"We gebruiken cookies om uw browse-ervaring te verbeteren. Noodzakelijke cookies zijn nodig om essentiële functies van de website van de Raad te ondersteunen. Optionele cookies helpen ons om anonieme en geaggregeerde statistische overzichten op te stellen, om beter aan uw behoeften te voldoen.
Met uw toestemming gebruiken we cookies voor het genereren van geaggregeerde, anonieme gegevens over het browsegedrag van de gebruikers van onze website. We gebruiken deze gegevens om uw ervaring te verbeteren.
Raad Concurrentievermogen (Onderzoek en Ruimtevaart), 23 mei 2025
Voornaamste resultaten
Onderzoek
Horizon Europa: tussentijdse evaluatie
De ministers bespraken de tussentijdse evaluatie van het programma Horizon Europa, die op 30 april 2025 was aangenomen. Horizon Europa is het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie van de EU. Het programma ligt vast voor de periode 2021-2027 en heeft een begroting van € 93,5 miljard. De ministers keken terug op de geleerde lessen als voorbereiding op het volgende 10e kaderprogramma voor de periode 2027-2034.
De meeste delegaties waren ingenomen met de positieve resultaten van Horizon Europa en steunden het besluit van de voorzitter van de Commissie om het als autonoom programma te handhaven. Verscheidene ministers betreurden echter dat veel excellente onderzoeksprojecten geen financiering ontvingen en pleitten voor vereenvoudiging van de administratieve procedures, met name voor kleine en middelgrote ondernemingen. In die zin werd het gebruik van vaste bedragen door verschillende delegaties met instemming begroet. Velen benadrukten het belang van excellentie en concurrentie voor een succesvol onderzoeksbeleid, maar anderen wezen juist weer op de waarde van samenwerking en de noodzaak dat Horizon Europa alle regio's ten goede komt.
De delegaties waren ook ingenomen met de vooruitgang op het gebied van het genderevenwicht in het onderzoeksbeleid en moedigden verdere inspanningen in deze richting aan. De meningen liepen uiteen over de financiering van onderzoeksprojecten voor tweeërlei (civiel en militair) gebruik binnen de Europese Innovatieraad – veel ministers waren voorstander, terwijl anderen nog eens op de civiele focus van het programma wezen.
Beleidsagenda voor de Europese Onderzoeksruimte voor 2025-2027
De ministers bereikten een politiek akkoord over een aanbeveling over de EOR-beleidsagenda 2025-2027.
De aanbeveling schetst de voornaamste activiteiten van de EOR en dient als routekaart voor de komende 3 jaar. De EOR bestaat dit jaar 25 jaar als een belangrijk instrument voor het tot stand brengen van een eengemaakte markt voor onderzoek en innovatie.
Al 25 jaar helpt de EOR de onderzoeks- en innovatiegemeenschap bij het coördineren van hun inspanningen en het bereiken van verbluffende resultaten. De beleidsagenda voor 2025-2027 wordt de routekaart om door deze gemeenschappelijke ruimte te navigeren: echt vrij verkeer voor onderzoekers in 's werelds grootste ecosysteem voor onderzoek en innovatie.
Marcin Kulasek, Pools minister van Wetenschap en Hoger Onderwijs
De ministers hebben conclusies van de Raad over het gebruik van artificiële intelligentie (AI) in de wetenschap goedgekeurd. Daarin wordt gepleit voor een totaalstrategie om het gebruik van AI in de wetenschap te stimuleren, met een ethische, duurzame, inclusieve en mensgerichte aanpak.
Artificiële intelligentie kan wetenschappelijke ontdekkingen totaal transformeren, innovatie stimuleren en de productiviteit van onze onderzoekers verhogen. Europa moet deze kansen rap benutten en tegelijkertijd de ethische en maatschappelijke uitdagingen en risico's van deze zich snel ontwikkelende technologie aanpakken.
Marcin Kulasek, Pools minister van Wetenschap en Hoger Onderwijs
De ministers werden daarnaast geïnformeerd over 2 kwesties:
verscheidene delegaties pleitten voor voortzetting van het partnerschap voor onderzoek en innovatie in het Middellandse Zeegebied (het Prima-initiatief) na 2027
de Deense delegatie presenteerde het werkprogramma van het aantredende voorzitterschap op het gebied van onderzoek.
De ministers keurden Raadsconclusies goed over het gebruik van satellietgegevens, met name van aardobservatieconstellaties, voor civiele bescherming en crisisbeheersing.
De conclusies gaan onder meer over het belang van aardobservatie en andere ruimtegegevens voor weerbaarheid en crisisparaatheid. Ook het gebruik van AI en andere technologieën voor betere gegevensverwerking en beveiligingsmaatregelen tegen mogelijke dreigingen (zoals cyberaanvallen) komt aan bod.
Ruimtevaarttechnologie wordt een belangrijke pijler van de veiligheid van Europa, met name bij het anticiperen op dreigingen en het doeltreffend beheersen van crises. Een realtime, veilige en betrouwbare toegang tot satellietgegevens is van essentieel belang. Europa heeft het potentieel om een innovatieknooppunt te zijn dat geavanceerde bedrijven, start-ups, academische instellingen en een modern, toegewijd openbaar bestuur samenbrengt. Door samenwerking te bevorderen, kunnen we de voorwaarden scheppen voor een krachtiger veiligheids- en technologisch leiderschap.
Michał Baranowski, Pools onderstaatssecretaris bij het Ministerie van Economische Ontwikkeling en Technologie
Op ruimtevaart gebaseerde gegevens ter verbetering van de veerkracht, veiligheid en crisisbeheersing in de EU
Na de aanneming van de Raadsconclusies over satellietgegevens voor bescherming en crisisbeheersing wisselden de ministers van gedachten over het gebruik van vanuit de ruimte gemeten gegevens voor hetzelfde doel.
De ministers waren het erover eens dat voor het beheer van risico's als gevolg van natuurlijke of menselijke bedreigingen ten volle gebruik moet worden gemaakt van ruimtevaartmiddelen, zoals beeldvorming, navigatie en connectiviteit. Openbare en particuliere ruimtegebaseerde oplossingen bieden een groot potentieel om de weerbaarheid en de veiligheid te vergroten. Veel delegaties kwamen met ideeën voor een betere coördinatie tussen de EU en de lidstaten, met inbegrip van grensoverschrijdende regionale samenwerking, bewustmaking van ruimtegegevens en bevordering van samenwerking tussen ruimtevaartactoren, crisisbeheersingsautoriteiten en de Commissie.
Verscheidene delegaties benadrukten hoe belangrijk het is de bestaande infrastructuur te optimaliseren – gezien de hoge kosten en de lange termijnen van nieuwe projecten – en instrumenten zoals AI te gebruiken voor gegevensverwerking, gegevens beter bruikbaar te maken voor eindgebruikers, en de vaardigheden voor eindontvangers te verbeteren. Verscheidene lidstaten steunden ook de 2 vormen van gebruik (civiel en militair) van satellietcapaciteiten, mits gegevensbeveiliging, vertrouwelijkheid en nationale bevoegdheden op defensiegebied volledig worden geëerbiedigd.
De ministers werden daarnaast geïnformeerd over de kwesties:
de Deense delegatie informeerde de ministers over het programma van het aantredende voorzitterschap op het gebied van ruimtevaart
de directeur-generaal van het Europees Ruimteagentschap (ESA) gaf de ministers informatie over het onderwerp ruimtevaart ten behoeve van veerkracht, veiligheid en crisisbeheersing.
