Konkluzje Rady w sprawie Libii

Posiedzenie Rady do Spraw Zagranicznych
Bruksela 9 lutego 2015

1. UE z zadowoleniem przyjmuje fakt, że w Genewie rozpoczął się libijski dialog polityczny, w którym pośredniczy ONZ. Nadzieję UE wzbudzają dwie rundy rozmów na szczeblu politycznym oraz podjęcie dyskusji między przedstawicielami miast i samorządów. UE wyraża uznanie dla starań podjętych przez specjalnego przedstawiciela Sekretarza Generalnego ONZ, Bernardina Leona, by doprowadzić do rozmów między stronami. Zdaniem UE ważne jest, by proces ten obejmował możliwie największą liczbę stron, tak by wszyscy Libijczycy mogli się identyfikować z podjętymi w jego trakcie decyzjami. Wyraża uznanie uczestnikom dyskusji w Genewie i apeluje do podmiotów, które nie wzięły w nich udziału, by dołączyły do rozmów, które mają zasadnicze znaczenie dla pokoju, stabilności i bezpieczeństwa w Libii.
2. UE ponownie zapewnia o swoim pełnym poparciu dla działań specjalnego przedstawiciela SG ONZ na rzecz wypracowania wynegocjowanego rozwiązania oraz dla prac misji ONZ ds. wspierania Libii (UNSMIL); oczekuje również na rozpoczęcie rozmów dotyczących pozostałych planowanych tematów. UE pragnie wnieść wkład w środki budowy zaufania uzgodnione w trakcie rozmów w Genewie i wraz ze wspomnianą misją ONZ bada sposoby wsparcia tej organizacji w zakresie różnych tematów, które mają być poruszone w ramach dialogu.
3. UE jest przekonana, że konfliktu nie da się rozwiązać metodami militarnymi. Tylko rozwiązanie polityczne może dać trwałą perspektywę na przyszłość i przyczynić się do przywrócenia pokoju i stabilności w Libii. Na tym etapie niesłychanie ważne jest ogłoszenie bezwarunkowego zawieszenia broni przestrzeganego i podtrzymywanego przez wszystkie strony.
4. UE jest głęboko zaniepokojona nieustającymi aktami przemocy i wyraża ubolewanie w związku z ofiarami śmiertelnymi spowodowanymi utrzymującymi się podziałami politycznymi i konfliktem w terenie. Potępia atak na grecki statek 4 stycznia, w którym zginęli obywatele UE.
5. UE wierzy, że należy zachować i chronić niezależność i prawidłowe funkcjonowanie Centralnego Banku Libii, National Oil Corporation i innych kluczowych instytucji finansowych. UE potępia działania skierowane przeciwko mieniu narodowemu, instytucjom finansowym i zasobom naturalnym Libii, które to działania mogą pozbawić ludność Libii korzyści z trwałego rozwoju gospodarki tego kraju.
6. UE potwierdza gotowość do wprowadzenia – jak tylko zostanie to uznane za konieczne i w pełnej koordynacji ze specjalnym przedstawicielem SG ONZ – środki ograniczające wobec podmiotów zakłócających proces dialogu, zgodnie z rezolucją RB ONZ nr 2174 przewidującą umieszczenie w wykazie osób, które zagrażają pokojowi, stabilności lub bezpieczeństwu w Libii lub utrudniają przemiany polityczne w tym kraju. Odpowiedzialni za akty przemocy oraz za utrudnianie lub torpedowanie demokratycznej transformacji Libii muszą ponieść konsekwencje swoich działań.
7. UE ponownie stanowczo potępia terroryzm we wszelkich jego przejawach, w tym zamach na hotel Corinthia w Trypolisie 27 stycznia, i potwierdza, że w przyszłej pokojowej i demokratycznej Libii nie ma miejsca dla terroryzmu. UE jest zaniepokojona dowodami na wzmożoną działalność ugrupowań terrorystycznych i ekstremistycznych oraz uznaje potencjalne zagrożenie, jakie ugrupowania te stanowią dla przyszłej stabilności kraju, regionu i UE.
8. UE z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Unia Afrykańska i Liga Państw Arabskich publicznie ogłosiły swoje poparcie dla prowadzonego za pośrednictwem ONZ libijskiego dialogu politycznego, i zachęca państwa ościenne oraz partnerów regionalnych do konstruktywnego zaangażowania się we wsparcie wysiłków koordynacyjnych ONZ. UE powtórnie apeluje do podmiotów zewnętrznych o powstrzymanie się od działań, które mogłyby doprowadzić do pogłębienia istniejących podziałów i zagrozić demokratycznym przemianom w Libii, o rygorystyczne przestrzeganie embarga na broń i o pełne wsparcie prowadzonego przez ONZ procesu dialogu.
9. UE ponownie stanowczo potępia wszelkie przypadki naruszania i obchodzenia praw człowieka w Libii, stosowanie przemocy wobec ludności cywilnej i instytucji oraz publiczne zastraszanie. UE podkreśla, że należy rozliczyć wszystkich odpowiedzialnych za naruszanie praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego. Jej zdaniem należy wzmocnić wewnętrzne i międzynarodowe mechanizmy w tym zakresie, tak by zająć się wszystkimi przypadkami obchodzenia i naruszania, i z tego względu zwraca się do stosownych instytucji o przeprowadzenie dochodzenia w sprawie tych przestępstw. Potwierdza swoje poparcie dla wysiłków Międzynarodowego Trybunału Karnego (MTK) na rzecz ukrócenia bezkarności za najpoważniejsze przestępstwa budzące poruszenie całej społeczności międzynarodowej. Ogromne znaczenie ma współpraca z Trybunałem wszystkich stosownych stron w Libii.
10. UE wzywa wszystkie strony w Libii, by zadbały o ochronę ludności cywilnej i ułatwiły dostarczanie pomocy potrzebującym poprzez zapewnienie organizacjom humanitarnym bezpiecznego, nieutrudnionego i terminowego dostępu, a pracownikom świadczącym pomoc humanitarną – bezpieczeństwa. UE popiera wszelkie wysiłki podejmowane, by zaradzić pogarszającej się sytuacji humanitarnej, zwłaszcza wysiedleniom ludności i zakłóceniom w dostępie do podstawowych usług. Sytuacja humanitarna wymaga dodatkowego wsparcia międzynarodowego, by można było odpowiedzieć na wysiedlenia i potrzeby dotkniętej nim ludności. UE już jest największym dostawcą pomocy dla Libii, a niedawno zwiększyła swoje wsparcie, by poprawić niepewną sytuację grup szczególnie narażonych, m.in. uchodźców wewnętrznych czy migrantów, których bezpośrednio lub pośrednio dotknął kryzys w Libii.
11. UE wspiera ludność Libii i potwierdza swoje zobowiązanie do dalszego udzielania pomocy temu krajowi w jego przemianach. UE nadal będzie wspierać kluczowe libijskie instytucje, takie jak Wysoka Narodowa Komisja Wyborcza czy Zgromadzenie Konstytucyjne. UE nadal udziela wsparcia w innych sektorach, takich jak pojednanie, społeczeństwo obywatelskie, propagowanie praw człowieka i migracja. Gdy pozwoli na to sytuacja polityczna i stan bezpieczeństwa w Libii, UE jest gotowa: zwiększyć wsparcie dla Libii, także w takich dziedzinach jak praworządność, reforma sektora bezpieczeństwa, migracja i współpraca gospodarcza, w pełni wykorzystując wszystkie swoje instrumenty, także – w stosownych przypadkach – działania w ramach WPBiO, między innymi w oparciu o dokonania misji EUBAM Libya.
12. UE odnotowuje, że w marcu ma zostać przeprowadzony przegląd mandatu misji UNSMIL, i oczekuje dalszych dyskusji z ONZ na temat roli, jaką UE mogłaby w odegrać we wspieraniu przyszłych działań tej misji w dziedzinach, w których działania UE dowiodły swej wartości dodanej.
13. UE pozostaje zdecydowanie oddana idei suwerenności, niezależności, integralności terytorialnej i jedności narodowej Libii.