Skip to content

Fit for 55: Μείωση των εκπομπών από τις μεταφορές, τα κτίρια, τη γεωργία και τα απόβλητα

Η ΕΕ έχει θέσει ως στόχο την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050 και τη μείωση των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 55 % σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990 έως το 2030.

Ένα από τα στοιχεία που θα συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων αυτών είναι η αναθεώρηση του κανονισμού για τον επιμερισμό των προσπαθειών (ESR), ο οποίος επικαιροποιεί τους υφιστάμενους στόχους μείωσης των εκπομπών των κρατών μελών για το 2030 σε τομείς όπως οι μεταφορές, τα κτίρια, η γεωργία και τα απόβλητα.

Το Συμβούλιο κατέληξε σε γενική προσέγγιση σχετικά με την πρόταση της Επιτροπής για τον αναθεωρημένο κανονισμό τον Ιούνιο του 2022. Τον Νοέμβριο του 2022 επιτεύχθηκε προσωρινή συμφωνία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Το Συμβούλιο προέβη στην τυπική έκδοση του αναθεωρημένου κανονισμού για τον επιμερισμό των προσπαθειών τον Μάρτιο του 2023.

Το ενημερωτικό γράφημα παρουσιάζει αριθμητικά στοιχεία και δεδομένα σχετικά με νέους προτεινόμενους κανόνες που αποσκοπούν στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου σε βασικούς οικονομικούς τομείς.

Η αναθεώρηση του κανονισμού για τον επιμερισμό των προσπαθειών με απλά λόγια

Ο κανονισμός για τον επιμερισμό των προσπαθειών θέτει για κάθε κράτος μέλος έναν στόχο μείωσης, σε ορισμένους τομείς της οικονομίας, των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου οι οποίες αντιπροσωπεύουν σήμερα περίπου το 60 % των συνολικών εκπομπών στην ΕΕ. Η ΕΕ αναθεωρεί τον εν λόγω κανονισμό ώστε να ευθυγραμμιστεί με τους νέους φιλόδοξους στόχους της για το κλίμα.

Ποιους τομείς καλύπτει;

  • Οδικές μεταφορές
  • Κτίρια
  • Γεωργία
  • Απόβλητα
  • Μικρές βιομηχανίες

Οι τομείς αυτοί δεν καλύπτονται από το ισχύον σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ της ΕΕ), το οποίο αφορά τις μεγάλες εγκαταστάσεις, τις μονάδες ηλεκτροπαραγωγής και τις εμπορικές αερομεταφορές (η αναθεώρηση του ΣΕΔΕ που προτείνεται στο πλαίσιο της δέσμης Fit for 55 διευρύνει το πεδίο εφαρμογής του ΣΕΔΕ στις θαλάσσιες μεταφορές).

Στο πλαίσιο της δέσμης Fit for 55, προτείνεται νέο σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών για τους τομείς των κτιρίων και των οδικών μεταφορών, οι οποίοι θα καλύπτονται τόσο από τον κανονισμό για τον επιμερισμό των προσπαθειών όσο και από το νέο ΣΕΔΕ.

Ποιοι είναι οι νέοι κανόνες;

Με τους επικαιροποιημένους κανόνες, η ΕΕ αποσκοπεί στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στους τομείς του κανονισμού για τον επιμερισμό των προσπαθειών κατά 40 % έως το 2030.

Ισχύων στόχος για το 2030: Μείωση 29 %

Νέος στόχος για το 2030: Μείωση 40 %
(σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2005)

Εθνικοί στόχοι

  • Κάθε κράτος μέλος συμβάλλει στη μείωση των εκπομπών στους συγκεκριμένους τομείς.
  • Ο προτεινόμενος κανονισμός θέτει νέους και δεσμευτικούς στόχους για κάθε κράτος μέλος με ορίζοντα το 2030 και καθορίζει ετήσια εθνικά όρια εκπομπών που οδηγούν προοδευτικά σε αυτούς τους εθνικούς στόχους για το 2030.
  • Οι στόχοι καθορίζονται με δίκαιο και οικονομικά αποδοτικό τρόπο λαμβάνοντας υπόψη τις εθνικές συνθήκες.
  • Οι εθνικές πορείες των εκπομπών για κάθε κράτος μέλος ενδέχεται να προσαρμοστούν το 2025 εάν κριθεί αναγκαίο υπό το πρίσμα των επιπτώσεων της COVID-19 ή άλλων απρόβλεπτων γεγονότων σε σχέση με τις εκπομπές.

Δυνατότητες ευελιξίας ώστε να βοηθηθούν τα κράτη μέλη να επιτύχουν τους στόχους τους

  • Αποταμίευση: αν οι εκπομπές μιας χώρας είναι χαμηλότερες από το ετήσιο όριό της, μπορεί να χρησιμοποιήσει μέρος του πλεονάσματος για το επόμενο έτος
  • Δανεισμός: αν οι εκπομπές μιας χώρας είναι υψηλότερες από τα ετήσια δικαιώματα που της αναλογούν, μπορεί να δανειστεί από τα δικαιώματα του επόμενου έτους
  • Εμπορία: οι χώρες μπορούν να αγοράζουν και να πωλούν πλεονασματικά δικαιώματα μεταξύ τους

Επίσης:

  • Σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών: ορισμένες χώρες μπορούν να χρησιμοποιούν περιορισμένη ποσότητα δικαιωμάτων ΣΕΔΕ της ΕΕ για να επιτύχουν τους στόχους του κανονισμού για τον επιμερισμό των προσπαθειών
  • Κανονισμός για τη χρήση γης και τη δασοπονία: μπορεί να χρησιμοποιείται περιορισμένη ποσότητα πιστώσεων απορροφήσεων άνθρακα δυνάμει του κανονισμού LULUCF για τη χρήση γης και τη δασοπονία για να επιτευχθούν οι στόχοι του κανονισμού για τον επιμερισμό των προσπαθειών

Πώς συμβάλλει ο νέος κανονισμός στην πράσινη μετάβαση;

  • Μείωση των ανθρακούχων εκπομπών βασικών οικονομικών κλάδων
  • Επιμερισμός του φόρτου μεταξύ των κρατών μελών με τρόπο δίκαιο και οικονομικά αποδοτικό

Ο κανονισμός για τον επιμερισμό των προσπαθειών είναι στενά συνδεδεμένος με:

  • το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου της ΕΕ (ΣΕΔE-EE)
  • τον κανονισμό για τη χρήση γης και δασοπονία (LULUCF)
Θέματα

Τελευταία ενημέρωση: 31 Ιανουαρίου 2025