"Aby łatwiej było ci korzystać z portalu, używamy plików cookie. Niezbędne pliki cookie pozwalają na obsługę podstawowych funkcji portalu. Opcjonalne pliki cookie pomagają nam opracowywać anonimowe, zagregowane raporty statystyczne, abyśmy mogli lepiej odpowiadać na twoje potrzeby.
Organy ds. równości: Rada osiąga porozumienie z Parlamentem co do norm
21 grudnia 2023 r. do komunikatu dodano tekst wstępnego porozumienia.
Prezydencja w Radzie UE osiągnęła z Parlamentem Europejskim wstępne porozumienie w sprawie nowych przepisów, które pomogą zapobiegać dyskryminacji płciowej w miejscu pracy, ponieważ zwiększają niezależność i usprawniają funkcjonowanie organów ds. równości w UE. Uzgodniona dziś dyrektywa wyznacza wiążące normy dla organów ds. równości, które zajmują się kwestią równego traktowania i równości szans kobiet i mężczyzn w obszarze zatrudnienia i pracy.
Jeżeli naprawdę chcemy zwalczyć wszystkie formy dyskryminacji, nie wystarczy po prostu jej zakazać – musimy się też upewnić, że przepisy są skutecznie egzekwowane. Dzięki dzisiejszemu porozumieniu organy ds. równości w UE zyskają uprawnienia, niezależność i zasoby, których potrzebują do kwestionowania zachowań dyskryminacyjnych i do wspierania ofiar.
Ana Redondo, hiszpańska ministra ds. równości
Państwa członkowskie UE już dawno zostały zobowiązane do powołania krajowych organów do walki z dyskryminacją płciową w miejscu pracy, jednak zadania i uprawnienia takich organów różnią się zależnie od państwa.
Na mocy uzgodnionych dziś przepisów powstaną wspólne ogólnounijne wymogi minimalne w kilku kluczowych dziedzinach dotyczące organów ds. równości. Organy te muszą m.in.:
otrzymać większe kompetencje, aby zwalczać dyskryminację płciową w obszarze zatrudnienia i pracy, w tym pracy na własny rachunek
spełniać prawny wymóg niezależności od wpływów zewnętrznych
dysponować dostatecznymi zasobami ludzkimi, technicznymi i finansowymi
być zawsze konsultowane przez instytucje publiczne w sprawach dotyczących dyskryminacji i zyskać uprawnienie do promowania równego traktowania, np. w drodze propagowania uwzględniania aspektu płci
otrzymać szersze kompetencje, dzięki którym będą prowadzić postępowania wyjaśniające i rozwiązywać spory w sprawach o dyskryminację, zgodnie z przepisami i praktykami krajowymi.
W tekście uzgodnionym z Parlamentem doprecyzowano także definicję terminu „ofiara” i objęto nim wszystkie osoby, które uznają, że doświadczyły dyskryminacji. Oznacza to, że każdy, kto sądzi, że jest ofiarą dyskryminacji płciowej, może zwrócić się o pomoc do organu ds. równości.
Co dalej?
Wstępne porozumienie musi teraz zostać zatwierdzone przez Radę i Parlament. Następnie, po weryfikacji prawno-językowej, zostanie formalnie przyjęte przez obie instytucje. Od tego momentu państwa członkowskie będą miały 24 miesiące na transpozycję przepisów dyrektywy do ustawodawstwa krajowego.
Kontekst
Organy ds. równości to instytucje publiczne chroniące i wspierające ofiary dyskryminacji. Unijne przepisy równościowe przewidują, że organy takie muszą istnieć we wszystkich państwach członkowskich i że powinny się zajmować przypadkami dyskryminacji ze względu na płeć oraz pochodzenie rasowe i etniczne.
Obecne przepisy o organach ds. równości dają państwom członkowskim szeroki margines swobody, co prowadzi do znacznych różnic między takimi organami, jeśli chodzi o uprawnienia, niezależność, zasoby, dostępność i skuteczność.
7 grudnia 2022 r. Komisja opublikowała dwa wnioski ustawodawcze mające wzmocnić takie organy:
wniosek w sprawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczącej norm funkcjonowania organów ds. równości w obszarze równego traktowania i równości szans kobiet i mężczyzn w zakresie zatrudnienia i pracy (jego podstawą prawną jest art. 157 TFUE i podlega on zwykłej procedurze ustawodawczej)
wniosek w sprawie dyrektywy Rady dotyczącej norm funkcjonowania organów ds. równości w obszarze równego traktowania osób bez względu na pochodzenie rasowe lub etniczne, równego traktowania osób w dziedzinie zatrudnienia i pracy bez względu na wyznawaną religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną, równego traktowania kobiet i mężczyzn w dziedzinie zabezpieczenia społecznego oraz w zakresie dostępu do towarów i usług oraz dostarczania towarów i usług (jego podstawą prawną jest art. 19 ust. 1 TFUE i podlega on procedurze zgody).
Ponieważ nowelizowane przepisy mają dwie różne podstawy prawne, Komisja musiała opublikować dwa wnioski ustawodawcze, choć ich treść jest w dużej mierze taka sama.
Na posiedzeniu 12 czerwca 2023 r. unijni ministrowie zatrudnienia i spraw społecznych uzgodnili podejścia ogólne Rady w sprawie obu dyrektyw. Negocjacje z Parlamentem w sprawie proponowanej dyrektywy o normach funkcjonowania organów ds. równości (art. 157 TFUE) rozpoczęły się 28 listopada 2023 r.
Jeżeli naprawdę chcemy zwalczyć wszystkie formy dyskryminacji, nie wystarczy po prostu jej zakazać – musimy się też upewnić, że przepisy są skutecznie egzekwowane. Dzięki dzisiejszemu porozumieniu organy ds. równości w UE zyskają uprawnienia, niezależność i zasoby, których potrzebują do kwestionowania zachowań dyskryminacyjnych i do wspierania ofiar.