Skip to content

Fit for 55: emissies van vervoer, gebouwen, landbouw en afval terugbrengen

De EU wil de netto-uitstoot van broeikas­gassen uiterlijk in 2030 met ten minste 55% hebben teruggedrongen in vergelijking met 1990 en wil uiterlijk in 2050 klimaat­neutraal zijn.

Een van de elementen die daarbij moet helpen, is de herziening van de verordening inzake de verdeling van de inspanningen (ESR), waarin de huidige emissie­reductie­streefcijfers van de lidstaten voor 2030 in sectoren als vervoer, gebouwen, landbouw en afval worden geactualiseerd.

In juni 2022 bereikte de Raad een politiek akkoord over het Commissie­voorstel voor de herziene verordening. In november 2022 is een voorlopig akkoord bereikt met het Europees Parlement.

In maart 2023 is de ESR-verordening formeel aangenomen door de Raad.

De infographic bevat cijfers en gegevens over nieuwe regels om de uitstoot van broeikas­gassen in belangrijke economische sectoren terug te dringen.

Herziening van de verordening inspannings­verdeling

De verordening inzake de verdeling van de inspanningen (ESR) legt elke lidstaat een streefcijfer op voor de reductie van zijn broeikasgas­uitstoot in een aantal sectoren die samen 60% van de totale EU-uitstoot uitmaken. De EU gaat deze verordening nu aanpassen aan haar nieuwe ambitieuze klimaatdoelen.

Om welke sectoren gaat het?

  • Wegvervoer
  • Gebouwen
  • Landbouw
  • Afval
  • Kleine industrie

Deze sectoren vallen niet onder het huidige EU-handelssysteem voor emissierechten (EU-ETS), dat geldt voor grote installaties, elektriciteits­centrales en commerciële luchtvaart (via een herziening in het kader van het Fit for 55-pakket zou het ETS worden uitgebreid tot zeevervoer).

Fit for 55 komt met een nieuw emissie­handels­systeem voor de bouwsector en het wegvervoer, die onder zowel de ESR als het nieuwe ETS zullen vallen.

Waar gaan de nieuwe regels over?

Met de nieuwe regels wil de EU de broeikas­gas­uitstoot in de ESR-sectoren met 40% verlaagd zien in 2030.

Huidig streefcijfer 2030: 29% minder uitstoot

Nieuw streefcijfer 2030: 40% minder uitstoot
(ten opzichte van 2005)

Nationale streefcijfers

  • Elke lidstaat draagt bij tot de reductie van de uitstoot in deze sectoren.
  • De ESR legt voor elke lidstaat nieuwe en bindende streefcijfers vast voor 2030 en bevat jaarlijkse nationale emissieplafonds die geleidelijk naar die nationale streefcijfers toewerken.
  • De streefcijfers zijn bepaald op een eerlijke en kosten­efficiënte wijze waarbij rekening wordt gehouden met nationale omstandigheden
  • De nationale uitstoot­trajecten voor elke lidstaat kunnen in 2025 worden bijgesteld als dat nodig blijkt door de impact van COVID-19 of andere onvoorziene omstandigheden op de uitstoot.

Flexibiliteit om lidstaten te helpen hun streefcijfer te halen

  • Overdracht: als een land onder zijn jaarlijks plafond uitstoot, kan het een deel van het overschot het jaar erop gebruiken
  • Lenen: als een land meer uitstoot dan toegewezen, kan het een voorafname doen op de toewijzing van het volgende jaar
  • Handel: landen kunnen extra toewijzingen onderling kopen/verkopen

Ook:

  • Emissiehandelssysteem: sommige landen kunnen een beperkt aantal rechten uit het EU-ETS gebruiken om hun ESR-doelen te halen
  • Verordening landgebruik en bosbouw: een beperkte hoeveelheid kredieten voor koolstof­verwijdering in het kader van de verordening landgebruik en bosbouw kan gebruikt worden om ESR-doelen te halen

Hoe draagt de nieuwe verordening bij tot de groene transitie?

  • De CO2-uitstoot van belangrijke economische sectoren beperken
  • De inspanningen op een eerlijke en kosten­effectieve wijze onder de lidstaten verdelen

De ESR hangt nauw samen met:

  • het EU-emissiehandelssysteem (EU-ETS)
  • de verordening landgebruik en bosbouw (LULUCF)
Onderwerpen

Laatst bijgewerkt: 31 januari 2025