Szczyt klimatyczny COP26
Między 31 października a 13 listopada światowi przywódcy spotkali się w Glasgow na szczycie klimatycznym COP26. Co oznacza skrót COP26 i czemu służyło spotkanie?
Czym jest COP26?
Konferencja klimatyczna ONZ COP26 to ważne wydarzenie, podczas którego przywódcy wszystkich państw świata spotykają się, by ustalić, jak zintensyfikować globalne działania na rzecz rozwiązania kryzysu klimatycznego.
Niemal 30 lat temu światowi przywódcy po raz pierwszy zebrali się, by wspólnie zająć się problemem zmiany klimatu. ONZ poprosiła państwa, by podpisały konwencję klimatyczną zobowiązującą każde z nich do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych.
Od tego czasu państwa-sygnatariusze konwencji (formalnie zwane „stronami”) spotykają się co roku, by omawiać postępy i wyzwania (w 2020 r. spotkanie nie odbyło się z uwagi na pandemię Covid-19).
Skrót COP oznacza „konferencję stron” (ang. conference of the parties) konwencji ONZ w sprawie zmian klimatu. COP 26 to 26. spotkanie stron konwencji, a jego gospodarzem była Wielka Brytania we współpracy z Włochami.
Na spotkaniu strony dokonały przeglądu swoich zobowiązań w ramach celu porozumienia paryskiego, jakim jest utrzymanie wzrostu średniej temperatury na świecie znacznie poniżej 2°C w stosunku do poziomu sprzed epoki przemysłowej oraz kontynuowanie działań na rzecz ograniczenia wzrostu temperatury do 1,5°C.
Dlaczego COP26 był tak ważny?
Zdaniem naukowców niedopuszczenie, by temperatura wzrosła o więcej niż 1,5°C to najlepszy sposób na ocalenie planety przed niebezpiecznymi skutkami zmiany klimatu. Jednak obecnie świat nie jest na dobrej drodze do osiągnięcia tego celu, gdyż globalne temperatury stale rosną.
Najnowszy raport Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) informuje, że globalne ocieplenie coraz bardziej – często w sposób nieodwracalny – oddziałuje na strukturę opadów, oceany i wiatry we wszystkich regionach świata. W UE i na całym świecie wzrasta częstotliwość i skala skrajnych zjawisk pogodowych, takich jak fale upałów, powodzie i pożary lasów.
Niezwykle pilnie należy podjąć działania przeciwko zmianie klimatu. COP26 skupił światowych przywódców wokół wspólnego działania na rzecz ograniczenia wzrostu temperatur i zmiany klimatu.
Spotkanie COP26 miało przede wszystkim:
- skłonić do realizacji ambitniejszych celów w zakresie ograniczenia emisji gazów cieplarnianych do 2030 r.
- przedyskutować środki pozwalające dostosować się do nieuniknionych skutków zmiany klimatu
- zwiększyć finansowanie działań klimatycznych, zwłaszcza na rzecz krajów rozwijających się.
Jakie było przesłanie UE na COP26?
UE chce być wzorem, stając na czele globalnej walki ze zmianą klimatu. Przez te lata przyjęła jedne z najbardziej zaawansowanych przepisów środowiskowych na świecie i zrealizowała wcześniejsze cele w zakresie redukcji emisji. W tym roku UE odnowiła swoje ambicje klimatyczne zgodnie z porozumieniem paryskim, zobowiązując się do ograniczenia emisji o co najmniej 55% do 2030 r. i czyniąc ten cel obowiązkiem prawnym poprzez europejskie prawo klimatyczne.
Jednak zmiana klimatu jest zagrożeniem globalnym, zatem UE nie może działać sama.
Na konferencji COP26 Unia zachęcała innych do zwiększenia ich zobowiązań i działań na rzecz ograniczenia emisji i nasilenia środków przystosowawczych, tak by cele porozumienia paryskiego nadal były możliwe do osiągnięcia.
Jako podmiot wnoszący największy wkład w międzynarodowe finansowanie działań związanych z klimatem, UE wywiązuje się ze swojego zobowiązania na rzecz zapewniania krajom rozwijającym się funduszy, które pomogą im stawić czoła skutkom zmiany klimatu. Będzie nadal przyczyniać się do osiągnięcia globalnego celu, jakim jest uruchamianie do 2025 r. 100 mld dolarów rocznie. UE zachęca inne kraje rozwinięte do wniesienia wkładu we wspieranie krajów rozwijających się.
- Rada ustala stanowisko UE na szczyt klimatyczny COP26 (komunikat prasowy z 6 października 2021)
- Rada przyjmuje konkluzje w sprawie finansowania działań w związku ze zmianą klimatu (komunikat prasowy z 5 października 2021)
- Najnowsze unijne działania klimatyczne (podsumowanie informacyjne)
- Wkład Europy w finansowanie działań klimatycznych (infografika)
Kto reprezentował UE podczas COP26?
Na spotkaniu COP26 Unię reprezentowały Rada i Komisja Europejska. W skład delegacji UE weszli urzędnicy Rady i Komisji, a na jej czele stanęli przewodniczący Rady Europejskiej Charles Michel, przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen i premier Słowenii Janez Janša, który obecnie przewodniczy Radzie UE.
Jeśli chodzi o Radę, w posiedzeniu i dyskusjach w imieniu 27 państw członkowskich UE uczestniczyła Słowenia. Stanowisko, jakie UE jako całość przedstawiła podczas negocjacji i które miało zaowocować odnowieniem zobowiązań przez państwa, zostało uzgodnione przed spotkaniem, podczas ostatniej Rady ds. Środowiska.
Rada odgrywa ważną rolę w kontekście umów międzynarodowych z państwami spoza UE oraz z organizacjami międzynarodowymi. Zatwierdza wytyczne negocjacyjne i wyraża zgodę na zawarcie umowy.
5 faktów o unijnym celu dotyczącym neutralności klimatycznej
Walka ze zmianą klimatu jest absolutnie niezbędna dla przyszłości Europy i świata. W 2019 r. przywódcy UE zatwierdzili cel polegający na osiągnięciu przez UE neutralności klimatycznej do 2050 r. To pokłosie zobowiązań UE i jej państw członkowskich w ramach porozumienia paryskiego z 2015 r. Czym jest neutralność klimatyczna i jak UE zamierza osiągnąć ten cel, dbając równocześnie o dobrostan obywateli?