Skip to content

Upraszczanie przepisów UE

Kluczem do zwiększenia długoterminowej konkurencyjności UE są prostsze przepisy. UE jest na dobrej drodze do uproszczenia przepisów w kilku dziedzinach. Chroni przy tym swoje cele gospodarcze, społeczne i środowiskowe.

Potrzeba uproszczenia przepisów

UE jest zdecydowana zwiększyć długofalową konkurencyjność, ale zachować przy tym swoje cele gospodarcze, społeczne i środowiskowe. Stara się w tym celu m.in. uprościć ramy regulacyjne, czyli niektóre unijne zasady i przepisy. Nie tylko zmniejszy to obciążenia administracyjne, lecz także przyspieszy rozwój unijnych firm i pomoże stworzyć bardziej innowacyjne otoczenie inwestycyjne.

O uproszczenia zaapelowano na najwyższym szczeblu politycznym UE. W ostatnich latach unijni przywódcy zebrani w Radzie Europejskiej wielokrotnie zwracali uwagę na potrzebę uproszczenia przepisów, aby zwiększyć długofalową konkurencyjność UE, i podkreślali, że ważne jest podejście zakładające „prostotę z założenia”.

Aby pobudzić naszą konkurencyjność, wszystkie instrumenty i polityki muszą zostać wykorzystane w sposób kompleksowy i spójny zarówno na szczeblu UE, jak i państw członkowskich. Nie ma już miejsca na utrzymanie status quo.

Deklaracja budapeszteńska (8 listopada 2024)

Uproszczanie przepisów jest jednym z głównych priorytetów zarówno programu strategicznego na lata 2024–2029, jak i Deklaracji budapeszteńskiej w sprawie nowego ładu na rzecz europejskiej konkurencyjności. Wezwano tam do gruntownego upraszczania przepisów.

Ograniczenie sprawozdawczości i kosztów administracyjnych

Upraszczanie unijnych przepisów ma przede wszystkim zmniejszyć koszty administracyjne i ograniczyć wymogi sprawozdawcze nakładane na unijnych przedsiębiorców.

Konkretne cele to ograniczenie do 2030 r. zarówno kosztów, jak i obowiązków sprawozdawczych – o co najmniej 25% dla wszystkich przedsiębiorstw (oszczędności w wysokości 37,5 mld euro) oraz o co najmniej 35% dla małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP).

Pakiety zbiorcze

W odpowiedzi na apel Rady Europejskiej od lutego 2025 r. Komisja przedstawiła Radzie i Parlamentowi do przyjęcia dziesięć zestawów uproszczeń, zwanych również pakietami zbiorczymi.

Instytucje te obecnie omawiają i negocjują proponowane środki. Następnie nowe przepisy będą mogły zostać przyjęte i stać się prawem UE.

Pierwszy pakiet zbiorczy: zrównoważony rozwój

Pierwszy pakiet zbiorczy proponował ukierunkowane zmiany w unijnych przepisach w dziedzinie zrównoważonego rozwoju. Mają one:

  • uprościć obowiązki w zakresie należytej staranności
  • uprzystępnić sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju i ułatwić jej wdrażanie
  • uprościć i wzmocnić unijny mechanizm dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2.

Proponowane akty zmniejszą złożoność unijnych wymogów wobec przedsiębiorstw i zwiększą konkurencyjność firm, a jednocześnie będą chronić cele gospodarcze, społeczne i środowiskowe UE.

24 lutego 2026 r., niecały rok po przedstawieniu projektu przez Komisję, Rada zatwierdziła uproszczenie wymogów sprawozdawczości i należytej staranności firm w zakresie zrównoważonego rozwoju.

Nowoczesny szklany budynek biurowy z zielonymi pionowymi akcentami, obok lista kontrolna z zaznaczonymi znakami wyboru i liśćmi symbolizującymi zrównoważony rozwój i odpowiedzialność za środowisko.
Przedsiębiorstwa a zrównoważony rozwój

Przedsiębiorstwa a zrównoważony rozwój

Drugi pakiet zbiorczy: inwestycje UE

Drugi pakiet zbiorczy służył uproszczeniu przepisów dotyczących inwestycji UE, np. programu InvestEU, i miał zmobilizować 50 mld euro dodatkowych inwestycji publicznych i prywatnych wspierających niektóre polityki UE.

Trzeci pakiet zbiorczy: wspólna polityka rolna

Trzeci pakiet zbiorczy służy zwiększeniu konkurencyjności rolników. Zaproponowane zmiany mają:

  • zmniejszyć obciążenie administracyjne i ograniczyć kontrole
  • uprościć systemy płatności dla małych gospodarstw i przepisy dotyczące warunkowości
  • poprawić finansowanie dla rolników w czasie kryzysu.

Uproszczenia mogą przynieść roczne oszczędności w wysokości nawet 1,6 mld euro dla rolników i ponad 200 mln euro dla administracji krajowych.

W grudniu 2025 r. Rada ostatecznie zatwierdziła uproszczenie wspólnej polityki rolnej.

Rolnik trzymający kankę na mleko stoi obok innej osoby niosącej skrzynkę ze świeżymi warzywami. W tle kilka krów pasących się przy domu, co symbolizuje działalność rolną i hodowlaną.
Wspólna polityka rolna bez tajemnic

Wspólna polityka rolna bez tajemnic

Czwarty pakiet zbiorczy: małe spółki o średniej kapitalizacji i cyfryzacja

Czwarty pakiet zbiorczy ma uprościć szereg obszarów jednolitego rynku, a mianowicie:

  • wesprzeć małe spółki o średniej kapitalizacji
  • przyspieszyć cyfryzację rozwiązań przewidzianych w przepisach dotyczących produktów
  • wprowadzić wspólne specyfikacje dotyczące swobodnego obrotu produktami
  • ograniczyć obowiązki prowadzenia dokumentacji przez MŚP i małe spółki o średniej kapitalizacji, w tym w odniesieniu do przepisów RODO
  • odroczyć o dwa lata wymogi należytej staranności w odniesieniu do baterii.

Piąty pakiet zbiorczy: gotowość obronna

Projekty tworzące piąty pakiet zbiorczy mają ułatwić i pobudzić inwestycje w obronność i poprawić warunki dla przemysłu obronnego oraz uprościć zamówienia publiczne w dziedzinie bezpieczeństwa i obronności.

Projekty są zgodne z białą księgą Komisji w sprawie obronności europejskiej – Gotowość 2030. Jej celem jest stworzenie warunków dla ogromnego wzrostu inwestycji w obronność w Europie, na którą będzie można dodatkowo wydać w nadchodzących latach nawet 800 mld euro.

Europejska gotowość obronna

Europejska gotowość obronna

Szósty pakiet zbiorczy: chemikalia

Szósty pakiet zbiorczy ma uprościć unijne przepisy dotyczące chemikaliów: zmniejszy koszty przestrzegania przepisów i ograniczy procedury administracyjne dla przedsiębiorstw w całym chemicznym łańcuchu wartości, a jednocześnie utrzyma wysoki poziom ochrony.

Może to przynieść przemysłowi roczne oszczędności w wysokości co najmniej 363 mln euro.

Na żółtym tle różnej wielkości butelki i spraye z chemikaliami. Ilustracja.
Chemikalia

Chemikalia

Siódmy pakiet zbiorczy: kwestie cyfrowe

Siódmy pakiet, zaproponowany przez Komisję 19 listopada 2025 r., obejmuje dwa projekty mające uprościć ramy prawne w dziedzinie technologii cyfrowych, zwłaszcza jeśli chodzi o:

  • dane
  • ogólne rozporządzenie o ochronie danych (RODO)
  • cyberbezpieczeństwo
  • sztuczną inteligencję.

Ósmy pakiet zbiorczy: środowisko

Sześć projektów zawartych w ósmym pakiecie, przedstawionym przez Komisję 10 grudnia 2025 r., ma uprościć i usprawnić przepisy o ochronie środowiska, a przede wszystkim:

  • przyspieszyć oceny oddziaływania na środowisko na potrzeby wydawania zezwoleń
  • uprościć normy emisji przemysłowych
  • uprościć obowiązki dla upoważnionych przedstawicieli związane z rozszerzoną odpowiedzialnością producenta
  • zwiększyć dostęp do danych geoprzestrzennych.

Dziewiąty pakiet zbiorczy: przemysł motoryzacyjny

Pakiet dotyczący przemysłu motoryzacyjnego, przedstawiony przez Komisję w grudniu 2025 r., obejmuje środki, które mają pomóc sektorowi w transformacji w kierunku czystej mobilności poprzez zmniejszenie obciążeń administracyjnych i kosztów ponoszonych przez producentów z UE.

Dziesiąty pakiet zbiorczy: bezpieczeństwo żywności i pasz

Dziesiąty pakiet, zaproponowany przez Komisję w grudniu 2025 r., ma pomóc w przejściu na bardziej nowoczesny, wydajny i odporny ekosystem zdrowia w UE. Obejmuje:

  • wzmocnienie unijnego sektora biotechnologii
  • przyspieszenie opracowywania innowacyjnych metod leczenia i terapii
  • uproszczenie przepisów dotyczących opracowywania wyrobów medycznych – od badań laboratoryjnych po wprowadzenie na rynek
  • zajęcie się główną przyczyną zgonów w Europie, czyli chorobami układu krążenia.

Szacuje się, że oszczędności kosztów administracyjnych wyniosą prawie 1 mld euro rocznie.

Tematy

Ostatnia aktualizacja: 17 czerwca 2026