Skip to content

Jak UE finansuje drogę ku neutralności klimatycznej?

Państwa UE zobowiązały się do 2050 r. osiągnąć neutralność klimatyczną. Transformacja ekologiczna będzie wymagać olbrzymich inwestycji.

UE i jej państwa członkowskie zarezerwowały na ten cel niemal 660 mld EUR w obecnym wieloletnim budżecie. Ponadto na działania klimatyczne przeznaczana jest również część dochodów z aukcji uprawnień do emisji. Pieniądze będą rozdzielone za pośrednictwem szeregu funduszy ukierunkowanych na różne aspekty transformacji ekologicznej. UE wspiera także prywatne inwestycje w technologie, dzięki którym europejska gospodarka staje się bardziej ekologiczna.

Infografika przedstawia środki finansowe przyznane przez UE na przejście na neutralność klimatyczną.

Jak UE finansuje drogę ku neutralności klimatycznej?

UE i jej państwa członkowskie uwzględniają kwestię klimatu w swoich wydatkach. Infografika przedstawia unijne fundusze i narzędzia wykorzystywane do rozdziału znacznej części budżetu UE wraz z częścią dochodów z aukcji uprawnień do emisji.

34% – czyli niemal 658 mld EUR – z budżetu UE na lata 2021–2027 oraz z instrumentu odbudowy Next Generation EU zostanie przeznaczonych na działania klimatyczne (w tym 275,7 mld EUR z Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności oraz 93,5 mld EUR z Funduszu Spójności i Funduszu Rozwoju Regionalnego). Na działania klimatyczne przeznaczona zostanie także część dochodów z aukcji uprawnień do emisji.

Nie pozostawiać nikogo w tyle

Społeczny Fundusz Klimatyczny

Co najmniej 86,7 mld EUR w latach 2026–2032 na wsparcie obywateli i firm najbardziej odczuwających skutki nowego systemu handlu emisjami dotyczącego budynków, transportu drogowego i paliw dla dodatkowych sektorów.

Fundusz będzie finansowany z dochodów ze sprzedaży uprawnień w ramach zarówno obecnego, jak i nowego systemu handlu emisjami.

Mechanizm sprawiedliwej transformacji

Około 55 mld EUR na zaradzenie społeczno-gospodarczym skutkom transformacji ekologicznej – wsparcie dla regionów, sektorów i pracowników w najtrudniejszej sytuacji.

Trzy filary:

1. Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji

19,7 mld EUR mających wygenerować ponad 27 mld EUR inwestycji w następujących dziedzinach:

  • wydajne inwestycje w MŚP i tworzenie nowych firm
  • badania i rozwój, innowacje cyfrowe i konektywność
  • czysta i odnawialna energia
  • gospodarka o obiegu zamkniętym i renaturalizacja terenu
  • szkolenie pracowników i bezrobotnych
  • edukacja i włączenie społeczne.

2. System sprawiedliwej transformacji w ramach InvestEU

Specjalna gwarancja budżetowa mająca wygenerować do 15 mld EUR inwestycji w najbardziej dotkniętych regionach.

3. Instrument pożyczkowy na rzecz sektora publicznego

  • 1,3 mld EUR dotacji z budżetu UE
  • 6–8 mld EUR pożyczek z Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI).

Cel: zwiększyć do 15,3 mld EUR inwestycje sektora publicznego w potrzeby rozwojowe regionów.

Fundusz Modernizacji

W latach 2021‒2030 około 57 mld EUR dla 10 państw członkowskich o niskim dochodzie z przeznaczeniem na:

  • energię odnawialną
  • efektywność energetyczną
  • magazynowanie energii
  • sieci energetyczne
  • sprawiedliwą transformację w regionach zależnych od węgla.

(Dokładna kwota zależy od opłaty emisyjnej. Wartość obliczona na podstawie 75 EUR/tCO2).

Fundusz Modernizacji jest finansowany z aukcji uprawnień do emisji w ramach unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS): na początek 2% ogółu uprawnień na lata 2021‒2030.

Od stycznia 2021 r. wykorzystano 12,65 mld EUR na wsparcie ponad 170 projektów w 10 krajach.

Promowanie innowacji oraz badań i rozwoju

„Horyzont Europa”

93,5 mld EUR za pośrednictwem kluczowego unijnego programu finansowania badań naukowych i innowacji. 35% środków na projekty związane z klimatem, by:

  • przeciwdziałać zmianie klimatu
  • osiągnąć oenzetowskie cele zrównoważonego rozwoju
  • stymulować konkurencyjność i wzrost UE.

Fundusz Innowacji

W latach 2020–2030 około 40 mld EUR na innowacyjne technologie niskoemisyjne, w tym:

  • technologie i procesy w sektorach energochłonnych
  • wychwytywanie, użycie i składowanie dwutlenku węgla
  • odnawialne źródła energii
  • magazynowanie energii.

Fundusz Innowacji jest finansowany ze sprzedaży aukcyjnej około 530 mln uprawnień do emisji w ramach EU ETS. Dokładna kwota zależy od opłaty emisyjnej. Wartość obliczona na podstawie 75 EUR/tCO2).

Ochrona środowiska

Program LIFE na rzecz środowiska i klimatu

5,4 mld EUR w latach 2021‒2027 na wsparcie projektów i działań obejmujących:

  • przyrodę i bioróżnorodność
  • gospodarkę o obiegu zamkniętym i jakość życia
  • łagodzenie zmiany klimatu i adaptację
  • przechodzenie na czystą energię.

Poza UE

UE i jej państwa członkowskie są największym na świecie publicznym sponsorem działań klimatycznych. W 2023 r. przeznaczono na ten cel prawie 36,3 mld EUR (28,6 mld ze źródeł publicznych i 7,2 mld środków prywatnych). Ma to pomóc krajom rozwijającym się:

  • redukować emisje
  • budować odporność na skutki zmiany klimatu.
Tematy

Ostatnia aktualizacja: 31 stycznia 2025