φθάσουν στην Ευρώπη από τη Συρία και μόνον. Για να μην αναφερθώ στο Ιράκ, το Αφγανιστάν, την Ερυθραία και άλλες χώρες. Πρόσφατα, επισκέφθηκα καταυλισμούς προσφύγων στην Τουρκία και την Ιορδανία και άκουσα ένα μόνο μήνυμα: είμαστε αποφασισμένοι να πάμε στην Ευρώπη. Είναι σαφές ότι το μεγαλύτερο κύμα προσφύγων και μεταναστών δεν έχει φθάσει ακόμη. Θα πρέπει, λοιπόν, να διορθώσουμε την πολιτική των ανοικτών πυλών. Η έμφαση είναι πλέον στην προστασία των εξωτερικών μας συνόρων και την εξωτερική αρωγή προς τους πρόσφυγες και τις γειτονικές μας χώρες. 

Κατόπιν τούτων, οι ηγέτες συμφώνησαν να αυξήσουν τη βοήθεια προς τον Λίβανο, την Ιορδανία, την Τουρκία και άλλες χώρες στην περιοχή. Περισσότερη βοήθεια θα προσφερθεί με αντάλλαγμα την ενισχυμένη συνεργασία. Τουλάχιστον 1 δισ. ευρώ πρόσθετης χρηματοδότησης για βοήθεια προς τους πρόσφυγες στην περιοχή θα δοθεί μέσω της Ύπατης Αρμοστείας και του Παγκόσμιου Επισιτιστικού Προγράμματος. Θα ήθελα, τώρα, να ευχαριστήσω τους ηγέτες που ανταποκρίθηκαν στην έκκλησή μου την περασμένη Παρασκευή και προσέφεραν ρευστό στο Παγκόσμιο Επισιτιστικό Πρόγραμμα. 

Οι ηγέτες συμφώνησαν επίσης ότι πρέπει να σταματήσει η σημερινή χαώδης κατάσταση στα εξωτερικά μας σύνορα. Η σωστή διαχείριση και ο έλεγχος στα εξωτερικά μας σύνορα είναι ευθύνη όλων μας. Θα ήταν άδικο να μεταθέσουμε όλο το βάρος στην Ιταλία ή την Ελλάδα ή σε άλλες χώρες. Συμφωνήσαμε, λοιπόν, να βοηθήσουμε με κάθε δυνατό τρόπο, μεταξύ άλλων με συνεργασία και με κομβικά σημεία υποδοχής. Αυτό είναι, μάλιστα, μεγάλη επιτυχία, δεδομένου ότι μόλις λίγες μέρες νωρίτερα το θέμα των κομβικών σημείων υποδοχής ήταν αμφιλεγόμενο. Ήταν καλή η συζήτηση σήμερα και όλοι οι ηγέτες, με πνεύμα καλής συνεργασίας, συμφώνησαν ότι τα κομβικά σημεία υποδοχής θα πρέπει να υλοποιηθούν μέχρι το τέλος Νοεμβρίου. 

Τα μέτρα που αποφασίσαμε σήμερα δεν θα βάλουν τέλος στην κρίση. Είναι όμως αναγκαία βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση. Αναμένουμε ότι θα γίνουν αρκετά πριν ξαναβρεθούμε για το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Οκτωβρίου. Σήμερα, συμφωνήσαμε όλοι ότι δεν μπορούμε να συνεχίσουμε όπως πριν. Εάν δεν αλλάξουμε τακτική, ο χώρος του Σένγκεν θα υπάρχει μόνο στη θεωρία. 

Ο Jean-Claude θα σας μιλήσει αναλυτικότερα για τα διάφορα μέτρα. Θα ήθελα, όμως, να τον ευχαριστήσω, τον ίδιο αλλά και την ομάδα του, για τις μεγάλες προσπάθειες που κατέβαλαν της τελευταίες λίγες εβδομάδες. Σήμερα φάνηκε η βοήθειά σας.

Σας ευχαριστώ.