Χώρος Σένγκεν: Το Συμβούλιο συνιστά την παράταση των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα

Στις 7 Φεβρουαρίου 2017, το Συμβούλιο εξέδωσε εκτελεστική απόφαση με σύσταση για την παράταση των προσωρινών ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα σε εξαιρετικές περιστάσεις.

Από τις 11 Φεβρουαρίου 2017, που είναι η ημερομηνία λήξης της ισχύος της προηγούμενης απόφασης, η Αυστρία, η Γερμανία, η Δανία, η Σουηδία και η Νορβηγία θα πρέπει να παρατείνουν τη διενέργεια αναλογικών, προσωρινών συνοριακών ελέγχων για μέγιστο χρονικό διάστημα τριών μηνών, στα ακόλουθα εσωτερικά σύνορα:

• η Αυστρία στα χερσαία σύνορα μεταξύ Αυστρίας και Ουγγαρίας και μεταξύ Αυστρίας και Σλοβενίας
• η Γερμανία στα χερσαία σύνορα μεταξύ Γερμανίας και Αυστρίας
• η Δανία στους δανικούς λιμένες στους οποίους εκτελούνται δρομολόγια πορθμείων προς τη Γερμανία και στα χερσαία σύνορα Δανίας-Γερμανίας
• η Σουηδία στους σουηδικούς λιμένες στη νότια και στη δυτική αστυνομική περιφέρεια και στη γέφυρα του Öresund
• η Νορβηγία στους νορβηγικούς λιμένες στους οποίους εκτελούνται δρομολόγια πορθμείων προς τη Δανία, τη Γερμανία και τη Σουηδία

Πριν παρατείνουν τη διενέργεια αυτών των ελέγχων, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη οφείλουν να ανταλλάσσουν απόψεις με τα συγκεκριμένα γειτονικά κράτη μέλη προκειμένου να διασφαλίζουν ότι οι έλεγχοι στα εσωτερικά σύνορα διεξάγονται αποκλειστικά όπου αυτό κρίνεται απαραίτητο και αναλογικό. Θα πρέπει επίσης να εξασφαλίζουν ότι οι έλεγχοι αυτοί πραγματοποιούνται μόνο ως έσχατη λύση όταν άλλα εναλλακτικά μέτρα δεν μπορούν να επιτύχουν τα ίδια αποτελέσματα.

Οι έλεγχοι των συνόρων θα πρέπει να έχουν συγκεκριμένο στόχο και να περιορίζονται ως προς το πεδίο εφαρμογής, τη συχνότητα, τον τόπο και τον χρόνο στα απολύτως αναγκαία για την αντιμετώπιση της σοβαρής απειλής και για την προστασία της δημόσιας τάξης και της εσωτερικής ασφάλειας, σε συνάρτηση με τον συνεχή κίνδυνο δευτερογενών μετακινήσεων των παράτυπων μεταναστών.

Τα κράτη μέλη που διεξάγουν τους ελέγχους θα πρέπει να επανεξετάζουν σε εβδομαδιαία βάση κατά πόσον οι έλεγχοι αυτοί εξακολουθούν να είναι αναγκαίοι και να τους προσαρμόζουν στο επίπεδο της απειλής, καταργώντας τους σταδιακά, όπου αυτό κρίνεται σκόπιμο. Θα πρέπει να υποβάλλουν στοιχεία στην Επιτροπή και στο Συμβούλιο σε μηνιαία βάση.

Ιστορικό

Βάσει του άρθρου 29 του κώδικα συνόρων του Σένγκεν, η Επιτροπή μπορεί να προτείνει σύσταση, η οποία εγκρίνεται με ειδική πλειοψηφία του Συμβουλίου, για την επαναφορά των ελέγχων στο σύνολο ή σε συγκεκριμένα τμήματα των συνόρων ενός ή περισσοτέρων κρατών μελών ως λύση έκτακτης ανάγκης. Οι έλεγχοι αυτοί μπορούν να θεσπιστούν για ανώτατη περίοδο έξι μηνών και μπορούν να παραταθούν για συμπληρωματικές περιόδους έξι μηνών, έως τη συμπλήρωση δύο ετών κατ’ ανώτατο όριο.

Στις 4 Μαΐου 2016, στο πλαίσιο της μεταναστευτικής κρίσης, η Επιτροπή έκρινε ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή του άρθρου 29 του κώδικα συνόρων του Σένγκεν και υπέβαλε σύσταση στο Συμβούλιο. Αιτία ήταν οι σοβαρές ανεπάρκειες στην εξασφάλιση αποτελεσματικών ελέγχων σε τμήματα των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ, οι οποίες θέτουν σε κίνδυνο τη λειτουργία ολόκληρου του χώρου Σένγκεν.

Στις 12 Μαΐου 2016, το Συμβούλιο συνέστησε στα πέντε κράτη του Σένγκεν που πλήττονται περισσότερο (Αυστρία, Γερμανία, Δανία, Σουηδία και Νορβηγία) να διατηρήσουν τη διεξαγωγή αναλογικών προσωρινών συνοριακών ελέγχων για χρονικό διάστημα έξι μηνών κατ’ ανώτατο όριο, με σκοπό την αντιμετώπιση της σοβαρής απειλής και την προστασία της δημόσιας τάξης και της εσωτερικής ασφάλειας σε συνάρτηση με τις δευτερογενείς μετακινήσεις των παράτυπων μεταναστών.

Δεδομένης της εύθραυστης κατάστασης που επικρατεί και των πιέσεων που συνεχίζουν να δέχονται τα κράτη μέλη που πλήττονται περισσότερο από τις μετακινήσεις αυτές, το Συμβούλιο συνέστησε, στις 11 Νοεμβρίου 2016, στα εν λόγω πέντε κράτη του Σένγκεν να παρατείνουν τους αναλογικούς προσωρινούς ελέγχους των εσωτερικών συνόρων για μέγιστο χρονικό διάστημα τριών μηνών.

Στις 25 Ιανουαρίου 2017, η Επιτροπή εξέδωσε πρόταση για εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου με την οποία συνιστάται στα εν λόγω πέντε κράτη του Σένγκεν να παρατείνουν τους προσωρινούς ελέγχους των εσωτερικών συνόρων για επιπλέον χρονικό διάστημα τριών μηνών κατ’ ανώτατο όριο.

• Εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου για σύσταση σχετικά με την παράταση του προσωρινού ελέγχου στα εσωτερικά σύνορα
• Κώδικας συνόρων Σένγκεν
• Ενίσχυση των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ